İmar planı sınırı içerisinde bulunsun ya da bulunmasın madencilik faaliyeti için gayri sıhhi müessese ruhsatı alma zorunluluğu hakkında.

 T.C.

D A N I Ş T A Y

Sekizinci Daire

Esas No : 2012/1619

Karar No : 2014/4978

 

Temyiz İsteminde Bulunan (Davalı) : Malatya Belediye Başkanlığı

Vekili : Av. …

Karşı Taraf (Davacı) : … Mermer İnş. Tic. Ltd. Şti.

Vekili : Av. …

İstemin Özeti : Malatya İdare Mahkemesinin 09/09/2011 gün ve

E:2009/1862, K:2011/1697 sayılı kararının hukuka aykırı olduğu öne

sürülerek, 2577 sayılı Kanun`un 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek

bozulması istemidir.

Savunmanın Özeti : Savunma verilmemiştir.

Danıştay Tetkik Hakimi : Nadir KARAHAN

Düşüncesi : İmar planı sınırı içerisinde bulunsun ya da bulunmasın

madencilik faaliyetleri için gayrisıhhi müessese ruhsatı alma zorunluğu

bulunmakta olup, İdare Mahkemesinin, anılan alanın sonradan imar planı

sınırları içerisine alındığından bu alanda yürütülecek madencilik faaliyetinin

gayrisıhhi müessese ruhsatına tabi olmadığı değerlendirilmek suretiyle

işlem tesis edilmesi gerektiği gerekçesiyle dava konusu işlemleri iptal

etmesinde hukuki isabet bulunmadığı, ayrıca, kamusal etkileri yaygın bir

alanda yapılacak madencilik faaliyetinin, çevre ve insan sağlığı açısından

doğuracağı sonuçlar araştırılarak faaliyete izin verilmesinin kamu yararına

uygun olup olmadığının irdelenmesi ve yapılacak faaliyetin sonuçlarının bu

çerçevede değerlendirilmesi gerektiğinden, belirtilen incelemenin

yapılmadığı anlaşılan kararda bu yönüyle de hukuka uyarlık bulunmadığı ve

bozulması gerektiği düşünülmektedir.

 

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince işin gereği görüşüldü:

Dava, Malatya İli, Merkez, Çamurlu Köyü‘nde bulunan … parsel

sayılı alanda II. Grup (Doğaltaş Mermer) işletme ruhsatı bulunan davacı

şirket tarafından, mermer işletmeciliği yapmak amacıyla 1 yıl süreli geçici

gayrisıhhi müessese ruhsatı verilmesine ilişkin 17.02.2009 tarih ve 360

sayılı Encümen kararının iptaline ilişkin 09.04.2009 tarih ve 890 sayılı

Encümen kararı ile anılan yer için gayrisıhhi müessese ruhsatı verilmesi

istemiyle yapılan başvurunun reddine dair 06.07.2009 tarih ve 4477 sayılı

işlemin iptali istemiyle açılmıştır.

İdare Mahkemesince, davacı şirketin, anılan parselin imar planı

sınırları içerisinde bulunmadığı dönemde maden arama ruhsatı ve maden

işletme ruhsatını aldığı için davalı idare tarafından, burada yürütülecek

madencilik faaliyetinin gayrisıhhi müessese ruhsatına tabi olmadığı

değerlendirilmek suretiyle işlem tesis edilmesi gerekirken, anılan parselin

konut alanında kaldığı gerekçesiyle süresiz gayrisıhhi müessese ruhsatı

verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine dair işlemde ve davacı

şirkete 1 yıl süreli olarak verilen geçici gayrisıhhi müessese ruhsatının

iptaline ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava

konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.

26.09.1995 günlü ve 22416 Sayılı Resmi Gazete‘de yayımlanan

Gayrisıhhi Müesseseler Yönetmeliğinin eki listenin A-5 maddesinde; galeri

veya kuyu açılarak işletilen veya patlayıcı madde kullanarak işletilen her

türlü taş ve maden ocakları birinci sınıf gayrisıhhi müessese olarak sayılmış,

3. maddesinin (d) bendinde bu müesseseler bakımından yetkili makamın

Sağlık Bakanlığı olduğuna yer verilmiştir. Dolayısıyla 2005 tarihine kadar

yürürlükte bulunan 26.09.1995 günlü Resmi Gazete‘de yayımlanan

yönetmelik uyarınca birinci sınıf gayrisıhhi müesseseler olduğunda kuşku

bulunmayan maden ocaklarının, bu yönetmeliğin yürürlükte kaldığı süre

içinde Sağlık Bakanlığı‘ndan Gayrisıhhi Müesseseler ruhsatı almaları

zorunlu tutulmuştur.

Anılan Yönetmelik, 10.08.2005 günlü ve 25902 Sayılı Resmi

Gazete‘de yayımlanan Gayri Sıhhi Müesseseler Yönetmeliğinin Yürürlükten

Kaldırılmasına Dair Yönetmelik ile yürürlükten kaldırılmıştır.

Bunun yerine 10.08.2005 günlü ve 25902 Sayılı Resmi Gazete‘de

yayımlanarak yürürlüğe konulan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatları

Yönetmeliğinin, Ek-2 Gayrisıhhi Müesseseler Listesinde, maden sanayi

gayrisıhhi müesseseler arasında sayılmıştır.

Öte yandan, 21.06.2005 tarihli ve 25852 sayılı Resmi Gazete‘de

yayımlanan Madencilik Faaliyetleri İzin Yönetmeliğinin ekinde de,

Madencilik faaliyetleri için, birinci, ikinci ve üçüncü sınıf Gayrisıhhi

Müesseseler sayılmış ve Yönetmeliğin çeşitli maddelerinde de

ruhsatlandırma konusunda yetkili olan idareler ve ruhsatlandırma işlemleri

belirtilmiştir.

Dosyanın incelenmesinden, Malatya İli, Merkez, Çamurlu Köyü‘nde

bulunan … parsel sayılı alanda II. Grup (Doğaltaş Mermer) işletme ruhsatı

bulunan davacı şirketin, madencilik faaliyetinde bulunabilmek için Malatya

Belediye Başkanlığı‘na yaptığı gayrisıhhi müessese ruhsatı başvurusu

üzerine davacı şirkete 17.02.2009 tarih ve 360 sayılı Encümen kararı ile 1

yıl süreli gayrisıhhi müessese ruhsatı verildiği, ancak daha sonra anılan

parselin imar planında konut alanında kaldığı ve bu alanda konut yapılması

konusunda TOKİ ile Malatya Memur Sen İl Temsilciliği arasında protokol

imzalandığı gerekçesiyle, verilen geçici süreli gayrisıhhi müessese ruhsatı

09.04.2009 tarih ve 890 sayılı Encümen kararı ile iptal edilerek, davacı

şirket tarafından yapılan, gayrisıhhi müessese ruhsatı verilmesi yolundaki

15.03.2009 tarihli başvurunun da 06.07.2009 tarih ve 4477 sayılı işlemle

reddedilmesi üzerine bu işlemlerin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı

anlaşılmaktadır.

Karara gerekçe yapılan ve 3213 sayılı Maden Kanunu‘nun

26.05.2004 tarih ve 5177 sayılı Yasanın 3. maddesiyle değişik 7.

maddesinin 4. fıkrasında yer alan, imar alanları içinde kalan madencilik

faaliyetlerinin ilgili yerel merciden izin alınarak yapılacağı, ancak ruhsat

alındıktan sonra imar alanları içine alınan maden sahalarında bu hükmün

uygulanamayacağı yönündeki düzenleme ile 5995 sayılı Kanun`unun 3.

maddesiyle bu maddede yapılan değişiklikten sonra aynı yönde yer alan

düzenlemenin; maden arama ruhsatı veya maden işletme ruhsatı alındığı

tarihte imar planı sınırları içerisinde olmayan maden sahasının, daha 

sonradan imar planı sınırları içerisine alınması halinde, ilgili yerel

mercilerden alınması zorunlu olmayan izinlerin, madencilik faaliyeti için

gerekli yapılarla ilgili olarak alınması gereken yapı ruhsatı ve yapı kullanma

izni gibi imar mevzuatından kaynaklanan izinler anlaşılmalıdır.

Dolayısıyla, yukarıda yer verilen mevzuat ve kurallara göre, imar

planı sınırı içerisinde bulunsun ya da bulunmasın madencilik faaliyetleri için

gayrisıhhi müessese ruhsatı alma zorunluğu bulunmakta olup, İdare

Mahkemesinin, anılan alanın sonradan imar planı sınırları içerisine

alındığından bu alanda yürütülecek madencilik faaliyetinin gayrisıhhi

müessese ruhsatına tabi olmadığı değerlendirilmek suretiyle işlem tesis

edilmesi gerektiği gerekçesiyle dava konusu işlemleri iptal etmesinde

hukuki isabet bulunmamaktadır.

Ayrıca, kamusal etkileri yaygın bir alanda yapılacak madencilik

faaliyetinin, çevre ve insan sağlığı açısından doğuracağı sonuçlar

araştırılarak faaliyete izin verilmesinin kamu yararına uygun olup

olmadığının irdelenmesi ve yapılacak faaliyetin sonuçlarının bu çerçevede

değerlendirilmesi gerekmektedir.

Bu durumda, yukarıda belirtilen incelemenin yapılmadığı anlaşılan

kararda bu yönüyle de hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle; Malatya İdare Mahkemesi‘nin temyize konu

kararının bozulmasına, dosyanın yeniden bir karar verilmek üzere anılan

Mahkemeye gönderilmesine, bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 (onbeş)

gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere,10/06/2014

tarihinde oybirliği ile karar verildi. 

YAYINLAR Kitaplar

BELEDİYELERİN SINIRLARI

TÜRKİYE`DE ULUSAL VE YEREL PLANLAMA İLİŞKİLERİ: MERSİN İLİ ÖRNEĞİ

YEREL YÖNETİMLER İÇİN MAL ALIMI İHALELERİ KILAVUZU

Tüm Yayınlar
TODAİE (Türkiye ve Orta Doğu Amme İdaresi Enstitüsü) Yerel Yönetimler Merkezi
85. Cadde Yücetepe 06100, ÇANKAYA / ANKARA
"YerelNET - Yerel Yönetimler Portalı" Türkiye ve Ortadoğu Amme İdaresi Enstitüsü (TODAİE) Yerel Yönetimler Merkezi'ne aittir. YerelNET'in içeriğini oluşturan bilgiler, uzmanların katkılarıyla hazırlanmıştır. Uzmanlar tarafından hazırlanan içeriğin hukuki sorumluluğu tümüyle yazarlarına aittir. İlgili içeriğe istinaden idari ve mali sorumluluk gerektiren iş ve işlemlerin yapılması idarelerin kendi sorumluluğu altındadır. YerelNET'de yayımlanan veritabanının içerikleri, ilgili Kamu Kurumları tarafından sağlanmış ve Merkez tarafından güncelleştirilmiştir / güncelleştirilmektedir. Tüm Veritabanları 5.000'e yakın içerik sağlayıcı kullanıcımız tarafından güncel tutulmaktadır. İçerik sağlayıcı kullanıcılar tarafından (Belediye, İl Özel İdare, İlçe ve Birlik) girilen her türlü bilginin hukuki ve cezai sorumluk kendilerine ait olup TODAİE'ye sorumluluk hiçbir şekilde atfedilemez. Yoğun bir emek ve uzmanlık ürünü olan YerelNET'teki tüm bilgi ve materyal, ilgili yasaların koruması altındadır. YerelNET'e ait her türlü yazılım kodu, veritabanı içeriği ve görsel materyal kesinlikle kopyalanamaz, çoğaltılamaz, yeniden yayınlanamaz ve başka bir bilgisayara yüklenemez. TODAİE Yerel Yönetimler Merkezi, YerelNET içeriğinin kullanımı ile ilgili fikri ya da başka haklarını çiğneyen veya uygulanabilir diğer yasalara aykırı kullanım durumlarına karşı hukuki yollara başvurma hakkını saklı tutar. Yalnızca, ticari olmayan amaçlar için kaynak gösterilerek kullanılabilir. Bu tip kullanımımlarda bilgilerin güvenilirliği ve doğruluğu kaynak gösterilmesine karşın YerelNET'in yükümlülüğünde değildir. TODAİE - Yerel Yönetimler Merkezi her türlü sorumluluğu reddeder.

YerelNET - Yerel Yönetimler Portalı

Türkiye ve Orta Doğu Amme İdaresi Enstitüsü'nün bir hizmeti olup T.C. Kalkınma Bakanlığı tarafından finansal açıdan desteklenmektedir.