Yapı denetiminden sorumlu yapı denetim şirketinin yapı sahibi olmadığı, bu nedenle yapı denetim şirketi adına yıkım kararı alınamayacağı hakkında.

 

T.C 

D A N I Ş T A Y

Ondördüncü Daire

Esas No : 2013/9309

Karar No : 2015/3894

 

Temyiz İsteminde Bulunan (Davacılar) :

1- … Ankara Yapı Denetim Ltd. Şti.,

2- …

Vekili : Av. …

Karşı Taraf (Davalı) : Çankaya Belediye Başkanlığı

Vekili : Av. …

İstemin Özeti: Ankara 16. İdare Mahkemesinin 29.03.2013 günlü;

E:2012/586, K:2013/602 sayılı kararının usul ve yasaya uygun olmadığı ileri

sürülerek bozulması istenilmektedir.

Savunmanın Özeti : Savunma verilmemiştir.

Danıştay Tetkik Hakimi : Ayşe Çakırca Rutbil

Düşüncesi : Temyiz isteminin reddi ile Mahkeme kararının

onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Ondördüncü Dairesince işin gereği

görüşüldü:

Dava; Ankara İli, Çankaya İlçesi, İncesu Mahallesi, … ada, … sayılı

parselde projesine aykırı imalatlar yapıldığından bahisle, 3194 sayılı İmar

Kanunu`nun 32. maddesi yapının uyarınca yıktırılarak mimari rojesine

uygun hale getirilmesine ilişkin 09.02.2012 günlü, 2012/0697.35 sayılı

Çankaya Belediye Encümeni kararının istemiyle açılmış, İdare

Mahkemesince, dosyanın incelenmesinden; mimari projeye aykırılığı sabit

olan ve tadilat ruhsatına bağlanmayan aykırılığın kaldırılarak 3194 sayılı

Kanun‘un 32. maddesi uyarınca, söz konusu taşınmazın mimari rojesine

uygun hale getirilmesine ilişkin 09.02.2012 gün ve 2012/0697.35 sayılı

Çankaya Belediye Encümeni kararında hukuka aykırılık bulunmadığı

gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, bu karar davacılar vekili

tarafından temyiz edilmiştir.

Temyize konu İdare Mahkemesi kararının yapı müteaahidi olan …

yönünden reddine ilişkin kısmında 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü

Kanunu`nun 49. maddesinin 1. fıkrasında sayılan bozma nedenlerinden

hiçbirisi bulunmamaktadır.

Kararın, davacı yapı denetim şirketi yönünden reddine ilişkin

kısmına gelince;

3194 sayılı İmar Kanunu`nun 32. maddesinde; "Bu Kanun

hükümlerine göre ruhsat alınmadan yapılabilecek yapılar hariç; ruhsat

alınmadan yapıya başlandığı veya ruhsat ve eklerine aykırı yapı yapıldığının

ilgili idarece tespiti, fenni mesulce tespiti ve ihbarı veya herhangi bir şekilde

bu duruma muttali olunması üzerine, belediye veya valiliklerce o andaki

inşaat durumunun tespit edilir. Yapı mühürlenerek inşaat derhal durdurulur.

Durdurma, yapı tatil zaptının yapı yerine asılmasıyla yapı sahibine tebliğ

edilmiş sayılır. Bu tebligatın bir nüshası da muhtara bırakılır. Bu tarihten

itibaren en çok bir ay içinde yapı sahibi, yapısını ruhsata uygun hale

getirerek veya ruhsat alarak belediyeden veya valilikten mührün

kaldırılmasını ister. Ruhsata aykırılık olan yapıda, bu aykırılığın giderilmiş

olduğu veya ruhsat alındığı ve yapının bu ruhsata uygunluğu inceleme

sonucunda anlaşılırsa, mühür belediye veya valilikçe kaldırılır ve inşaatın

devamına izin verilir. Aksi takdirde, ruhsat iptal edilir, ruhsata aykırı veya

ruhsatsız yapılan bina, belediye encümeni veya il idare kurulu kararını

müteakip, belediye veya valilikçe yıktırılır ve masrafı yapı sahibinden tahsil

edilir." hükmüne yer verilmiştir.

Anayasa Mahkemesinin 10.01.2013 günlü, E:2012/93, K: 2013/8

sayılı kararıyla; 3194 sayılı İmar Kanunu`nun 5. maddesinde yapının, karada

ve suda, sürekli ya da geçici, resmi ve özel, yerüstü ve yeraltı inşaatı ile

bunların eklerini, değişikliklerini, onarımlarını, sabit ve hareketli tesislerini

içine alan bir kavram olarak tanımlandığı, ister sabit olsun, ister hareketli

olsun sadece ana yapı değil, ana yapıya ek olarak yapılan yapıların (ilaveler),

ana yapı üzerinde yapılan değişikliklerin; onarımların (tamirler) da yapı

olarak kabul edildiği, dolayısıyla "yapının sahibi" ibaresiyle, inşai faaliyetleri

gerçekleştiren kişilerin ifade edildiği, başka bir deyişle "yapının sahibi"

ibaresinden ister yapının mülkiyetine sahip kişiler isterse kiracı, yapı

malikinin yakını, intifa hakkı sahibi gibi üçüncü kişiler olsun inşai faaliyeti

yapan kişilerin anlaşıldığı belirtilmiştir.

Dosyanın incelenmesinden; Ankara İli, Çankaya İlçesi, İncesu

Mahallesi, … ada, … sayılı parselde projesine aykırı imalatlar yapıldığının

09.12.2011 tarihli yapı tatil zaptıyla tespit edildiği, 3194 sayılı İmar Kanunun

32. maddesi uyarınca yapının yıktırılarak onaylı mimari projesine uygun hale

getirilmesine, alınan kararın yapının müteaahidi ile birlikte fenni mesulü

olan davacı şirket adına uygulanmasına karar verildiği, bu kararın iptali

istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

3194 sayılı İmar Kanunu`nun 32. maddesi uyarınca tesis edilen

işlemlerin yapı sahibi adına alınması gerektiğinin anılan Yasa`da

düzenlendiği, Anayasa Mahkemesince de yapı sahibinden inşai faaliyeti

gerçekleştiren kişilerin anlaşılması gerektiğinin açıkça belirtildiği, bu nedenle

yapının ruhsat ve eki mimari projeye uygunluğunu denetlemekle görevli

yapı denetim şirketinin yapı sahibi olarak kabul edilmesine olanak

bulunmadığı anlaşıldığından, davacı yapı denetim şirketi adına alınan dava

konusu yıkım kararında hukuka uyarlık, davanın bu kısmının da reddi

yolundaki İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, Ankara 16. İdare Mahkemesinin 29.03.2013

günlü; E:2012/586, K:2013/602 sayılı kararının yapı müteaahidi olan …

yönünden reddine ilişkin kısmının onanmasına oyçokluğuyla, davacı yapı

denetim şirketi yönünden reddine ilişkin kısmının ise bozulmasına

gerekçede oyçokluğuyla, esasta oybirliğiyle, dosyanın adı geçen mahkemeye

gönderilmesine, bu kararın tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde kararın

düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 13.05.2015 gününde karar verildi.

KARŞI OY

3194 sayılı İmar Kanunu`nun 32. maddesinde; "Bu Kanun

hükümlerine göre ruhsat alınmadan yapılabilecek yapılar hariç; ruhsat 

alınmadan yapıya başlandığı veya ruhsat ve eklerine aykırı yapı yapıldığının

ilgili idarece tespiti, fenni mesulce tespiti ve ihbarı veya herhangi bir şekilde

bu duruma muttali olunması üzerine, belediye veya valiliklerce o andaki inşaat

durumunun tespit edilir. Yapı mühürlenerek inşaat derhal durdurulur.

Durdurma, yapı tatil zaptının yapı yerine asılmasıyla yapı sahibine tebliğ

edilmiş sayılır. Bu tebligatın bir nüshası da muhtara bırakılır. Bu tarihten

itibaren en çok bir ay içinde yapı sahibi, yapısını ruhsata uygun hale getirerek

veya ruhsat alarak belediyeden veya valilikten mührün kaldırılmasını ister.

Ruhsata aykırılık olan yapıda, bu aykırılığın giderilmiş olduğu veya ruhsat

alındığı ve yapının bu ruhsata uygunluğu inceleme sonucunda anlaşılırsa,

mühür belediye veya valilikçe kaldırılır ve inşaatın devamına izin verilir. Aksi

takdirde, ruhsat iptal edilir, ruhsata aykırı veya ruhsatsız yapılan bina, belediye

encümeni veya il idare kurulu kararını müteakip, belediye veya valilikçe

yıktırılır ve masrafı yapı sahibinden tahsil edilir." hükmüne yer verilmiştir.

Yukarıda yer verilen Kanun hükümleri uyarınca, ruhsata aykırıolarak

yapıldığı yapı tatil tutanağı ile tespit edilmiş olan yapının, ruhsat alınarak veya

ruhsata uygun hale getirilerek aykırılığının giderilmemesi halinde, yıkım kararı

alınmadan önce ruhsatının iptal edilmesi gerekeceği açıktır.

Uyuşmazlık konusu olayda; Ankara İli, Çankaya İlçesi, İncesu

Mahallesi, … ada, … sayılı parselde bulunan yapı için 28.07.2011 tarih ve

166/11 sayılı yapı ruhsatının düzenlendiği, yapının mimari projesine aykırı

olarak; 1.Bodrum kat döşeme kotunun -1,60 m. olması gerekirken(-1.82m.),

1.Normal kat döşeme kotunun +3.60 m. olması gerekirken (+3.85 m),

2.Normal kat döşeme kotunun 6.20 m. olması gerekirken (+6.67 m.),

3.Normal kat döşeme kotunun +8.80 m. olması gerekirken (+9.52 m.), Çatı

arası döşeme kotunun +11.40 m. olması gerekirken (+12.37 m.), Mahya

kotunun ise +15.90 m. olması gerekirken (+17.27m.) olarak (Top:1335 m²)

yapıldığı, inşaatın tamamlandığı ve ince işçiliklerinin yapıldığının 09.12.2011

tarihli yapı tatil tutanağı ile tespit edildiği, ruhsata aykırılıkların giderilmemesi

üzerine 09.02.2012 tarihli dava konusu Belediye Encümeni kararıyla 3194

sayılı İmar Kanun`un 32. maddesi uyarınca yapının yıktırılarak onaylı mimari

projesine uygun hale getirilmesine karar verildiği, ancak dava konusu yapıya

ait yapı ruhsatının iptal edilmediği anlaşılmıştır.

Bu durumda; ruhsat ve eki mimari projeye aykırı olarak yapılan ve

yasal süresi içinde aykırılığı giderilmeyen yapının öncelikle yapı ruhsatının

iptal edilmesi ve ardından yıkım kararı alınması gerekirken, yapı ruhsatı iptal

edilmeden alınan yıkım kararında hukuka uyarlık, aksi yöndeki İdare

Mahkemesi kararında ise hukuki isabet görülmemiştir.

Kaynak: http://www.danistay.gov.tr/upload/yayinlar/18_08_2016_095151.pdf

YAYINLAR Kitaplar

BELEDİYELERİN SINIRLARI

TÜRKİYE`DE ULUSAL VE YEREL PLANLAMA İLİŞKİLERİ: MERSİN İLİ ÖRNEĞİ

YEREL YÖNETİMLER İÇİN MAL ALIMI İHALELERİ KILAVUZU

Tüm Yayınlar
TODAİE (Türkiye ve Orta Doğu Amme İdaresi Enstitüsü) Yerel Yönetimler Merkezi
85. Cadde Yücetepe 06100, ÇANKAYA / ANKARA
"YerelNET - Yerel Yönetimler Portalı" Türkiye ve Ortadoğu Amme İdaresi Enstitüsü (TODAİE) Yerel Yönetimler Merkezi'ne aittir. YerelNET'in içeriğini oluşturan bilgiler, uzmanların katkılarıyla hazırlanmıştır. Uzmanlar tarafından hazırlanan içeriğin hukuki sorumluluğu tümüyle yazarlarına aittir. İlgili içeriğe istinaden idari ve mali sorumluluk gerektiren iş ve işlemlerin yapılması idarelerin kendi sorumluluğu altındadır. YerelNET'de yayımlanan veritabanının içerikleri, ilgili Kamu Kurumları tarafından sağlanmış ve Merkez tarafından güncelleştirilmiştir / güncelleştirilmektedir. Tüm Veritabanları 5.000'e yakın içerik sağlayıcı kullanıcımız tarafından güncel tutulmaktadır. İçerik sağlayıcı kullanıcılar tarafından (Belediye, İl Özel İdare, İlçe ve Birlik) girilen her türlü bilginin hukuki ve cezai sorumluk kendilerine ait olup TODAİE'ye sorumluluk hiçbir şekilde atfedilemez. Yoğun bir emek ve uzmanlık ürünü olan YerelNET'teki tüm bilgi ve materyal, ilgili yasaların koruması altındadır. YerelNET'e ait her türlü yazılım kodu, veritabanı içeriği ve görsel materyal kesinlikle kopyalanamaz, çoğaltılamaz, yeniden yayınlanamaz ve başka bir bilgisayara yüklenemez. TODAİE Yerel Yönetimler Merkezi, YerelNET içeriğinin kullanımı ile ilgili fikri ya da başka haklarını çiğneyen veya uygulanabilir diğer yasalara aykırı kullanım durumlarına karşı hukuki yollara başvurma hakkını saklı tutar. Yalnızca, ticari olmayan amaçlar için kaynak gösterilerek kullanılabilir. Bu tip kullanımımlarda bilgilerin güvenilirliği ve doğruluğu kaynak gösterilmesine karşın YerelNET'in yükümlülüğünde değildir. TODAİE - Yerel Yönetimler Merkezi her türlü sorumluluğu reddeder.

YerelNET - Yerel Yönetimler Portalı

Türkiye ve Orta Doğu Amme İdaresi Enstitüsü'nün bir hizmeti olup T.C. Kalkınma Bakanlığı tarafından finansal açıdan desteklenmektedir.