Davaya konu taşınmazı kapsayan alanda yapılan imar planı değişikliklerine ve çalışmalara yönelik mahkemelerce verilmiş nihai bir iptal kararı bulunmamakta ise de; idarelerin hukuka uygun eylemleri nedeniyle oluşacak zararlardan sorumlu olduğu ve kişilerin bu eylemlerden doğan zararlarının karşılanması gerektiği hakkında.

 T.C.

D A N I Ş T A Y

Altıncı Daire

Esas No : 2013/7368

Karar No : 2015/1683

 

Temyiz Eden (Davacı) :

Vekilleri : Av. …, Av. …

Karşı Taraf (Davalı) : Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı

Vekili : Av. …

İstemin Özeti : Ankara 16. İdare Mahkemesince verilen

13.03.2013 tarihli, E:2012/648, K:2013/387 sayılı kararın, usul ve hukuka

aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.

Savunmanın Özeti : Savunma verilmemiştir.

Danıştay Tetkik Hâkimi : Selçuk KILIÇ

Düşüncesi : Temyiz isteminin kabulü ile mahkeme kararının

bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince Tetkik Hâkiminin

açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin

gereği görüşüldü:

Dava, Ankara İli, Çankaya İlçesi, Öveçler Mahallesi, … ada, …

parsel sayılı taşınmaz üzerinde yer alan … no‘lu dükkanın, davalı idarece

yapılan köprülü kavşak ve yol yapım çalışmaları sonucu yol kotunun

düşürülmesi nedeniyle kullanılamaz hale geldiği ileri sürülerek 25.913,79.-

TL kira kaybının ait olduğu aylardan itibaren, 124.137,93.-TL değer

kaybının ise 01.11.2008 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle

birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmış, İdare Mahkemesince;

köprülü kavşak ve alt-üst geçit düzenlemelerinin imar planlarının

uygulanması niteliğinde bulunduğu, davaya konu taşınmazın cepheli olduğu

yolda yapılan Konya Yolu Fen Lisesi Kavşağı–Dikmen Caddesi Bağlantı

Yolu ile Öveçler 4. Cadde kesişiminde köprülü kavşak ve alt-üst geçit

düzenlemesine ilişkin imar planı değişikliklerinin Ankara 12. İdare

Mahkemesinin 30.09.2009 tarihli, E:2008/117, K:2009/1180 sayılı kararı ile

iptal edildiği, ancak anılan kararın Danıştay Altıncı Dairesinin 22.11.2010

tarihli, E:2010/3478, K:2010/10425 sayılı kararıyla bozulduğu göz önüne

alındığında, söz konusu imar planı değişikliklerinin halihazırda geçerli

olduğu ve bu aşamada hukuka aykırı olduğunun söylenemeyeceği, bu

itibarla anılan planlar uygulanarak belirlenen yol seviyesi ile kot belirleme

işlemleri nedeniyle davalı idarenin hizmet kusuru bulunduğundan

bahsedilemeyeceğinden maddi tazminat isteğinin hukuki dayanağının

bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, bu karar davacı

vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

Anayasanın 125`inci maddesinde; idarenin her türlü eylem ve

işlemlerine karşı yargı yolunun açık olduğu belirtildikten sonra, son

fıkrasında; idarenin kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle

yükümlü olduğu hükme bağlanmış, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü

Kanunu`nun 2. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde ise; idari eylem ve

işlemlerden dolayı kişisel hakları doğrudan muhtel olanlar tarafından açılan

tam yargı davaları, idari dava türleri arasında sayılmıştır.

Genel anlamı ile tam yargı davaları, idarenin faaliyetlerinden ötürü,

hakları zarara uğrayanlar tarafından idare aleyhine açılan tazminat

davalarıdır. Bu tür davalarda mahkeme, hem olayın maddi yönünü, yani

zararı doğuran işlem veya eylemleri, hem de bundan çıkabilecek hukuki

sonuçları tespit edecektir.

İdare kural olarak, yürüttüğü kamu hizmetiyle nedensellik bağı

kurulabilen zararları tazminle yükümlü olup; idari eylem ve/veya

işlemlerden doğan zararlar, idare hukuku kuralları çerçevesinde, hizmet

kusuru veya kusursuz sorumluluk ilkeleri gereği tazmin edilmektedir.

Tam yargı davalarında, öncelikle zarara yol açtığı öne sürülen idari

işlem veya eylemin hukuka uygunluğunun denetlenmesi esas alındığından,

olayın oluşumu ve zararın niteliği irdelenip, idarenin hizmet kusuru olup

olmadığının araştırılması, hizmet kusuru yoksa kusursuz sorumluluk

ilkelerinin uygulanıp uygulanmayacağının incelenmesi, tazminata 

hükmedilirken de her halde sorumluluk sebebinin açıkça belirtilmesi

gerekmektedir.

Dosyanın incelenmesinden; davacıya ait Ankara İli, Çankaya İlçesi,

Öveçler Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmaz üzerinde yer alan …

no‘lu dükkanın cephe aldığı Öveçler 4. Cadde‘de davalı idarece yapılan yol

yapım çalışmaları esnasında yol kotunun düşürülmesi sonucu binanın yol

seviyesinden 1,5–2 metre yukarıda kaldığı, davaya konu işyerinin daha önce

düz ayak olduğu, dükkana yoldan girilebildiği, yol yapım çalışması nedeniyle

dükkana giriş çıkışın imkansızlaştığı, dükkanın kullanılamaz hale gelmesi

nedeniyle 2008 yılı Kasım ayında kiracının dükkanı tahliye ettiği ileri

sürülerek uğranılan zararın tazmini isteğiyle Ankara 7. Asliye Hukuk

Mahkemesinde açılan davada 15.07.2010 tarihli, E:2009/382, K:2010/278

sayılı karar ile davanın görev yönünden reddedildiği, anılan kararın Yargıtay

4. Hukuk Dairesinin 09.12.2010 tarihli, E:2010/11115, K:2010/126662

sayılı kararıyla onanması üzerine, 25.913,79.-TL kira kaybının ait olduğu

aylardan itibaren, 124.137,93.-TL değer kaybının ise kiracının dükkanı

tahliye ettiği 01.11.2008 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle

birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle bakılmakta olan davanın

açıldığı anlaşılmaktadır.

Olayda, Konya Yolu Fen Lisesi Kavşağı–Dikmen Caddesi Bağlantı

Yolu ile Öveçler 4. Cadde kesişiminde köprülü kavşak ve alt-üst geçit

düzenlemesine ilişkin imar planı değişiklikleri üzerine alanda köprülü kavşak

ve yol yapım çalışmalarının yapıldığı, söz konusu yol yapım çalışmaları

esnasında yol kotunun düşürülmesi nedeniyle davacının dükkanının yol

seviyesinden 1,5–2 metre yukarıda kaldığı ve bu nedenle maddi zararın

oluştuğu ileri sürülmektedir.

Her ne kadar, davaya konu taşınmazı da kapsayan alanda yapılan

imar planı değişikliklerine ve çalışmalara yönelik mahkemelerce verilmiş

nihai bir iptal kararı bulunmamakta ise de; idarelerin hukuka uygun

eylemleri nedeniyle oluşacak zararlardan da sorumlu olduğunun ve kişilerin

bu eylemlerden doğan zararlarının karşılanması gerektiğinin kabulü

zorunludur.

Bu durumda, söz konusu köprülü kavşak ve alt-üst geçit

düzenlemesinin davacının taşınmazının kullanımında herhangi bir zorluğa,

değer düşüklüğüne ve zarara neden olup olmadığının tespit edilmesi ve

varsa bu değer düşüklüğü ve zararın miktarının belirlenmesine yönelik

mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yapılması suretiyle bir karar verilmesi

gerekirken, idarenin hizmet kusuru bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddi 

yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında hukuka uyarlık

bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, Ankara 16. İdare Mahkemesince verilen

13.03.2013 tarihli, E:2012/648, K:2013/387 sayılı kararın bozulmasına,

dosyanın adı geçen Mahkemeye gönderilmesine, bu kararın tebliğ tarihini

izleyen günden itibaren 15 gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık

olmak üzere, 23.03.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

Kaynak: http://www.danistay.gov.tr/upload/yayinlar/20_10_2016_014847.pdf

YAYINLAR Kitaplar

BELEDİYELERİN SINIRLARI

TÜRKİYE`DE ULUSAL VE YEREL PLANLAMA İLİŞKİLERİ: MERSİN İLİ ÖRNEĞİ

YEREL YÖNETİMLER İÇİN MAL ALIMI İHALELERİ KILAVUZU

Tüm Yayınlar
TODAİE (Türkiye ve Orta Doğu Amme İdaresi Enstitüsü) Yerel Yönetimler Merkezi
85. Cadde Yücetepe 06100, ÇANKAYA / ANKARA
"YerelNET - Yerel Yönetimler Portalı" Türkiye ve Ortadoğu Amme İdaresi Enstitüsü (TODAİE) Yerel Yönetimler Merkezi'ne aittir. YerelNET'in içeriğini oluşturan bilgiler, uzmanların katkılarıyla hazırlanmıştır. Uzmanlar tarafından hazırlanan içeriğin hukuki sorumluluğu tümüyle yazarlarına aittir. İlgili içeriğe istinaden idari ve mali sorumluluk gerektiren iş ve işlemlerin yapılması idarelerin kendi sorumluluğu altındadır. YerelNET'de yayımlanan veritabanının içerikleri, ilgili Kamu Kurumları tarafından sağlanmış ve Merkez tarafından güncelleştirilmiştir / güncelleştirilmektedir. Tüm Veritabanları 5.000'e yakın içerik sağlayıcı kullanıcımız tarafından güncel tutulmaktadır. İçerik sağlayıcı kullanıcılar tarafından (Belediye, İl Özel İdare, İlçe ve Birlik) girilen her türlü bilginin hukuki ve cezai sorumluk kendilerine ait olup TODAİE'ye sorumluluk hiçbir şekilde atfedilemez. Yoğun bir emek ve uzmanlık ürünü olan YerelNET'teki tüm bilgi ve materyal, ilgili yasaların koruması altındadır. YerelNET'e ait her türlü yazılım kodu, veritabanı içeriği ve görsel materyal kesinlikle kopyalanamaz, çoğaltılamaz, yeniden yayınlanamaz ve başka bir bilgisayara yüklenemez. TODAİE Yerel Yönetimler Merkezi, YerelNET içeriğinin kullanımı ile ilgili fikri ya da başka haklarını çiğneyen veya uygulanabilir diğer yasalara aykırı kullanım durumlarına karşı hukuki yollara başvurma hakkını saklı tutar. Yalnızca, ticari olmayan amaçlar için kaynak gösterilerek kullanılabilir. Bu tip kullanımımlarda bilgilerin güvenilirliği ve doğruluğu kaynak gösterilmesine karşın YerelNET'in yükümlülüğünde değildir. TODAİE - Yerel Yönetimler Merkezi her türlü sorumluluğu reddeder.

YerelNET - Yerel Yönetimler Portalı

Türkiye ve Orta Doğu Amme İdaresi Enstitüsü'nün bir hizmeti olup T.C. Kalkınma Bakanlığı tarafından finansal açıdan desteklenmektedir.