6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun

Resmi Gazete Tarihi: 2013-11-28
Resmi Gazete Sayisi: 28895

  


Kabul Tarihi                           :7/11/2013

Yayımlandığı Düstur          : Tertip  : 5                              Cilt : 54 

 

BİRİNCİKISIM

Amaç,Kapsam ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1- (1) Bu Kanunun amacı; kamu yararına uygun olaraktüketicinin sağlık ve güvenliği ile ekonomik çıkarlarını koruyucu, zararlarınıtazmin edici, çevresel tehlikelerden korunmasını sağlayıcı, tüketiciyiaydınlatıcı ve bilinçlendirici önlemleri almak, tüketicilerin kendilerinikoruyucu girişimlerini özendirmek ve bu konulardaki politikalarınoluşturulmasında gönüllü örgütlenmeleri teşvik etmeye ilişkin hususlarıdüzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2- (1)Bu Kanun, her türlü tüketici işlemi ile tüketiciye yönelik uygulamaları kapsar.

Tanımlar

MADDE 3- (1)Bu Kanunun uygulanmasında;

a) Bakan: Gümrük ve Ticaret Bakanını,

b) Bakanlık: Gümrük ve Ticaret Bakanlığını,

c) Genel Müdür: Tüketicinin Korunması ve PiyasaGözetimi Genel Müdürünü,

ç) Genel Müdürlük: Tüketicinin Korunması ve PiyasaGözetimi Genel Müdürlüğünü,

d) Hizmet: Bir ücret veya menfaat karşılığında yapılanya da yapılması taahhüt edilen mal sağlama dışındaki her türlü tüketiciişleminin konusunu,

e) İthalatçı: Kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzeremal veya hizmetleri ya da bu malların hammaddelerini yahut ara mallarını ticariveya mesleki amaçlarla ithal ederek satım, kira, finansal kiralama veya benzeribir yolla piyasaya süren gerçek veya tüzel kişiyi,

f) Kalıcı veri saklayıcısı: Tüketicinin gönderdiği veyakendisine gönderilen bilgiyi, bu bilginin amacına uygun olarak makul bir süreincelemesine elverecek şekilde kaydedilmesini ve değiştirilmeden kopyalanmasınısağlayan ve bu bilgiye aynen ulaşılmasına imkân veren kısa mesaj, elektronikposta, internet, disk, CD, DVD, hafıza kartı ve benzeri her türlü araç veyaortamı,

g) Konut finansmanı kuruluşu: Konut finansmanıkapsamında doğrudan tüketiciye kredi kullandıran ya da finansal kiralama yapanbankalar ile Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu tarafından konutfinansmanı faaliyetinde bulunması uygun görülen finansal kiralama şirketleri vefinansman şirketlerini,

ğ) Kredi veren: Mevzuatı gereği tüketicilere kredivermeye yetkili olan gerçek veya tüzel kişiyi,

h) Mal: Alışverişe konu olan; taşınır eşya, konut veyatatil amaçlı taşınmaz mallar ile elektronik ortamda kullanılmak üzerehazırlanan yazılım, ses, görüntü ve benzeri her türlü gayri maddi malları,

ı) Sağlayıcı: Kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzereticari veya mesleki amaçlarla tüketiciye hizmet sunan ya da hizmet sunanınadına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi,

i) Satıcı: Kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzereticari veya mesleki amaçlarla tüketiciye mal sunan ya da mal sunanın adına yada hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi,

j) Teknik düzenleme: 29/6/2001 tarihli ve 4703 sayılıÜrünlere İlişkin Teknik Mevzuatın Hazırlanması ve Uygulanmasına Dair Kanundayer alan tanımı,

k) Tüketici: Ticari veya mesleki olmayan amaçlarlahareket eden gerçek veya tüzel kişiyi,

l) Tüketici işlemi: Mal veya hizmet piyasalarında kamutüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket edenveya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler iletüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet,bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme vehukuki işlemi,

m) Tüketici örgütleri: Tüketicinin korunması amacıylakurulan dernek, vakıf veya bunların üst kuruluşlarını,

n) Üretici: Kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzeretüketiciye sunulmuş olan mal ya da bu malların hammaddelerini yahut aramallarını üretenler ile mal üzerine markasını, unvanını veya herhangi bir ayırtedici işaretini koyarak kendisini üretici olarak gösteren gerçek veya tüzel kişiyi,

ifade eder.

İKİNCİ KISIM

Genel Esaslar

Temel ilkeler

MADDE 4- (1)Bu Kanunda yazılı olarak düzenlenmesi öngörülen sözleşmeler ilebilgilendirmeler en az on iki punto büyüklüğünde, anlaşılabilir bir dilde,açık, sade ve okunabilir bir şekilde düzenlenir ve bunların bir nüshası kâğıtüzerinde veya kalıcı veri saklayıcısı ile tüketiciye verilir. Sözleşmedebulunması gereken şartlardan bir veya birkaçının bulunmaması durumunda,eksiklik sözleşmenin geçerliliğini etkilemez. Bu eksiklik sözleşmeyi düzenleyentarafından derhâl giderilir.

(2) Sözleşmede öngörülen koşullar, sözleşme süresiiçinde tüketici aleyhine değiştirilemez.

(3) Tüketiciden; kendisine sunulan mal veya hizmetkapsamında haklı olarak yapılmasını beklediği ve sözleşmeyi düzenleyenin yasalyükümlülükleri arasında yer alan edimler ile sözleşmeyi düzenleyenin kendimenfaati doğrultusunda yapmış olduğu masraflar için ek bir bedel talepedilemez. Bankalar, tüketici kredisi veren finansal kuruluşlar ve kart çıkarankuruluşlar tarafından tüketiciye sunulan ürün veya hizmetlerde ise tüketicidenfaiz dışında alınacak her türlü ücret, komisyon ve masraf türleri ile bunlarailişkin usul ve esaslar Bakanlığın görüşü alınarak bu Kanunun ruhuna uygunolarak ve tüketiciyi koruyacak şekilde Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumutarafından belirlenir.

(4) Bu Kanunda düzenlenen sözleşmelere istinadentüketiciden talep edilecek her türlü ücret ve masrafa ilişkin bilgilerin,sözleşmenin eki olarak kâğıt üzerinde yazılı şekilde tüketiciye verilmesi zorunludur.Uzaktan iletişim aracıyla kurulan sözleşmelerde ise, bu bilgiler kullanılanuzaktan iletişim aracına uygun şekilde verilir. Bu bilgilerin tüketiciyeverildiğinin ispatı sözleşmeyi düzenleyene aittir.

(5) Tüketicinin yapmış olduğu işlemler nedeniylekıymetli evrak niteliğinde sadece nama yazılı ve her bir taksit ödemesi içinayrı ayrı olacak şekilde senet düzenlenebilir. Bu fıkra hükümlerine aykırıolarak düzenlenen senetler tüketici yönünden geçersizdir.

(6) Tüketici işlemlerinde, tüketicinin edimlerinekarşılık olarak alınan şahsi teminatlar, her ne isim altında olursa olsun adikefalet sayılır. Tüketicinin alacaklarına ilişkin karşı tarafça verilen şahsiteminatlar diğer kanunlarda aksine hüküm bulunmadıkça müteselsil kefaletsayılır.

(7) Temerrüt hâli de dâhil olmak üzere, tüketiciişlemlerinde bileşik faiz uygulanmaz.

(8) Bu Kanun tüm düzenlemeleri yönünden katılımbankalarını da kapsar. Uygulama, kâr payı dikkate alınarak yapılır.

Tüketici sözleşmelerindeki haksız şartlar

MADDE 5- (1)Haksız şart; tüketiciyle müzakere edilmeden sözleşmeye dâhil edilen vetarafların sözleşmeden doğan hak ve yükümlülüklerinde dürüstlük kuralına aykırıdüşecek biçimde tüketici aleyhine dengesizliğe neden olan sözleşme şartlarıdır.

(2) Tüketiciyle akdedilen sözleşmelerde yer alan haksızşartlar kesin olarak hükümsüzdür. Sözleşmenin haksız şartlar dışındakihükümleri geçerliliğini korur. Bu durumda sözleşmeyi düzenleyen, kesin olarakhükümsüz sayılan şartlar olmasaydı diğer hükümlerle sözleşmeyi yapmayacakolduğunu ileri süremez.

(3) Bir sözleşme şartı önceden hazırlanmış ve standartsözleşmede yer alması nedeniyle tüketici içeriğine etki edememişse, o sözleşmeşartının tüketiciyle müzakere edilmediği kabul edilir. Sözleşmeyi düzenleyen,bir standart şartın münferiden müzakere edildiğini iddia ediyorsa bunu ispatlayükümlüdür. Sözleşmenin bütün olarak değerlendirilmesinden standart sözleşmeolduğu sonucuna varılırsa, bu sözleşmedeki bir şartın belirli unsurlarının veyamünferit bir hükmünün müzakere edilmiş olması, sözleşmenin kalan kısmına bumaddenin uygulanmasını engellemez.

(4) Sözleşme şartlarının yazılı olması hâlinde,tüketicinin anlayabileceği açık ve anlaşılır bir dilin kullanılmış olmasıgerekir. Sözleşmede yer alan bir hükmün açık ve anlaşılır olmaması veya birdençok anlama gelmesi hâlinde; bu hüküm, tüketicinin lehine yorumlanır.

(5) Faaliyetlerini, kanun veya yetkili makamlartarafından verilen izinle yürütmekte olan kişi veya kuruluşların hazırladıklarısözleşmelere de niteliklerine bakılmaksızın bu madde hükümleri uygulanır.

(6) Bir sözleşme şartının haksızlığı; sözleşme konusuolan mal veya hizmetin niteliği, sözleşmenin kuruluşunda var olan şartlar vesözleşmenin diğer hükümleri veya haksız şartın ilgili olduğu diğer birsözleşmenin hükümleri dikkate alınmak suretiyle sözleşmenin kuruluş anına görebelirlenir.


12154

 

(7) Sözleşme şartlarının haksızlığının takdirinde, buşartlar açık ve anlaşılır bir dille yazılmış olmak koşuluyla, hem sözleşmedendoğan asli edim yükümlülükleri arasındaki hem de mal veya hizmetin piyasadeğeri ile sözleşmede belirlenen fiyat arasındaki dengeye ilişkin birdeğerlendirme yapılamaz.

(8) Bakanlık, genel olarak kullanılmak üzerehazırlanmış sözleşmelerde yer alan haksız şartların, sözleşme metinlerindençıkarılması veya kullanılmasının önlenmesi için gerekli tedbirleri alır.

(9) Haksız şartların tespit edilmesi ve denetlenmesineilişkin usul ve esaslar ile sınırlayıcı olmamak üzere haksız şart olduğu kabuledilen sözleşme şartları yönetmelikle belirlenir.

Satıştan kaçınma

MADDE 6- (1)Vitrinde, rafta, elektronik ortamda veya açıkça görülebilir herhangi bir yerdeteşhir edilen malın, satılık olmadığı belirtilen bir ibareye yer verilmedikçesatışından kaçınılamaz.

(2) Hizmet sağlamaktan haklı bir sebep olmaksızınkaçınılamaz.

(3) Ticari veya mesleki amaçlarla hareket edenler;aksine bir teamül, ticari örf veya adet ya da haklı bir sebep yoksa; bir malveya hizmetin satışını o mal veya hizmetin, kendisi tarafından belirlenenmiktar, sayı, ebat gibi koşullara ya da başka bir mal veya hizmetin satınalınması şartına bağlayamaz.

(4) Bakanlık ve belediyeler, bu madde hükümlerininuygulanması ve izlenmesine ilişkin işleri yürütmekle görevlidir.

Sipariş edilmeyen mal veya hizmetler

MADDE 7- (1)Sipariş edilmeyen malların gönderilmesi ya da hizmetlerin sunulması durumunda,tüketiciye karşı herhangi bir hak ileri sürülemez. Bu hâllerde, tüketicininsessiz kalması ya da mal veya hizmeti kullanmış olması, sözleşmenin kurulmasınayönelik kabul beyanı olarak yorumlanamaz. Tüketicinin malı geri göndermek veyamuhafaza etmek gibi bir yükümlülüğü yoktur.

(2) Bir mal veya hizmetin sipariş edildiğini iddia edenbu iddiasını ispatla yükümlüdür.

 

ÜÇÜNCÜ KISIM

Ayıplı Mal ve Hizmetler

BİRİNCİ BÖLÜM

Ayıplı Mallar

Ayıplı mal

MADDE 8- (1)Ayıplı mal, tüketiciye teslimi anında, taraflarca kararlaştırılmış olan örnekya da modele uygun olmaması ya da objektif olarak sahip olması gerekenözellikleri taşımaması nedeniyle sözleşmeye aykırı olan maldır.

(2) Ambalajında, etiketinde, tanıtma ve kullanma kılavuzunda,internet portalında ya da reklam ve ilanlarında yer alan özelliklerinden birveya birden fazlasını taşımayan; satıcı tarafından bildirilen veya teknikdüzenlemesinde tespit edilen niteliğe aykırı olan; muadili olan mallarınkullanım amacını karşılamayan, tüketicinin makul olarak beklediği faydalarıazaltan veya ortadan kaldıran maddi, hukuki veya ekonomik eksiklikler içerenmallar da ayıplı olarak kabul edilir.

(3) Sözleşmeye konu olan malın, sözleşmedekararlaştırılan süre içinde teslim edilmemesi veya montajının satıcı tarafındanveya onun sorumluluğu altında gerçekleştirildiği durumlarda gereği gibi monteedilmemesi sözleşmeye aykırı ifa olarak değerlendirilir. Malın montajınıntüketici tarafından yapılmasının öngörüldüğü hâllerde, montaj talimatındakiyanlışlık veya eksiklik nedeniyle montaj hatalı yapılmışsa, sözleşmeye aykırıifa söz konusu olur.

Ayıplı maldan sorumluluk

MADDE 9- (1)Satıcı, malı satış sözleşmesine uygun olarak tüketiciye teslim etmekleyükümlüdür.

(2) Satıcı, kendisinden kaynaklanmayan reklam yoluylayapılan açıklamalardan haberdar olmadığını ve haberdar olmasının da kendisindenbeklenemeyeceğini veya yapılan açıklamanın içeriğinin satış sözleşmesinin akdianında düzeltilmiş olduğunu veya satış sözleşmesi kurulma kararının bu açıklamaile nedensellik bağı içinde olmadığını ispatladığı takdirde açıklamanın içeriğiile bağlı olmaz.

İspat yükü

MADDE 10- (1)Teslim tarihinden itibaren altı ay içinde ortaya çıkan ayıpların, teslimtarihinde var olduğu kabul edilir. Bu durumda malın ayıplı olmadığının ispatısatıcıya aittir. Bu karine, malın veya ayıbın niteliği ile bağdaşmıyor iseuygulanmaz.

(2) Tüketicinin, sözleşmenin kurulduğu tarihte ayıptanhaberdar olduğu veya haberdar olmasının kendisinden beklendiği hâllerde,sözleşmeye aykırılık söz konusu olmaz. Bunların dışındaki ayıplara karşıtüketicinin seçimlik hakları saklıdır.

(3) Satışa sunulacak ayıplı mal üzerine ya daambalajına, üretici, ithalatçı veya satıcı tarafından tüketicinin kolaylıklaokuyabileceği şekilde malın ayıbına ilişkin açıklayıcı bilgiyi içeren biretiket konulur. Bu etiketin tüketiciye verilmesi veya ayıba ilişkin açıklayıcıbilginin tüketiciye verilen fatura, fiş veya satış belgesi üzerinde açıkçagösterilmesi zorunludur. Teknik düzenlemesine uygun olmayan ürünler ise hiçbirşekilde piyasaya arz edilemez. Bu ürünlere, Ürünlere İlişkin Teknik MevzuatınHazırlanması ve Uygulanmasına Dair Kanun ve ilgili diğer mevzuat hükümleriuygulanır.

Tüketicinin seçimlik hakları

MADDE 11- (1)Malın ayıplı olduğunun anlaşılması durumunda tüketici;

a) Satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirereksözleşmeden dönme,

b) Satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelindenindirim isteme,

c) Aşırı bir masraf gerektirmediği takdirde, bütünmasrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme,

ç) İmkân varsa, satılanın ayıpsız bir misli iledeğiştirilmesini isteme,

seçimlik haklarından birini kullanabilir. Satıcı,tüketicinin tercih ettiği bu talebi yerine getirmekle yükümlüdür.

(2) Ücretsiz onarım veya malın ayıpsız misli iledeğiştirilmesi hakları üretici veya ithalatçıya karşı da kullanılabilir. Bufıkradaki hakların yerine getirilmesi konusunda satıcı, üretici ve ithalatçımüteselsilen sorumludur. Üretici veya ithalatçı, malın kendisi tarafından piyasayasürülmesinden sonra ayıbın doğduğunu ispat ettiği takdirde sorumlu tutulmaz.

(3) Ücretsiz onarım veya malın ayıpsız misli iledeğiştirilmesinin satıcı için orantısız güçlükleri beraberinde getirecek olmasıhâlinde tüketici, sözleşmeden dönme veya ayıp oranında bedelden indirimhaklarından birini kullanabilir. Orantısızlığın tayininde malın ayıpsız değeri,ayıbın önemi ve diğer seçimlik haklara başvurmanın tüketici açısından sorunteşkil edip etmeyeceği gibi hususlar dikkate alınır.

(4) Ücretsiz onarım veya malın ayıpsız misli iledeğiştirilmesi haklarından birinin seçilmesi durumunda bu talebin satıcıya,üreticiye veya ithalatçıya yöneltilmesinden itibaren azami otuz iş günü, konutve tatil amaçlı taşınmazlarda ise altmış iş günü içinde yerine getirilmesizorunludur. Ancak, bu Kanunun 58 inci maddesi uyarınca çıkarılan yönetmelik ekilistede yer alan mallara ilişkin, tüketicinin ücretsiz onarım talebi,yönetmelikte belirlenen azami tamir süresi içinde yerine getirilir. Aksi hâldetüketici diğer seçimlik haklarını kullanmakta serbesttir.

(5) Tüketicinin sözleşmeden dönme veya ayıp oranındabedelden indirim hakkını seçtiği durumlarda, ödemiş olduğu bedelin tümü veyabedelden yapılan indirim tutarı derhâl tüketiciye iade edilir.

(6) Seçimlik hakların kullanılması nedeniyle ortayaçıkan tüm masraflar, tüketicinin seçtiği hakkı yerine getiren tarafçakarşılanır. Tüketici bu seçimlik haklarından biri ile birlikte 11/1/2011tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu hükümleri uyarınca tazminat da talepedebilir.

Zamanaşımı

MADDE 12- (1)Kanunlarda veya taraflar arasındaki sözleşmede daha uzun bir sürebelirlenmediği takdirde, ayıplı maldan sorumluluk, ayıp daha sonra ortayaçıkmış olsa bile, malın tüketiciye teslim tarihinden itibaren iki yıllıkzamanaşımına tabidir. Bu süre konut veya tatil amaçlı taşınmaz mallardataşınmazın teslim tarihinden itibaren beş yıldır.

(2) Bu Kanunun 10 uncu maddesinin üçüncü fıkrası saklıolmak üzere ikinci el satışlarda satıcının ayıplı maldan sorumluluğu biryıldan, konut veya tatil amaçlı taşınmaz mallarda ise üç yıldan az olamaz.

(3) Ayıp, ağır kusur ya da hile ile gizlenmişsezamanaşımı hükümleri uygulanmaz.

 

İKİNCİ BÖLÜM

Ayıplı Hizmetler

Ayıplı hizmet

MADDE 13- (1)Ayıplı hizmet, sözleşmede belirlenen süre içinde başlamaması veya taraflarcakararlaştırılmış olan ve objektif olarak sahip olması gereken özellikleritaşımaması nedeniyle sözleşmeye aykırı olan hizmettir.

(2) Hizmet sağlayıcısı tarafından bildirilen, internetportalında veya reklam ve ilanlarında yer alan özellikleri taşımayan ya dayararlanma amacı bakımından değerini veya tüketicinin ondan makul olarakbeklediği faydaları azaltan veya ortadan kaldıran maddi, hukuki veya ekonomikeksiklikler içeren hizmetler ayıplıdır.

Ayıplı hizmetten sorumluluk

MADDE 14- (1)Sağlayıcı, hizmeti sözleşmeye uygun olarak ifa etmekle yükümlüdür.

(2) Sağlayıcı, kendisinden kaynaklanmayan reklamyoluyla yapılan açıklamalardan haberdar olmadığını ve haberdar olmasının dakendisinden beklenemeyeceğini veya yapılan açıklamanın içeriğinin hizmetsözleşmesinin kurulduğu tarihte düzeltilmiş olduğunu veya hizmet sözleşmesininkurulması kararının bu açıklama ile nedensellik bağı içermediğini ispatladığıtakdirde açıklamanın içeriği ile bağlı olmaz.

Tüketicinin seçimlik hakları

MADDE 15- (1)Hizmetin ayıplı ifa edildiği durumlarda tüketici, hizmetin yeniden görülmesi,hizmet sonucu ortaya çıkan eserin ücretsiz onarımı, ayıp oranında bedeldenindirim veya sözleşmeden dönme haklarından birini sağlayıcıya karşı kullanmaktaserbesttir. Sağlayıcı, tüketicinin tercih ettiği bu talebi yerine getirmekleyükümlüdür. Seçimlik hakların kullanılması nedeniyle ortaya çıkan tüm masraflarsağlayıcı tarafından karşılanır. Tüketici, bu seçimlik haklarından biri ilebirlikte Türk Borçlar Kanunu hükümleri uyarınca tazminat da talep edebilir.

(2) Ücretsiz onarım veya hizmetin yeniden görülmesininsağlayıcı için orantısız güçlükleri beraberinde getirecek olması hâlindetüketici bu hakları kullanamaz. Orantısızlığın tayininde hizmetin ayıpsızdeğeri, ayıbın önemi ve diğer seçimlik haklara başvurmanın tüketici açısındansorun teşkil edip etmeyeceği gibi hususlar dikkate alınır.

(3) Tüketicinin sözleşmeden dönme veya ayıp oranındabedelden indirim hakkını seçtiği durumlarda, ödemiş olduğu bedelin tümü veyabedelden indirim yapılan tutar derhâl tüketiciye iade edilir.

(4) Ücretsiz onarım veya hizmetin yeniden görülmesininseçildiği hâllerde, hizmetin niteliği ve tüketicinin bu hizmetten yararlanmaamacı dikkate alındığında, makul sayılabilecek bir süre içinde ve tüketici içinciddi sorunlar doğurmayacak şekilde bu talep sağlayıcı tarafından yerinegetirilir. Her hâlükârda bu süre talebin sağlayıcıya yöneltilmesinden itibarenotuz iş gününü geçemez. Aksi takdirde tüketici diğer seçimlik haklarınıkullanmakta serbesttir.

Zamanaşımı

MADDE 16- (1)Kanunlarda veya taraflar arasındaki sözleşmede daha uzun bir sürebelirlenmediği takdirde, ayıplı hizmetten sorumluluk, ayıp daha sonra ortayaçıkmış olsa bile, hizmetin ifası tarihinden itibaren iki yıllık zamanaşımınatabidir.

(2) Ayıp, ağır kusur ya da hile ile gizlenmişsezamanaşımı hükümleri uygulanmaz.

 

DÖRDÜNCÜ KISIM

Tüketici Sözleşmeleri

BİRİNCİ BÖLÜM

Taksitle Satış

Taksitle satış sözleşmeleri

MADDE 17- (1)Taksitle satış sözleşmesi, satıcı veya sağlayıcının malın teslimi veya hizmetinifasını üstlendiği, tüketicinin de bedeli kısım kısım ödediği sözleşmelerdir.

(2) Tüketicinin, kira süresi sonunda bir malınmülkiyetini edinme zorunluluğunun bulunduğu finansal kiralama sözleşmelerihakkında da bu Bölüm hükümleri uygulanır.

(3) Taksitle satış sözleşmesi yazılı olarakkurulmadıkça geçerli olmaz. Geçerli bir sözleşme yapmamış olan satıcı veyasağlayıcı, sonradan sözleşmenin geçersizliğini tüketicinin aleyhine olacakşekilde ileri süremez.

Cayma hakkı

MADDE 18- (1)Tüketici, yedi gün içinde herhangi bir gerekçe göstermeksizin ve cezai şartödemeksizin taksitle satış sözleşmesinden cayma hakkına sahiptir.

(2) Cayma hakkının kullanıldığına dair bildirimin busüre içinde satıcı veya sağlayıcıya yöneltilmiş olması yeterlidir. Satıcı veyasağlayıcı, cayma hakkı konusunda tüketicinin bilgilendirildiğini ispat etmekleyükümlüdür.

(3) Satıcı cayma süresi içinde malı tüketiciye teslimetmişse tüketici, malı ancak olağan bir gözden geçirmenin gerektirdiği ölçüdekullanabilir; aksi takdirde tüketici cayma hakkını kullanamaz. Cayma hakkısüresi sona ermeden önce, tüketicinin onayı ile hizmetin ifasına başlananhizmet sözleşmelerinde de tüketici cayma hakkını kullanamaz.

(4) Tüketicinin satıcıyı bulduğu finansal kiralama işlemlerindecayma hakkı kullanılamaz.

Temerrüt

MADDE 19- (1)Taksitle satış sözleşmelerinde tüketicinin taksitleri ödemede temerrüde düşmesidurumunda, satıcı veya sağlayıcı, kalan borcun tümünün ifasını talep etmehakkını saklı tutmuşsa, bu hak ancak satıcı veya sağlayıcının bütün edimleriniifa etmiş olması, tüketicinin de kalan borcun en az onda birini oluşturan vebirbirini izleyen en az iki taksidi veya kalan borcun en az dörtte birinioluşturan bir taksidi ödemede temerrüde düşmesi hâlinde kullanılabilir. Satıcıveya sağlayıcının bu hakkı kullanabilmesi için tüketiciye en az otuz gün sürevererek muacceliyet uyarısında bulunması zorunludur.

(2) Muaccel kılınan taksitlerin hesaplanmasında faiz,komisyon ve benzeri masraflar dikkate alınmaz.

Erken ödeme

MADDE 20- (1)Tüketici, borçlandığı toplam miktarı önceden ödeyebileceği gibi vadesi gelmemişbir ya da birden çok taksit ödemesinde de bulunabilir. Her iki durumda dasatıcı veya sağlayıcı, faiz veya komisyon aldığı durumlarda ödenen miktara göregerekli tüm faiz ve komisyon indirimini yapmakla yükümlüdür.

Diğer hususlar

MADDE 21- (1)Tüketicinin taşınır bir malın satış bedelini önceden kısım kısım ödemeyi,satıcının da bedelin tamamen ödenmesinden sonra satılanı tüketiciye teslimetmeyi üstlendikleri ve ödeme süresi bir yıldan daha uzun veya belirsiz olansözleşmeler hakkında Türk Borçlar Kanununun ön ödemeli taksitle satış hükümleriuygulanır.

(2) Sözleşmenin zorunlu içeriği, tüketici ile satıcı vesağlayıcının hak ve yükümlülükleri, cayma hakkı, erken ödeme ile diğerhususlara ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir.

 

İKİNCİ BÖLÜM

Tüketici Kredileri

Tüketici kredisi sözleşmeleri

MADDE 22- (1)Tüketici kredisi sözleşmesi, kredi verenin tüketiciye faiz veya benzeri birmenfaat karşılığında ödemenin ertelenmesi, ödünç veya benzeri finansmanşekilleri aracılığıyla kredi verdiği veya kredi vermeyi taahhüt ettiğisözleşmeyi ifade eder.


12159

 

(2) Kredi kartı sözleşmeleri, faiz veya benzeri birmenfaat karşılığında, ödemenin üç aydan daha uzun süre ertelenmesi veya benzerşekilde taksitle ödeme imkânı sağlanması hâlinde tüketici kredisi sözleşmesiolarak değerlendirilir. Ancak bu durumda uygulanacak faiz oranı kredi kartısözleşmesi uyarınca belirlenen orandan fazla olamaz.

(3) Tüketici kredisi sözleşmesi yazılı olarakkurulmadıkça geçerli olmaz. Geçerli bir sözleşme yapmamış olan kredi veren,sonradan sözleşmenin geçersizliğini tüketicinin aleyhine olacak şekilde ilerisüremez.

Sözleşme öncesi bilgilendirme yükümlülüğü

MADDE 23- (1)Kredi verenin ve varsa kredi aracısının, tüketiciye, teklif ettikleri kredisözleşmesinin koşullarını içeren sözleşme öncesi bilgi formunu, sözleşmeninkurulmasından makul bir süre önce vermesi zorunludur.

Cayma hakkı

MADDE 24- (1)Tüketici, on dört gün içinde herhangi bir gerekçe göstermeksizin ve cezai şartödemeksizin tüketici kredisi sözleşmesinden cayma hakkına sahiptir.

(2) Kredi veren, cayma hakkı olduğu konusundatüketicinin bilgilendirildiğini ispat etmekle yükümlüdür. Cayma hakkınınkullanıldığına dair bildirimin cayma hakkı süresi içinde kredi vereneyöneltilmiş olması yeterlidir.

(3) Cayma hakkını kullanan tüketicinin kredidenfaydalandığı hâllerde, tüketici, anaparayı ve kredinin kullanıldığı tarihtenanaparanın geri ödendiği tarihe kadar olan sürede tahakkuk eden faizi en geçcayma bildirimini kredi verene göndermesinden sonra otuz gün içinde geri öder.Bu süre içinde ödeme yapılmaması hâlinde tüketici kredisinden cayılmamışsayılır. Faiz, akdî faiz oranına göre hesaplanır. Tüketiciden, hesaplanan akdîfaiz ve bir kamu kurum veya kuruluşuna veya üçüncü kişilere ödenmiş olanmasraflar dışında herhangi bir bedel talep edilemez.

Faiz oranı

MADDE 25- (1)Belirli süreli tüketici kredisi sözleşmelerinde faiz oranı sabit olarakbelirlenir. Sözleşmenin kurulduğu tarihte belirlenen bu oran tüketici aleyhinedeğiştirilemez.

(2) Tüketici kredisi sözleşmelerinde, akdî faiz,efektif yıllık faiz veya kredinin toplam maliyetinin yer almaması durumunda,kredi tutarı faizsiz olarak sözleşme süresinin sonuna kadar kullanılır. Efektiffaiz oranı, olduğundan düşük gösterilmişse, kredinin toplam maliyetininhesaplanmasında esas alınacak akdî faiz oranı, düşük gösterilen efektif faizoranına uyacak şekilde yeniden belirlenir. Bu hâllerde ödeme planı, yapılandeğişikliklere göre yeniden düzenlenir.

Sözleşmede değişiklik yapılması

MADDE 26- (1)Belirli süreli kredi sözleşmesinin şartları, tüketici aleyhine değiştirilemez.

(2) Belirsiz süreli kredi sözleşmelerinde faiz oranındadeğişiklik yapılması hâlinde, bu değişikliğin yürürlüğe girmesinden otuz günönce, tüketiciye kâğıt üzerinde veya kalıcı veri saklayıcısı aracılığıylayazılı olarak bildirilmesi zorunludur. Bu bildirimde, yeni faiz oranınınyürürlüğe girmesinden sonra yapılacak ödemelerin tutarı, sayısı ilearalıklarının değişmesine ilişkin ayrıntılara yer verilir. Faiz oranınınartırılması hâlinde, yeni faiz oranı geriye dönük olarak uygulanamaz. Tüketici,bildirim tarihinden itibaren en geç altmış gün içinde borcun tamamını ödediğive kredi kullanmaya son verdiği takdirde faiz artışından etkilenmez.

 

Erken ödeme

MADDE 27- (1)Tüketici, vadesi gelmemiş bir veya birden çok taksit ödemesinde bulunabilirveya kredi borcunun tamamını erken ödeyebilir. Bu hâllerde kredi veren, erkenödenen miktara göre gerekli tüm faiz ve diğer maliyet unsurlarına ilişkinindirim yapmakla yükümlüdür.

Temerrüt

MADDE 28- (1)Belirli süreli kredi sözleşmelerinde tüketicinin taksitleri ödemede temerrüdedüşmesi durumunda, kredi veren, borcun tamamının ifasını talep etme hakkınısaklı tutmuşsa, bu hak ancak kredi verenin bütün edimlerini ifa etmiş olması,tüketicinin de birbirini izleyen en az iki taksidi ödemede temerrüde düşmesihâlinde kullanılabilir. Kredi verenin bu hakkı kullanabilmesi için tüketiciyeen az otuz gün süre vererek muacceliyet uyarısında bulunması zorunludur.

(2) Muaccel kılınan taksitlerin hesaplanmasında faiz,komisyon ve benzeri masraflar dikkate alınmaz.

Sigorta yaptırılması

MADDE 29- (1)Tüketicinin yazılı veya kalıcı veri saklayıcısı aracılığıyla açık talebiolmaksızın kredi ile ilgili sigorta yaptırılamaz. Tüketicinin sigorta yaptırmakistemesi hâlinde, istediği sigorta şirketinden sağladığı teminat, kredi verentarafından kabul edilmek zorundadır. Bu sigortanın kredi konusuyla, meblağsigortalarında kalan borç tutarıyla ve vadesiyle uyumlu olması gerekir.

Bağlı krediler

MADDE 30- (1)Bağlı kredi sözleşmesi; tüketici kredisinin münhasıran belirli bir malın veyahizmetin tedarikine ilişkin bir sözleşmenin finansmanı için verildiği ve bu ikisözleşmenin objektif açıdan ekonomik birlik oluşturduğu sözleşmedir.

(2) Ekonomik birliğin varlığı;

a) Satıcı veya sağlayıcının tüketici için krediyifinanse ettiği,

b) Üçüncü bir tarafça finanse edilmesi durumunda, krediverenin kredi sözleşmesinin imzalanması veya hazırlanması ile ilgili olaraksatıcı veya sağlayıcının hizmetlerinden yararlandığı,

c) Belirli bir mal veya hizmetin verilmesinin kredisözleşmesinde açıkça belirtildiği, durumlarından en az birinin varlığı hâlindekabul edilir.

(3) Tüketicinin mal veya hizmet tedarikine ilişkin sözleşmedencayması ve buna ilişkin bildirimin cayma süresi içinde ayrıca kredi verene deyöneltilmesi hâlinde, bağlı kredi sözleşmesi de herhangi bir tazminat veyacezai şart ödeme yükümlülüğü olmaksızın sona erer.

(4) Bağlı kredilerde, mal veya hizmet hiç ya da gereğigibi teslim veya ifa edilmez ise satıcı, sağlayıcı ve kredi veren, tüketicininsatış sözleşmesinden dönme veya bedelden indirim hakkını kullanması hâlindemüteselsilen sorumludur. Tüketicinin bedelden indirim hakkını kullanmasıhâlinde bağlı kredi de bu oranda indirilir ve ödeme planı buna göredeğiştirilir. Tüketicinin sözleşmeden dönme hakkını kullanması hâlinde, o günekadar yapmış olduğu ödemenin iadesi hususunda satıcı, sağlayıcı ve kredi verenmüteselsilen sorumludur. Ancak, kredi verenin sorumluluğu; malın teslim veyahizmetin ifa edilmediği durumlarda satış sözleşmesinde veya bağlı kredisözleşmesinde belirtilen malın teslim veya hizmetin ifa edilme tarihinden,malın teslim veya hizmetin ifa edildiği durumlarda malın teslim veya hizmetinifa edildiği tarihten itibaren, kullanılan kredi miktarı ile sınırlı olmaküzere bir yıldır.

 

(5) Kredi veren ile satıcı veya sağlayıcı arasındabelirli bir malın veya hizmetin tedarikine ilişkin bir sözleşme olmaksızın,tüketicinin kendisi tarafından belirlenen malın veya hizmetin bedelinin krediveren tarafından ödenmesi suretiyle kullandırılan krediler bağlı kredisayılmaz.

Diğer hususlar

MADDE 31- (1)Belirli süreli kredi sözleşmesine ilişkin bir hesap açılması ve bu hesaptansadece kredi ile ilgili işlemler yapılması durumunda, tüketiciden bu hesabailişkin herhangi bir isim altında ücret veya masraf talep edilemez. Bu hesap,tüketicinin aksine yazılı talebi olmaması hâlinde kredinin ödenmesi ilekapanır.

(2) Tüketicinin açık talimatı olmaksızın, belirlisüreli kredi sözleşmesi ile ilişkili bir kredili mevduat sözleşmesi yapılamaz.

(3) Kart çıkaran kuruluşlar, tüketicilere yıllık üyelikaidatı ve benzeri isim altında ücret tahsil etmedikleri bir kredi kartı türüsunmak zorundadır.

(4) Sözleşme öncesi bilgilendirme, sözleşmenin zorunluiçeriği, kapsam dışı sözleşmeler, tüketici ile kredi verenin hak veyükümlülükleri, cayma hakkı, erken ödeme, efektif yıllık faizin hesaplanması,tüketici kredilerine ilişkin reklamların zorunlu içeriği, fesih hakkınınkullanılması, temerrüt, kredinin devri, bağlı kredi ile diğer hususlara ilişkinusul ve esaslar yönetmelikle belirlenir.

 

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Konut Finansmanı

Konut finansmanı sözleşmeleri

MADDE 32- (1)Konut finansmanı sözleşmesi, konut edinmeleri amacıyla; tüketicilere kredikullandırılması, konutların finansal kiralama yoluyla tüketicilere kiralanması,sahip oldukları konutların teminatı altında tüketicilere kredi kullandırılmasıve bu kredilerin yeniden finansmanı amacıyla kredi kullandırılmasına yöneliksözleşmedir.

(2) Konut finansmanı sözleşmesi yazılı olarakkurulmadıkça geçerli olmaz. Geçerli bir sözleşme yapmamış olan konut finansmanıkuruluşu, sonradan sözleşmenin geçersizliğini tüketicinin aleyhine olacakşekilde ileri süremez.

Sözleşme öncesi bilgilendirme yükümlülüğü

MADDE 33- (1)Konut finansmanı kuruluşları, tüketiciye, konut finansmanı sözleşmesininkoşullarını içeren sözleşme öncesi bilgi formunu, sözleşmenin kurulmasındanmakul bir süre önce vermek zorundadır.

Temerrüt

MADDE 34- (1)Tüketicinin taksitleri ödemede temerrüde düşmesi durumunda konut finansmanıkuruluşu, kalan borcun tamamının ifasını talep etme hakkını saklı tutmuşsa, buhak ancak konut finansmanı kuruluşunun bütün edimlerini ifa etmiş olması vetüketicinin de birbirini izleyen en az iki taksidi ödemede temerrüde düşmesihâlinde kullanılabilir. Konut finansmanı kuruluşunun bu hakkını kullanabilmesiiçin tüketiciye en az otuz gün süre vererek muacceliyet uyarısında bulunmasıgerekir.

(2) Muaccel kılınan taksitlerin hesaplanmasında faiz,komisyon ve benzeri masraflar dikkate alınmaz.


12162

 

(3) Finansal kiralama işlemlerinde, muacceliyetuyarısında verilen süre içinde tüketicinin edimini yerine getirmemesi hâlinde,bu sürenin sona ermesini takiben konut finansmanı kuruluşu kalan borcuntamamını ifa etme hakkını kullanmak üzere konut finansmanı sözleşmesinifeshettiği takdirde, konutu derhâl satışa çıkarmakla yükümlüdür. Konutfinansmanı kuruluşu satış öncesinde konut için 6/12/2012 tarihli ve 6362 sayılıSermaye Piyasası Kanunu uyarınca yetki verilmiş olan kişi veya kurumlara kıymettakdiri yaptırır. Takdir edilen kıymet, satıştan en az on iş günü öncetüketiciye bildirilir. Konut finansmanı kuruluşu takdir edilen kıymeti dikkatealarak basiretli bir tacir gibi davranmak suretiyle konutun satışınıgerçekleştirir. Konutun satışından elde edilen bedelin, kalan borcu aşmasıhâlinde aşan kısım tüketiciye derhâl ödenir. Konut finansmanına yönelikfinansal kiralama işlemlerinde 21/11/2012 tarihli ve 6361 sayılı FinansalKiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanununun 33 üncü maddesiuygulanmaz.

(4) Konutun satışının bu maddenin üçüncü fıkrasıkapsamında gerçekleştirilmesi ve varsa elde edilen bedelin kalan borcu aşankısmının tüketiciye ödenmesini takiben tüketici veya zilyetliğin devredilmişolması hâlinde zilyetliği elinde bulunduran üçüncü şahıslar konutu tahliyeetmekle yükümlüdür. Konutun tahliye edilmemesi hâlinde konut sahibi, 9/6/1932tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflâs Kanununun 26 ncı ve 27 nci maddeleriuyarınca tüketici veya zilyetliği elinde bulunduran üçüncü şahıslar aleyhineicra yoluna başvurabilir.

Bağlı krediler

MADDE 35- (1)Bağlı kredi sözleşmesi; konut finansmanı kredisinin münhasıran belirli birkonutun satın alınması durumunda bir sözleşmenin finansmanı için verildiği vebu iki sözleşmenin objektif açıdan ekonomik bir birlik oluşturduğu sözleşmedir.

(2) Bağlı kredilerde, konutun hiç ya da gereği gibiteslim edilmemesi nedeniyle tüketicinin bu Kanunun 11 inci maddesindebelirtilen seçimlik haklarından birini kullanması hâlinde, satıcı ve konutfinansmanı kuruluşu müteselsilen sorumludur. Ancak, konut finansmanıkuruluşunun sorumluluğu; konutun teslim edilmemesi durumunda konut satışsözleşmesinde veya bağlı kredi sözleşmesinde belirtilen konut teslimtarihinden, konutun teslim edilmesi durumunda konutun teslim edildiği tarihtenitibaren, kullanılan kredi miktarı ile sınırlı olmak üzere bir yıldır.

(3) Konut finansmanı kuruluşları tarafından verilenkredilerin ipotek finansmanı kuruluşlarına, konut finansmanı fonlarına veyaipotek teminatlı menkul kıymet teminat havuzlarına devrolması hâlinde dahi,kredi veren konut finansmanı kuruluşunun sorumluluğu devam eder. Krediyidevralan kuruluş bu madde kapsamında sorumlu olmaz.

(4) Konut finansmanı kuruluşu ile satıcı arasındabelirli bir konutun tedarikine ilişkin bir sözleşme olmaksızın, tüketicininkendisi tarafından belirlenen konutun bedelinin kredi veren konut finansmanıkuruluşu tarafından ödenmesi suretiyle kullandırılan krediler bağlı kredisayılmaz.

Faiz oranı

MADDE 36- (1)Kredilerde geri ödeme tutarlarının, finansal kiralama işlemlerinde ise kirabedellerinin anaparayı aşan kısmı bu madde kapsamında faiz olarak kabul edilir.

(2) Sözleşmede belirtilmek suretiyle konut finansmanınayönelik kredilerde ve finansal kiralama işlemlerinde faiz oranı sabit veyadeğişken olarak ya da aynı kredi için her iki yöntem esas alınmak suretiylebelirlenebilir. Faiz oranının sabit olarak belirlenmesi hâlinde, sözleşmeninkurulduğu tarihte belirlenen oran tarafların rızası dışında değiştirilemez.Oranın değişken olarak belirlenmesi hâlinde ise, başlangıçta sözleşmedebelirlenen oran, dönemsel geri ödeme tutarı başlangıçta sözleşmede belirlenenazami dönemsel geri ödeme tutarını aşmamak koşuluyla ve sözleşmede belirlenecekyurt içinde veya yurt dışında genel kabul görmüş ve yaygın olarak kullanılanendekslerden en düşük olanı baz alınarak değiştirilebilir. Oranların değişkenolarak belirlenmesi hâlinde bu yöntemin muhtemel etkileri konusundatüketicilerin bilgilendirilmesi şarttır. Bu amaçlarla kullanılabilecek referansfaizler ve endeksler Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından belirlenir.

Erken ödeme

MADDE 37- (1)Tüketici, vadesi gelmemiş bir veya birden çok taksit ödemesinde bulunabileceğigibi, konut finansmanı borcunun tamamını erken ödeyebilir. Bu hâllerde, konutfinansmanı kuruluşu, erken ödenen miktara göre gerekli tüm faiz ve diğermaliyet unsurlarına ilişkin indirim yapmakla yükümlüdür.

(2) Faiz oranının sabit olarak belirlenmesi hâlinde,sözleşmede yer verilmek suretiyle, bir ya da birden fazla ödemenin vadesindenönce yapılması durumunda, konut finansmanı kuruluşu tarafından tüketicidenerken ödeme tazminatı talep edilebilir. Erken ödeme tazminatı gerekli faizindirimi yapılarak hesaplanan ve tüketici tarafından konut finansmanıkuruluşuna erken ödenen tutarın kalan vadesi otuz altı ayı aşmayan kredilerdeyüzde birini, kalan vadesi otuz altı ayı aşan kredilerde ise yüzde ikisinigeçemez. Oranların değişken olarak belirlenmesi hâlinde tüketiciden erken ödemetazminatı talep edilemez.

Sigorta yaptırılması

MADDE 38- (1)Tüketicinin yazılı veya kalıcı veri saklayıcısı aracılığıyla açık talebiolmaksızın kredi ile ilgili sigorta yaptırılamaz. Tüketicinin sigorta yaptırmakistemesi hâlinde, istediği sigorta şirketinden sağladığı teminat, konutfinansmanı kuruluşu tarafından kabul edilmek zorundadır. Bu sigortanın kredikonusuyla, meblağ sigortalarında kalan borç tutarıyla ve vadesiyle uyumluolması gerekir.

Diğer hususlar

MADDE 39- (1)Konut finansmanı sözleşmesine ilişkin bir hesap açılması ve bu hesaptan sadecekredi ile ilgili işlemler yapılması durumunda, tüketiciden bu hesaba ilişkinherhangi bir isim altında ücret veya masraf talep edilemez. Bu hesap,tüketicinin aksine yazılı talebi olmaması hâlinde kredinin ödenmesi ilekapanır.

(2) Tüketicinin açık talimatı olmaksızın konutfinansmanı sözleşmesi ile ilişkili bir kredili mevduat sözleşmesi yapılamaz.

(3) Bu Bölüm hükümlerinin uygulanmasında, konut yapıkooperatiflerinin gerçek kişi ortakları da tüketici olarak kabul edilir.

(4) Sözleşme öncesi bilgilendirme, tüketici ile konutfinansmanı kuruluşunun hak ve yükümlülükleri, sözleşmenin zorunlu içeriği,konut finansmanı reklamları, yeniden finansman, bağlı kredi, temerrüt, erkenödeme ve yıllık maliyet oranının hesaplanması ile diğer hususlara ilişkin usulve esaslar yönetmelikle belirlenir.

 

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Ön Ödemeli Konut Satışı

Ön ödemeli konut satış sözleşmeleri

MADDE 40- (1)Ön ödemeli konut satış sözleşmesi, tüketicinin konut amaçlı bir taşınmazınsatış bedelini önceden peşin veya taksitle ödemeyi, satıcının da bedelintamamen veya kısmen ödenmesinden sonra taşınmazı tüketiciye devir veya teslimetmeyi üstlendiği sözleşmedir.

(2) Tüketicilere sözleşmenin kurulmasından en az birgün önce, Bakanlıkça belirlenen hususları içeren ön bilgilendirme formuverilmek zorundadır.

(3) Yapı ruhsatı alınmadan, tüketicilerle ön ödemelikonut satış sözleşmesi yapılamaz.

Şekil şartı

MADDE 41- (1)Ön ödemeli konut satışının tapu siciline tescil edilmesi, satış vaadi sözleşmesininise noterde düzenleme şeklinde yapılması zorunludur. Aksi hâlde satıcı,sonradan sözleşmenin geçersizliğini tüketicinin aleyhine olacak şekilde ilerisüremez.

(2) Satıcı, geçerli bir sözleşme yapılmış olmadıkçatüketiciden herhangi bir isim altında ödeme yapmasını veya tüketiciyi borçaltına sokan herhangi bir belge vermesini isteyemez.

Teminat

MADDE 42- (1)Bakanlıkça projedeki konut adedi ya da projenin toplam bedeli kriterine görebelirlenecek büyüklüğün üzerindeki projeler için satıcının ön ödemeli konutsatışına başlamadan önce; kapsamı, koşulları ve uygulama esasları HazineMüsteşarlığınca belirlenen bina tamamlama sigortası yaptırması veya Bakanlıkçabelirlenen diğer teminat ve şartları sağlaması zorunludur.

(2) Bina tamamlama sigortası kapsamında sağlanantazminat, teminat ve benzeri güvenceler iflas veya tasfiye masasına dâhiledilemez, haczolunamaz, üzerlerine ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz konulamaz.

Cayma hakkı

MADDE 43- (1)Tüketici, on dört gün içinde herhangi bir gerekçe göstermeksizin ve cezai şartödemeksizin ön ödemeli konut satış sözleşmesinden cayma hakkına sahiptir. Caymahakkının kullanıldığına dair bildirimin bu süre içinde satıcıya yöneltilmişolması yeterlidir. Satıcı, cayma hakkı konusunda tüketicinin bilgilendirildiğiniispat etmekle yükümlüdür.

(2) Taşınmazın kısmen veya tamamen bağlı krediylealınması durumunda bağlı kredi sözleşmesi, sözleşmenin kurulduğu tarihte hükümdoğurmak üzere bu maddede öngörülen cayma hakkı süresi sonunda yürürlüğe girer.Konut finansmanı kuruluşu cayma hakkı süresi içinde tüketiciden faiz, komisyon,yasal yükümlülük ve benzeri isimler altında hiçbir masraf talep edemez.

(3) Satıcının aldığı bedeli ve tüketiciyi borç altınasokan her türlü belgeyi iade ettiği tarihten itibaren, tüketici on gün içindeedinimlerini iade eder.

Konutun teslimi

MADDE 44- (1)Ön ödemeli konut satışında devir veya teslim süresi sözleşme tarihindenitibaren otuz altı ayı geçemez. Kat irtifakının tüketici adına tapu sicilinetescil edilmesiyle birlikte zilyetliğin devri hâlinde de devir ve teslimyapılmış sayılır.


12165

 

Sözleşmeden dönme

MADDE 45- (1) (Değişik: 2/1/2017-KHK-684/8 md.) Önödemeli konut satışında sözleşme tarihinden itibaren yirmidört aya kadar  tüketicinin herhangi bir gerekçe göstermedensözleşmeden dönme hakkı vardır. Sözleşmeden dönülmesi durumunda satıcı; konutunsatışı veya satış vaadi sözleşmesi nedeniyle oluşan vergi, harç ve benzeriyasal yükümlülüklerden doğan masraflar ile sözleşme tarihinden itibaren ilk üçay için sözleşme bedelinin yüzde ikisine, üç ila altı ay arası için yüzdedördüne, altı ila oniki ay arası için yüzde altısına ve oniki ila yirmidört ayarası için de yüzde sekizine kadar tazminatın ödenmesini isteyebilir.

(2) Satıcı, yükümlülüklerini hiç ya da gereği gibiyerine getirmezse tüketiciden herhangi bir bedel talep edemez. Tüketicininölmesi veya kazanç elde etmekten sürekli olarak yoksun kalması sebebiyle önödemeleri yapamayacak duruma düşmesi ya da sözleşmenin yerine olağan koşullarlayapılacak bir taksitle satış sözleşmesinin konulmasına ilişkin önerisininsatıcı tarafından kabul edilmemesi yüzünden sözleşmeden dönülmesi hâllerindetüketiciden herhangi bir bedel talep edilemez.

(3) Sözleşmeden dönülmesi durumunda, tüketiciye iadeedilmesi gereken tutar ve tüketiciyi borç altına sokan her türlü belge, dönmebildiriminin satıcıya ulaştığı tarihten itibaren en geç yüzseksen gün içindetüketiciye geri verilir. Satıcının aldığı bedeli ve tüketiciyi borç altınasokan her türlü belgeyi iade ettiği tarihten itibaren, tüketici on gün içindeedinimlerini iade eder. (1)

Diğer hususlar

MADDE 46- (1)Sözleşme öncesi bilgilendirme, sözleşmenin zorunlu içeriği, tüketici ilesatıcının hak ve yükümlülükleri, cayma hakkı ve sözleşmeden dönme ile diğeruygulama usul ve esasları yönetmelikle belirlenir.

 

BEŞİNCİ BÖLÜM

Diğer Tüketici Sözleşmeleri

İş yeri dışında kurulan sözleşmeler

MADDE 47- (1)Satıcı veya sağlayıcı ile tüketici arasında;

a) Teklifin tüketici ya da satıcı veya sağlayıcıtarafından yapılmasına bakılmaksızın iş yeri dışında, tarafların eş zamanlıfiziksel varlığında kurulan,

b) Tarafların eş zamanlı fiziksel varlığındatüketiciyle iş yeri dışında görüşülmesinin hemen sonrasında, satıcı veyasağlayıcının iş yerinde ya da herhangi bir uzaktan iletişim aracıyla kurulan,

c) Mal ve hizmetlerin tüketiciye tanıtımı ya da satışıamacıyla satıcı veya sağlayıcı tarafından düzenlenen bir gezi esnasındakurulan,

sözleşmeler iş yeri dışında kurulan sözleşmeler olarakkabul edilir.

(2) İş yeri dışında kurulan sözleşmeler, Bakanlıktarafından yetkilendirilmiş satıcı veya sağlayıcı tarafından kurulur.

(3) Tüketicinin, iş yeri dışında kurulan sözleşme ya dabuna karşılık gelen herhangi bir öneri ile bağlanmadan önce ayrıntılarıyönetmelikte belirlenen hususlarda açık ve anlaşılır şekilde bilgilendirilmesizorunludur. Tüketicinin bilgilendirildiğine ilişkin ispat yükü satıcı veyasağlayıcıya aittir.

–––––––––––––––––––––––––

(1) 2/1/2017 tarihli ve 684 sayılıKHK’nin 8 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “doksan gün” ibaresi “yüzseksengün” şeklinde değiştirilmiştir.


12166

 

(4) İş yeri dışında kurulan sözleşmeler yazılı olarakkurulmadıkça geçerli olmaz. Geçerli bir sözleşme kurmamış olan satıcı veyasağlayıcı, sonradan sözleşmenin geçersizliğini tüketicinin aleyhine olacakşekilde ileri süremez. Satıcı veya sağlayıcı; tüketicinin kendi el yazısı ilesözleşme tarihini yazmasını ve sözleşmeyi imzalamasını sağlamak, sözleşmeninbir nüshasını tüketiciye vermek ve mal veya hizmeti tüketiciye sunmaklayükümlüdür. Sözleşmenin tüketiciye teslim edildiğinin ve mal veya hizmetinsunulduğunun ispatı satıcı veya sağlayıcıya aittir.

(5) Tüketici, on dört gün içinde herhangi bir gerekçegöstermeksizin ve cezai şart ödemeksizin sözleşmeden cayma hakkına sahiptir.Cayma hakkının kullanıldığına dair bildirimin bu süre içinde satıcı veyasağlayıcıya yöneltilmiş olması yeterlidir. Cayma süresi içinde satıcı veyasağlayıcı sözleşmeye konu mal veya hizmet karşılığında tüketiciden herhangi birisim altında ödeme yapmasını veya tüketiciyi borç altına sokan herhangi bir belgevermesini isteyemez. Satıcı veya sağlayıcı, cayma hakkı konusunda tüketicininbilgilendirildiğini ispat etmekle yükümlüdür. Tüketici, cayma süresi içindemalın mutat kullanımı sebebiyle meydana gelen değişiklik ve bozulmalardansorumlu değildir.

(6) Satıcı veya sağlayıcının bu maddede belirtilenyükümlülüklere aykırı hareket etmesi veya tüketiciyi cayma hakkı konusundagerektiği şekilde bilgilendirmemesi durumunda, tüketici cayma hakkını kullanmakiçin on dört günlük süreyle bağlı değildir. Her hâlükârda bu süre caymasüresinin bittiği tarihten itibaren bir yıl sonra sona erer.

(7) Sözleşmenin zorunlu içeriği, kapsam dışısözleşmeler, doğrudan satışlar, tüketici ile satıcı ve sağlayıcının hak veyükümlülükleri, cayma hakkı, bilgilendirme yükümlülüğü, teslimat, satışyapacaklarda aranacak nitelikler ile diğer uygulama usul ve esaslarıyönetmelikle belirlenir.

Mesafeli sözleşmeler

MADDE 48- (1)Mesafeli sözleşme, satıcı veya sağlayıcı ile tüketicinin eş zamanlı fizikselvarlığı olmaksızın, mal veya hizmetlerin uzaktan pazarlanmasına yönelik olarakoluşturulmuş bir sistem çerçevesinde, taraflar arasında sözleşmenin kurulduğuana kadar ve kurulduğu an da dâhil olmak üzere uzaktan iletişim araçlarınınkullanılması suretiyle kurulan sözleşmelerdir.

(2) Tüketici, mesafeli sözleşmeyi ya da buna karşılıkgelen herhangi bir teklifi kabul etmeden önce ayrıntıları yönetmeliktebelirlenen hususlarda ve siparişi onaylandığı takdirde ödeme yükümlülüğü altınagireceği konusunda açık ve anlaşılır şekilde satıcı veya sağlayıcı tarafındanbilgilendirilir. Tüketicinin bilgilendirildiğine ilişkin ispat yükü satıcı veyasağlayıcıya aittir.

(3) Satıcı veya sağlayıcı, tüketicinin siparişininkendisine ulaştığı andan itibaren taahhüt edilen süre içinde edimini yerinegetirir. Mal satışlarında bu süre her hâlükârda otuz günü geçemez. Satıcı veyasağlayıcının bu süre içinde edimini yerine getirmemesi durumunda tüketicisözleşmeyi feshedebilir.

(4) Tüketici, on dört gün içinde herhangi bir gerekçegöstermeksizin ve cezai şart ödemeksizin sözleşmeden cayma hakkına sahiptir.Cayma hakkının kullanıldığına dair bildirimin bu süre içinde satıcı veyasağlayıcıya yöneltilmiş olması yeterlidir. Satıcı veya sağlayıcı, cayma hakkıkonusunda tüketicinin bilgilendirildiğini ispat etmekle yükümlüdür. Tüketici,cayma hakkı konusunda gerektiği şekilde bilgilendirilmezse, cayma hakkınıkullanmak için on dört günlük süreyle bağlı değildir. Her hâlükârda bu sürecayma süresinin bittiği tarihten itibaren bir yıl sonra sona erer. Tüketici,cayma hakkı süresi içinde malın mutat kullanımı sebebiyle meydana gelendeğişiklik ve bozulmalardan sorumlu değildir.

 

(5) Oluşturdukları sistem çerçevesinde, uzaktaniletişim araçlarını kullanmak veya kullandırmak suretiyle satıcı veya sağlayıcıadına mesafeli sözleşme kurulmasına aracılık edenler, bu maddede yer alanhususlardan dolayı satıcı veya sağlayıcı ile yapılan işlemlere ilişkinkayıtları tutmak ve istenilmesi hâlinde bu bilgileri ilgili kurum, kuruluş vetüketicilere vermekle yükümlüdür. Ancak bu fıkra kapsamında aracılık edenler,satıcı veya sağlayıcı ile yaptıkları sözleşmeye aykırı fiillerinden dolayısorumludur.

(6) Mesafeli sözleşmelerde, kapsam dışı sözleşmeler,tüketici ile satıcı ve sağlayıcının hak ve yükümlülükleri, cayma hakkı,bilgilendirme yükümlülüğü, teslimat ile diğer uygulama usul ve esaslarıyönetmelikle belirlenir.

Finansal hizmetlere ilişkin mesafeli sözleşmeler

MADDE 49- (1)Finansal hizmetler, her türlü banka hizmeti, kredi, sigorta, bireyselemeklilik, yatırım ve ödeme ile ilgili hizmetleri ifade eder. Finansalhizmetlere ilişkin mesafeli sözleşme, finansal hizmetlerin uzaktanpazarlanmasına yönelik olarak oluşturulmuş bir sistem çerçevesinde, sağlayıcıile tüketici arasında uzaktan iletişim araçlarının kullanılması suretiylekurulan sözleşmelerdir.

(2) Finansal hizmetlere ilişkin mesafeli sözleşmelerde,tüketicinin sözleşmenin kurulmasına ilişkin iradesini açıklamadan önce, caymahakkı, tüketicinin kabul beyanı vermesi hâlinde yükümlülük altına gireceği veayrıntıları Bakanlıkça belirlenen diğer hususlarda, açık, anlaşılır vekullanılan iletişim araçlarına uygun bir şekilde bilgilendirilmesi zorunludur.Bu bilgilendirmenin ticari amaçla yapıldığı anlaşılır olmalı ve sesli iletişimaraçlarının kullanıldığı hâllerde sağlayıcının kimliği ile görüşme talebininsebebi her görüşmenin başında belirtilmelidir. Tüketicinin sözleşmeninkurulmasına dair kabul beyanı kullanılan iletişim araçlarına uygun olarakfiziki veya elektronik ortamda tespit veya kayıt edilir. Sağlayıcı, caymahakkının iletilmesi ile fiziki veya elektronik ortamda yapılacak tespit veyakayıtlar için gerekli önlemleri almakla yükümlüdür.

(3) Sağlayıcının, sözleşmenin bütün şartlarını veBakanlıkça belirlenen diğer hususları, kâğıt üzerinde veya kalıcı verisaklayıcısı aracılığıyla tüketiciye iletmesi zorunludur. Bu yükümlülük,tüketicinin sözleşmeyi kuran iradesini yöneltmesinden önce veya tüketicinintalebi üzerine yazılı bilgilendirmeye elverişli olmayan bir uzaktan iletişimaracı kullanılarak sözleşmenin kurulması hâlinde sözleşmenin kurulmasındanhemen sonra yerine getirilir.

(4) Tüketici, sözleşme ilişkisinin devam ettiği süreiçinde herhangi bir ücret ödemeksizin sözleşmenin kâğıt üzerinde yazılı birörneğini talep edebilir. Ayrıca tüketici, finansal hizmetin niteliğiylebağdaşması hâlinde kullanılan uzaktan iletişim aracını değiştirme hakkınasahiptir.

(5) Tüketici, finansal hizmetlere ilişkin mesafelisözleşmelerden on dört gün içinde herhangi bir gerekçe göstermeksizin ve cezaişart ödemeksizin cayma hakkına sahiptir. Cayma hakkının kullanıldığına dairbildirimin bu süre içinde sağlayıcıya yöneltilmiş olması yeterlidir. Sağlayıcı,cayma hakkı konusunda tüketicinin bilgilendirildiğini ispatla yükümlüdür.Sigorta sözleşmelerine ve bireysel emekliliğe ilişkin sözleşmelerde ise caymasüresi hakkında diğer mevzuatta yer alan tüketici lehine olan hükümleruygulanır.

 

(6) Finansal hizmetlere ilişkin mesafeli sözleşmelerde,tüketicinin sözleşmeyi sona erdirmesine ilişkin talebini herhangi bir uzaktaniletişim aracıyla iletmesi yeterlidir. Tüketici, sözleşmeyi sona erdirmek içinsözleşmenin tesis edilmesini sağlayan yöntemden daha ağır koşullar içeren biryöntem kullanmak zorunda bırakılamaz.

(7) Finansal hizmetlere ilişkin mesafeli sözleşmelerde,uzaktan iletişim araçlarının kullanılması, kapsam dışı sözleşmeler, kartlaödeme, tüketici ile sağlayıcının hak ve yükümlülükleri, cayma hakkı ile diğeruygulama usul ve esasları yönetmelikle belirlenir.

Devre tatil ve uzun süreli tatil hizmeti sözleşmeleri

MADDE 50- (1)Devre tatil sözleşmesi, bir yıldan uzun süre için kurulan ve tüketiciye bu sürezarfında birden fazla dönem için bir veya daha fazla sayıda gecelik konaklamaimkânı veren sözleşmelerdir.

(2) Devre tatil sözleşmeleri ile sağlanan hakkın şahsiveya ayni bir hak olması bu maddenin uygulanmasını engellemez. Devre tatilekonu taşınmazın inşa edileceği arsa için yapı ruhsatı alınmadan tüketicilerleön ödemeli devre tatil sözleşmesi yapılamaz.

(3) Uzun süreli tatil hizmeti sözleşmesi, bir yıldanuzun süre için kurulan ve tüketiciye, belirlenen süre zarfında konaklamaya veyakonaklama ile birlikte seyahat ya da diğer hizmetlerin beraber sunulduğudurumlara ilişkin indirim yahut diğer menfaatlerden faydalanma hakkı verilensözleşmelerdir.

(4) Tüketicilere aşağıdaki sözleşmelerin kurulmasındanen az bir gün önce, Bakanlıkça belirlenen hususları içeren ön bilgilendirmeformu verilmesi zorunludur:

a) Devre tatil sözleşmeleri

b) Uzun süreli tatil hizmeti sözleşmeleri

c) Değişim sözleşmeleri

ç) Satıcı veya sağlayıcının, devre tatil veya uzunsüreli tatil hizmetinin alınıp satılması hususunda tüketiciye yardımcı olduğuyeniden satış sözleşmeleri.

(5) Mesafeli satış yöntemiyle kurulan sözleşmeler hariçolmak üzere satıcı veya sağlayıcı, tüketicinin kendi el yazısıyla sözleşmetarihini yazmasını ve sözleşmeyi imzalamasını sağlamakla yükümlüdür. Yazılıveya mesafeli olarak kurulan bu sözleşmelerin bir nüshasının kâğıt üzerindeveya kalıcı veri saklayıcısı ile tüketiciye verilmesi zorunludur. Daha ağırşekil şartları öngören kanun hükümleri saklıdır.

(6) Tüketici, on dört gün içinde herhangi bir gerekçegöstermeksizin ve cezai şart ödemeksizin sözleşmeden cayma hakkına sahiptir.Devre mülk hakkı veren sözleşmeler hariç olmak üzere, cayma süresi dolmadansatıcı veya sağlayıcı, tüketiciden herhangi bir isim altında ödeme yapmasınıveya tüketiciyi borç altına sokan herhangi bir belge vermesini isteyemez. Devretatil, uzun süreli tatil hizmeti sözleşmeleri ve bu sözleşmelerle birliktedüzenlenmiş olan yeniden satım, değişim ve ilgili diğer tüm sözleşmeler caymahakkının kullanılması ile birlikte kendiliğinden sona erer.

(7) Tüketicinin ödeyeceği bedel, kısmen veya tamamensatıcı veya sağlayıcı ile kredi veren arasındaki anlaşmaya dayanılarak birkredi veren tarafından karşılanıyorsa, tüketicinin sözleşmeden cayması ve bunailişkin bildirimin cayma süresi içinde ayrıca kredi verene de yöneltilmesihâlinde, bağlı kredi sözleşmesi de herhangi bir tazminat veya cezai şart ödemeyükümlülüğü olmaksızın sona erer.


12169

 

(8) Bakanlıkça projedeki devre sayısı ya da projenintoplam bedeli kriterlerine göre belirlenecek büyüklüğün üzerindeki projeleriçin satıcı veya sağlayıcının ön ödemeli devre tatile konu taşınmazın satışınabaşlamadan önce kapsamı, koşulları ve uygulama esasları Hazine Müsteşarlığıncabelirlenen bina tamamlama sigortası yaptırması veya Bakanlıkça belirlenen diğerteminat veya şartları sağlaması zorunludur. Bina tamamlama sigortası kapsamındasağlanan tazminat, teminat ve benzeri güvenceler iflas veya tasfiye masasınadâhil edilemez, haczolunamaz, üzerlerine ihtiyati tedbir ve ihtiyati hacizkonulamaz.

(9) Devre tatile konu taşınmazın ön ödemeli satılmasıdurumunda, devir veya teslim tarihine kadar tüketicinin herhangi bir gerekçegöstermeden sözleşmeden dönme hakkı vardır. Sözleşmeden dönülmesi durumundasatıcı, sözleşme bedelinin yüzde ikisine kadar tazminat talep edebilir. Satıcı,yükümlülüklerini hiç ya da gereği gibi yerine getirmezse tüketiciden herhangibir bedel talep edemez. Sözleşmeden dönülmesi durumunda, tüketiciye iadeedilmesi gereken tutar ve tüketiciyi borç altına sokan her türlü belge, dönmebildiriminin satıcıya ulaştığı tarihten itibaren en geç doksan gün içindetüketiciye geri verilir. Satıcının aldığı bedeli ve tüketiciyi borç altınasokan her türlü belgeyi iade ettiği tarihten itibaren, tüketici on gün içindeedinimlerini iade eder.

(10) Devre tatil amaçlı taşınmazın ön ödemeli satışındadevir ve teslim süresi sözleşme tarihinden itibaren otuz altı ayı geçemez.

(11) Devre tatil, uzun süreli tatil hizmeti, yenidensatım, değişim sözleşmeleri ve ön bilgilendirmenin içeriği, tüketici ile satıcıve sağlayıcının hak ve yükümlülükleri, cayma hakkı, ön ödemeli satışlar ilediğer uygulama usul ve esasları yönetmelikle belirlenir.

Paket tur sözleşmeleri

MADDE 51- (1)Paket tur sözleşmesi, paket tur düzenleyicileri veya aracıları tarafındanaşağıdaki hizmetlerden en az ikisinin birlikte, her şeyin dâhil olduğu fiyatlasatıldığı veya satımının vaat edildiği ve hizmetin yirmi dört saatten uzun birsüreyi kapsadığı veya gecelik konaklamayı içerdiği sözleşmelerdir:

a) Ulaştırma

b) Konaklama

c) Ulaştırma ve konaklama hizmetlerine bağlı olmayanbaşka turizm hizmetleri.

(2) Turun ayrıntılarının, paket tur düzenleyicisi,aracısı veya tüketici tarafından belirlenmiş olması veya aynı paket turiçindeki hizmetlerin ayrı ayrı faturalandırılması hâllerinde de bu maddehükümleri uygulanır.

(3) Paket tur düzenleyicisinin Türkiye’de temsilcisininbulunmadığı hâllerde paket tur aracısı paket tur düzenleyicisi gibi sorumluolur.

(4) Paket tur sözleşmesinin kurulmasından öncetüketiciye ön bilgilendirme amaçlı broşür verilmesi zorunludur.

(5) Paket tur düzenleyicileri veya aracıları, yazılıveya mesafeli olarak kurulan paket tur sözleşmelerinin bir nüshasını kâğıtüzerinde veya kalıcı veri saklayıcısı aracılığıyla tüketiciye vermekzorundadır.

 

(6) Tüketici, kendisinden kaynaklanmayan nedenlerlepaket tur sözleşmesinin esaslı unsurlarından birisinin değişmesi veya turunbaşlamadan önce iptal edilmesi hâllerinde bu değişikliği veya paket turdüzenleyicisi tarafından sunulan alternatif bir turu kabul edebileceği gibisözleşmeden dönme hakkına da sahiptir. Sözleşmeden dönülmesi hâlinde paket turdüzenleyicisi veya aracısının, dönme bildiriminin kendisine ulaştığı tarihtenitibaren tüketicinin ödemiş olduğu tüm bedeli herhangi bir kesinti yapmaksızınderhâl iade etmesi zorunludur.

(7) Tüketicinin, sözleşmenin ifası sürecinde ortayaçıkan her türlü eksiklik nedeniyle bedelin indirilmesini talep etme hakkıvardır. Paket tur düzenleyicisinin, tur başladıktan sonra önemli biryükümlülüğünü yerine getirmediği veya getiremeyeceği tespit edildiğindetüketici sözleşmeden dönebilir. Bu hâllerde paket tur düzenleyicisi veyaaracısının ücret talep etme hakkı sona erer. Yapılmış olan ödemelerinsözleşmeden dönüldüğü tarihten itibaren tüketiciye derhâl iade edilmesizorunludur. Ancak paket tur düzenleyicisi o ana kadar ifa etmiş olduğu edimleriçin tüketiciden hizmetten faydalandığı oranda uygun bir karşılık talepedebilir.

(8) 14/9/1972 tarihli ve 1618 sayılı Seyahat Acentalarıve Seyahat Acentaları Birliği Kanununun zorunlu sigorta ile ilgili hükümlerisaklı olmak üzere, paket tur düzenleyicisi sözleşmenin hiç veya gereği gibi ifaedilmemesi nedeniyle tüketicinin uğradığı her türlü zarardan sorumludur.Tüketici boşa harcanan tatil zamanı için de uygun bir tazminat talep edebilir.

(9) Ticari veya mesleki faaliyetleri çerçevesinde pakettur hizmetinden faydalanan kişiler de tüketici olarak kabul edilir.

(10) Ön bilgilendirme, sözleşmenin içeriği, paket turundevri, sözleşmede değişiklik yapılmasının koşulları ve bu hâllerde tüketicininhakları, paket turun iptal edilmesinin sonuçları, paket tur düzenleyicisinin vearacısının sorumlulukları, tüketicinin hangi hâllerde tazminat talepedebileceği, sözleşmeden dönme ve sonuçları ile diğer uygulama usul ve esaslarıyönetmelikle belirlenir.

Abonelik sözleşmeleri

MADDE 52- (1)Abonelik sözleşmesi, tüketicinin, belirli bir mal veya hizmeti sürekli veyadüzenli aralıklarla edinmesini sağlayan sözleşmelerdir.

(2) Yazılı veya mesafeli olarak kurulan busözleşmelerin bir nüshasının kâğıt üzerinde veya kalıcı veri saklayıcısı iletüketiciye verilmesi zorunludur.

(3) Belirli süreli abonelik sözleşmelerine sözleşmeninbelirlenen süre kadar uzayacağına ilişkin hükümler konulamaz; ancak aboneliksözleşmesinin kurulmasından sonra, sözleşmenin sona ereceği tarihe kadartüketicinin talepte bulunması veya onay vermesi hâlinde abonelik sözleşmesiuzatılabilir.

(4) Tüketici, belirsiz süreli veya süresi bir yıldandaha uzun olan belirli süreli abonelik sözleşmesini herhangi bir gerekçegöstermeksizin ve cezai şart ödemeksizin istediği zaman feshetme hakkınasahiptir. Süresi bir yıldan az olan belirli süreli abonelik sözleşmesindesatıcı veya sağlayıcı tarafından sözleşme koşullarında değişiklik yapılmasıhâlinde de tüketici sözleşmeyi feshedebilir. Fesih bildiriminin kâğıt üzerindeveya kalıcı veri saklayıcısı ile satıcı veya sağlayıcıya yöneltilmiş olmasıyeterlidir. Satıcı veya sağlayıcı, abonelik sözleşmesinin feshi içinsözleşmenin tesis edilmesini sağlayan yöntemden daha ağır koşullar içeren biryöntem belirleyemez.

 

(5) Satıcı veya sağlayıcı, tüketicinin aboneliğe sonverme isteğini yönetmelikle belirlenen süreler içinde yerine getirmekleyükümlüdür. Aboneliğin belirlenen süreler içinde sona erdirilmediği durumlarda,bu sürelerin bitiminden itibaren mal veya hizmetten yararlanılmış olsa dahi,tüketiciden herhangi bir bedel talep edilemez. Satıcı veya sağlayıcı, fesihbildiriminin hüküm ifade etmesinden itibaren on beş gün içinde tüketicitarafından ödenmiş olan ücretin geri kalan kısmını kesinti yapmaksızın iadeetmekle yükümlüdür.

(6) Satıcı veya sağlayıcı, abonelik sözleşmesininfeshedilmesi ile ilgili bildirim ve taleplere ilişkin işlemleri yerine getirmeküzere gerekli tedbirleri almak ve gerektiğinde uygun bir sistem kurup busistemi kesintisiz olarak açık tutmakla yükümlüdür.

(7) Sözleşmenin zorunlu içeriği, tüketici ile satıcı vesağlayıcının hak ve yükümlülükleri ile diğer uygulama usul ve esaslarıyönetmelikle belirlenir.

Süreli yayın kuruluşlarınca düzenlenen promosyonuygulamaları

MADDE 53- (1)Süreli yayın kuruluşlarınca düzenlenen ve her ne amaç ve şekilde olursa olsun,bilet, kupon, iştirak numarası, oyun, çekiliş ve benzeri yollarla süreli yayındışında ikinci bir mal veya hizmetin verilmesinin taahhüt edildiği veyaverildiği promosyon uygulamalarında, yönetmelikle belirlenen süreli yayıncılıkamaçlarına uygun kültürel mal veya hizmetler dışında başka bir mal veya hizmetverilemez.

(2) Süreli yayının birden fazla sayıda satın alınmasınıgerektiren ve belirli bir zamana yayılan promosyon uygulamalarının süresi;günlük süreli yayınlarda yetmiş beş günü, haftalık süreli yayınlarda on sekizhaftayı, daha uzun süreli yayınlarda ise on iki ayı geçemez.

(3) Süreli yayın kuruluşu, promosyon uygulamasına aitreklamlarda uygulamaya konu olan mal veya hizmetin Türkiye genelinde teslim veifa tarihlerine ilişkin programını ilan etmek ve bu mal veya hizmetin teslim veifasını, promosyon uygulamasının bitiminden itibaren kırk beş gün içinde yerinegetirmek zorundadır.

(4) Promosyon uygulaması süresince, süreli yayınınsatış fiyatı, ikinci ürün olarak verilmesi taahhüt edilen mal veya hizmetin yolaçtığı maliyet artışı nedeniyle artırılamaz. Promosyon uygulamasına konu olanmal veya hizmet bedelinin tamamının veya bir bölümünün tüketici tarafındankarşılanması istenemez.

(5) Promosyon uygulamasına konu olan mal veya hizmettaahhüdü ve dağıtımı bölünerek yapılamaz ve bu mal veya hizmetin ayrılmaz ya datamamlayıcı parçaları da ayrı bir promosyon konusu hâline getirilemez. BuKanunun uygulanmasında ikinci ürün olarak verilmesi taahhüt edilen her bir malveya hizmete ilişkin işlemler bağımsız bir promosyon uygulaması olarak kabuledilir.

(6) Süreli yayın kuruluşları tarafından düzenlenmeyenancak süreli yayınla doğrudan veya dolaylı ilişkilendirilen promosyonuygulamaları da bu madde hükümlerine tabidir.

(7) Promosyon uygulamalarına ilişkin usul ve esaslaryönetmelikle belirlenir.


12172

 

BEŞİNCİ KISIM

Tüketicinin Bilgilendirilmesi ve MenfaatlerininKorunması

Fiyat etiketi

MADDE 54- (1)Perakende satışa arz edilen malların veya ambalajlarının yahut kaplarınınüzerine kolaylıkla görülebilir ve okunabilir şekilde tüketicinin ödeyeceği tümvergiler dâhil satış fiyatı ve birim fiyatını gösteren, üretim yeri ve ayırıcıözelliklerini içeren etiket konulması; etiket konulması mümkün olmayan hâllerdeaynı bilgileri kapsayan listelerin görülebilecek şekilde uygun yerlere asılmasızorunludur. Hizmetlerin tarife ve fiyatlarını gösteren listeler de bu maddehükmüne göre düzenlenerek asılır.

(2) Etiket, tarife ve fiyat listelerinde belirtilenfiyat ile kasa fiyatı arasında fark olması durumunda tüketici lehine olan fiyatuygulanır.

(3) İndirimli satışa konu edilen mal veya hizmetlerinindirimli satış fiyatı, indirimden önceki fiyatı, tarife ve fiyat listeleri ileetiketlerinde gösterilir. İndirimli satışa konu edilen mal veya hizmetlerinindirimden önceki fiyattan daha düşük fiyatla satışa sunulduğunun ispatı satıcıveya sağlayıcıya aittir.

(4) Bakanlık, belediyeler ve ilgili odalar, bu maddehükümlerinin uygulanması ve izlenmesine ilişkin işleri yürütmeklegörevlidirler.

(5) Etiket, tarife ve fiyat listeleri, indirimlisatışlara ilişkin süre ile diğer uygulama usul ve esasları yönetmeliklebelirlenir.

Tanıtma ve kullanma kılavuzu

MADDE 55- (1)Tüketicinin kullanımına sunulan malların tanıtım, kullanım, kurulum, bakım vebasit onarımına ilişkin Türkçe tanıtma ve kullanma kılavuzuyla, gerektiğindeuluslararası sembol ve işaretleri kapsayan etiketle satışa sunulmasızorunludur.

(2) Malın güvenli kullanımına ilişkin hususların malınüzerinde yer alması hâlinde yazılı ve sesli ifadelerin Türkçe olmasızorunludur.

(3) Malların ilgili teknik düzenlemesi uyarınca kişininsağlığı ile çevreye zararlı veya tehlikeli olabilmesi durumunda, bu malıngüvenli kullanılabilmesi için malın üzerine veya tanıtma ve kullanma kılavuzunabu durumla ilgili açıklayıcı bilgi ve uyarılar açıkça görülecek ve okunacakşekilde konulur veya yazılır.

(4) Türkçe tanıtma ve kullanma kılavuzlarınınhazırlanması sorumluluğu üretici ve ithalatçıya; tüketiciye verilmesi ve teslimedildiğinin ispat sorumluluğu ise satıcıya aittir.

(5) Hangi malların tanıtma ve kullanma kılavuzu veetiket ile satılmak zorunda olduğu ve bunlarda bulunması gereken asgariunsurlar ile diğer uygulama usul ve esasları yönetmelikle belirlenir.

Garanti belgesi

MADDE 56- (1)Üretici ve ithalatçılar, tüketiciye yönelik üretilen veya ithal edilen mallariçin içeriği yönetmelikle belirlenen bir garanti belgesi düzenlemek zorundadır.Bu belgenin tekemmül ettirilerek tüketiciye verilmesi sorumluluğu satıcıyaaittir.

(2) Garanti süresi malın teslim tarihinden itibarenbaşlamak üzere asgari iki yıldır. Ancak, özelliği nedeniyle bazı mallarıngaranti şartları Bakanlıkça başka bir ölçü birimi ile belirlenebilir.

 

(3) Tüketici bu Kanunun 11 inci maddesinde belirtilenseçimlik haklarından onarım hakkını kullanmışsa, malın garanti süresi içindetekrar arızalanması veya tamiri için gereken azami sürenin aşılması veyatamirinin mümkün bulunmadığının anlaşılması hâllerinde 11 inci maddede yer alandiğer seçimlik haklarını kullanabilir. Satıcı tüketicinin talebini reddedemez.Bu talebin yerine getirilmemesi durumunda satıcı, üretici ve ithalatçımüteselsilen sorumludur.

(4) Hangi malların garanti belgesi ile satılmak zorundaolduğu ile diğer uygulama usul ve esasları yönetmelikle belirlenir.

İhtiyari garanti

MADDE 57- (1)İhtiyari garanti, tüketicinin yasal hakları saklı kalmak kaydıyla mal veyahizmetle ilgili; değişim, onarım, bakım, bedel iadesi ve benzeri hususlardasatıcı, sağlayıcı, üretici veya ithalatçı tarafından verilen ilave taahhüdüifade eder.

(2) İhtiyari garanti taahhüdü süresince, taahhüt edilenhakların kullanılması nedeniyle tüketiciden masraf talep edilemez.

(3) Taahhütte bulunan, taahhüdünün yanı sıra ilgilireklam ve ilanlarında yer alan ifadelerle de bağlıdır. Bu taahhütte,tüketicinin yasal haklarının saklı olduğu, garantiden faydalanma koşulları,süresi, garanti verenin adı ile iletişim bilgileri yer almak zorundadır.

(4) İhtiyari garanti taahhüdünün tüketiciye yazılıolarak veya kalıcı veri saklayıcısı ile verilmesi zorunludur.

(5) İhtiyari garanti taahhüdü, bu maddede öngörülenözellikleri taşımasa bile taahhütte bulunanı bağlar.

Satış sonrası hizmetler

MADDE 58- (1)Üretici veya ithalatçılar, ürettikleri veya ithal ettikleri mallar içinBakanlıkça belirlenen kullanım ömrü süresince, satış sonrası bakım ve onarımhizmetlerini sağlamak zorundadır.

(2) Üretici veya ithalatçılar, yönetmelikle belirlenenmallar için Bakanlıkça onaylı satış sonrası hizmet yeterlilik belgesi almakzorundadır.

(3) Bir malın yetkili servis istasyonlarındaki tamirsüresi, yönetmelikle belirlenen azami süreyi geçemez.

(4) Üretici veya ithalatçılar, yetkili servisistasyonlarını kendileri kurabileceği gibi servis istasyonlarının verdiğihizmetlerden sorumlu olmak şartıyla kurulu bulunan servis istasyonlarından veyaservis organizasyonlarından da faydalanabilir.

(5) Herhangi bir üretici veya ithalatçıya bağlıolmaksızın faaliyette bulunan servis istasyonları da verdikleri hizmettendolayı tüketiciye karşı sorumludur.

(6) İthalatçının herhangi bir şekilde ticarifaaliyetinin sona ermesi hâlinde bakım ve onarım hizmetlerinin sunulmasındangaranti süresi boyunca satıcı, üretici ve yeni ithalatçı müteselsilensorumludur. Garanti süresi geçtikten sonra ise kullanım ömrü süresince bakım veonarım hizmetlerini üretici veya yeni ithalatçı sunmak zorundadır.

(7) Servis istasyonlarının kuruluşu, işleyişi, sayısı,özellikleri ile diğer uygulama usul ve esasları yönetmelikle belirlenir.

Tüketicinin bilinçlendirilmesi

MADDE 59- (1)Tüketicinin bilinçlendirilmesi konusunda örgün ve yaygın eğitim kurumlarınınders programlarına, Bakanlığın görüşü alınarak Millî Eğitim Bakanlığıncagerekli ilaveler yapılır.

(2) Ülke genelinde yayın yapan radyo ve televizyonkuruluşları 08.00-22.00 saatleri arasında, ayda on beş dakikadan az olmamaküzere tüketicinin bilinçlendirilmesi amacıyla yayınlar yapmak zorundadır.Yapılan yayınların tarih, saat, süre ve içerik bilgileri liste hâlinde her aydüzenli olarak Radyo ve Televizyon Üst Kuruluna bildirilir. Bu saatler dışındayapılan yayınlar, aylık on beş dakikalık süreye dâhil edilmez. Bu süreler,Radyo ve Televizyon Üst Kurulu tarafından denetlenir ve sonuçları Bakanlığabildirilir.

Tüketici ödülleri

MADDE 60- (1)Tüketici ödülleri, tüketicinin korunması ve bilinçlendirilmesi ile yasalhaklarını kullanmaları konusunda özendirilmesi amaçlarına yönelik olarakverilen ödüllerdir.

(2) Tüketici ödülü ve benzeri isimler altında verilenödüllerin herhangi bir menfaat temin edilmeksizin verilmesi ve bu ödüllerinönceden ilan edilen objektif kriterlere dayanması esastır.

(3) Tüketici ödülü verilmesine ilişkin usul ve esaslaryönetmelikle belirlenir.

 

ALTINCI KISIM

Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar

Ticari reklam

MADDE 61- (1)Ticari reklam, ticaret, iş, zanaat veya bir meslekle bağlantılı olarak; bir malveya hizmetin satışını ya da kiralanmasını sağlamak, hedef kitleyioluşturanları bilgilendirmek veya ikna etmek amacıyla reklam verenlertarafından herhangi bir mecrada yazılı, görsel, işitsel ve benzeri yollarlagerçekleştirilen pazarlama iletişimi niteliğindeki duyurulardır.

(2) Ticari reklamların Reklam Kurulunca belirlenenilkelere, genel ahlaka, kamu düzenine, kişilik haklarına uygun, doğru ve dürüstolmaları esastır.

(3) Tüketiciyi aldatıcı veya onun tecrübe ve bilginoksanlıklarını istismar edici, can ve mal güvenliğini tehlikeye düşürücü,şiddet hareketlerini ve suç işlemeyi özendirici, kamu sağlığını bozucu,hastaları, yaşlıları, çocukları ve engellileri istismar edici ticari reklamyapılamaz.

(4) Reklam olduğu açıkça belirtilmeksizin yazı, haber,yayın ve programlarda, mal veya hizmetlere ilişkin isim, marka, logo veya diğerayırt edici şekil veya ifadelerle ticari unvan veya işletme adlarının reklamyapmak amacıyla yer alması ve tanıtıcı mahiyette sunulması örtülü reklam olarakkabul edilir. Her türlü iletişim aracında sesli, yazılı ve görsel olarak örtülüreklam yapılması yasaktır.

(5) Aynı ihtiyaçları karşılayan ya da aynı amacayönelik rakip mal veya hizmetlerin karşılaştırmalı reklamı yapılabilir.

(6) Reklam verenler ticari reklamlarında yer alaniddiaların doğruluğunu ispatla yükümlüdür.

(7) Reklam verenler, reklam ajansları ve mecrakuruluşları bu madde hükümlerine uymakla yükümlüdür.

(8) Ticari reklamlara ilişkin getirilecek sınırlamalarile bu reklamlarda uyulması gereken usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir.


12175

 

Haksız ticari uygulamalar

MADDE 62- (1)Bir ticari uygulamanın; mesleki özenin gereklerine uymaması ve ulaştığıortalama tüketicinin ya da yöneldiği grubun ortalama üyesinin mal veya hizmeteilişkin ekonomik davranış biçimini önemli ölçüde bozması veya önemli ölçüdebozma ihtimalinin olması durumunda haksız olduğu kabul edilir. Özelliklealdatıcı veya saldırgan nitelikte olan uygulamalar ile yönetmelik ekinde yeralan uygulamalar haksız ticari uygulama olarak kabul edilir. Tüketiciye yönelikhaksız ticari uygulamalar yasaktır.

(2) Ticari uygulamanın haksız olduğunun iddia edilmesihâlinde, ticari uygulamada bulunan, bu uygulamasının haksız ticari uygulamaolmadığını ispatla yükümlüdür.

(3) Haksız ticari uygulamanın reklam yoluylagerçekleştirildiği hâllerde bu Kanunun 61 inci maddesi hükümleri uygulanır.

(4) Haksız ticari uygulamaların tespit edilmesine vebunların denetlenmesine ilişkin usul ve esaslar ile her hâlükârda haksız ticariuygulama olarak kabul edilecek uygulamalar yönetmelikle belirlenir.

Reklam Kurulu

MADDE 63- (1)Ticari reklamlarda uyulması gereken ilkeleri belirleme ve haksız ticariuygulamalara karşı tüketiciyi korumaya yönelik düzenlemeleri yapma, bu hususlarçerçevesinde inceleme ve gerektiğinde denetim yapma, inceleme ve denetimsonucuna göre durdurma veya aynı yöntemle düzeltme veya idari para cezası veyagerekli görülen hâllerde de üç aya kadar tedbiren durdurma cezası vermehususlarında görevli bir Reklam Kurulu oluşturulur. Kurul tedbiren durdurma kararıverme yetkisini Reklam Kurulu Başkanına devredebilir. Kurulun kararlarıBakanlıkça uygulanır.

(2) Başkanlığı, Bakanın görevlendireceği ilgili GenelMüdür tarafından yürütülen Reklam Kurulu;

a) Bakanlığın ilgili Genel Müdür yardımcıları arasındangörevlendireceği bir üye,

b) Adalet Bakanlığının, bu Bakanlıkta idari görevlerdeçalışan hâkim veya savcılar arasından görevlendireceği bir üye,

c) Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığınıngörevlendireceği bir üye,

ç) Sağlık Bakanlığının görevlendireceği bir üye,

d) Kültür ve Turizm Bakanlığının görevlendireceği birüye,

e) Radyo ve Televizyon Üst Kurulunun görevlendireceğibir üye,

f) Türk Standartları Enstitüsünden bir üye,

g) Ankara, İstanbul ve İzmir büyükşehir belediyelerininkendi aralarından seçeceği bir üye,

ğ) Yükseköğretim Kurulunun, reklamcılık, iletişim veyaticaret hukuku alanında uzman öğretim üyeleri arasından görevlendireceği birüye,

h) Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğinin, Türkiye Medyave İletişim Meclisi üyeleri arasından görevlendireceği bir üye,

ı) Türkiye Esnaf ve Sanatkârları Konfederasyonunungörevlendireceği bir üye,

i) Tüketici Konseyinin Konseye katılan tüketici örgütütemsilcileri arasından seçeceği bir üye,

j) Reklam verenler derneklerinin veya varsa üstkuruluşlarının seçeceği bir üye,

k) Reklamcılar derneklerinin veya varsa üstkuruluşlarının seçeceği bir üye,

l) Türk Eczacıları Birliğinin görevlendireceği eczacıbir üye,

m) Türk Diş Hekimleri Birliğinin görevlendireceği dişhekimi bir üye,

n) Türk Tabipleri Birliği Merkez Konseyiningörevlendireceği doktor bir üye,

o) Türkiye Barolar Birliğinin görevlendireceği avukatbir üye,

olmak üzere başkan dâhil on dokuz üyeden oluşur.

(3) Kurul üyelerinin görev süreleri üç yıldır. Süresibitenler yeniden görevlendirilebilir veya seçilebilir. Üyelikler herhangi birsebeple boşaldığı takdirde boşalan üyeliklere ikinci fıkra esasları dâhilindebir ay içinde görevlendirme veya seçim yapılır. Süresi dolan üyenin görevi,yeni üye görevine başlayıncaya kadar devam eder.

(4) Kurul ayda en az bir defa veya ihtiyaç duyulduğuher zaman Başkanın çağrısı üzerine toplanır.

(5) Kurul, Başkan dâhil en az on bir üyenin hazırbulunması ile toplanır ve toplantıya katılanların salt çoğunluğu ile kararverir. Oyların eşit olması hâlinde Başkanın oy kullandığı taraf çoğunluğusağlar.

(6) Bakanlıkça, Kurulun karar vermesine yardımcı olmaküzere sektörel alanlarda ihtisas komisyonları kurulur. Komisyonlar, başkandâhil en az üç en fazla beş kişiden oluşur.

(7) Kurul Başkan ve üyeleri ile ihtisas komisyonubaşkan ve üyelerine ödenecek huzur hakkı ve huzur ücreti ile buna ilişkin usulve esaslar Maliye Bakanlığının uygun görüşü alınarak Bakanlıkça belirlenir.

(8) Kurul, incelemesini ilgili belgelerin yer aldığıdosya üzerinden yapar. Kurulun sekretarya hizmetleri Genel Müdürlük tarafındanyerine getirilir.

(9) Kurul, gerekli gördüğü takdirde özel uzmanlıkgerektiren hususlarla ilgili olarak ihtisas sahibi üniversiteler, özel hukuktüzel kişileri ile gerçek kişilerin görüşlerine başvurabilir.

(10) Kurul kararları, tüketicilerin bilgilendirilmesi,aydınlatılması ve ekonomik çıkarlarının korunması amacıyla Bakanlıkçaaçıklanır.

(11) Reklam Kurulunun ve ihtisas komisyonlarınınkuruluşu, görevleri, çalışma usul ve esasları ile sekretarya hizmetleri vediğer hususlar yönetmelikle belirlenir.

 

YEDİNCİ KISIM

Tüketici Kuruluşları

BİRİNCİ BÖLÜM

Tüketici Konseyi ve Reklam Konseyi

Tüketici Konseyi

MADDE 64- (1)Tüketici sorunlarının ve ihtiyaçlarının belirlenmesi ile çıkarlarınınkorunmasına ilişkin gerekli tedbirleri araştırmak ve bu Kanunun uygulanmasınayönelik tedbirlere dair görüşleri öncelikle ele alınmak üzere ilgili mercilereiletmek amacıyla yılda en az bir kez Bakanlığın koordinatörlüğünde TüketiciKonseyi toplanır.

 

(2) Tüketici Konseyine kamu kurum ve kuruluşlarındangelen temsilcilerin sayısı, hiçbir şekilde Konseyin toplam üye sayısının yüzdeellisinden fazla olamaz.

(3) Tüketici Konseyinin üyeleri, çalışma usul veesasları ile diğer hususlar yönetmelikle belirlenir.

Reklam Konseyi

MADDE 65- (1)Reklam politikalarının oluşturulması ve uygulanması ile ilgili olarak çağdaşiletişim uygulamalarını takip etmek, reklam sektörünün ve reklam denetimişlevinin geliştirilmesine yönelik araştırma ve çalışmalar yapmak, bu alandagörüş ve önerilerde bulunmak ve bu görüş ve önerileri ilgili mercilere iletmekamacıyla yılda en az bir kez Bakanlığın koordinatörlüğünde Reklam Konseyitoplanır.

(2) Reklam Konseyine kamu kurum ve kuruluşlarındangelen temsilcilerin sayısı, hiçbir şekilde Konseyin toplam üye sayısının yüzdeellisinden fazla olamaz.

(3) Reklam Konseyinin üyeleri, çalışma usul ve esaslarıile diğer hususlar yönetmelikle belirlenir.

 

İKİNCİ BÖLÜM

Tüketici Hakem Heyeti

Kuruluşu ve görev alanı

MADDE 66- (1)Bakanlık, tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecekuyuşmazlıklara çözüm bulmak amacıyla il merkezlerinde ve yeterlilik şartlarıyönetmelikle belirlenen ilçe merkezlerinde en az bir tüketici hakem heyetioluşturmakla görevlidir.

(2) Başkanlığı illerde ticaret il müdürü, ilçelerde isekaymakam veya bunların görevlendireceği bir memur tarafından yürütülen tüketicihakem heyeti;

a) Belediye başkanının konunun uzmanı belediyepersoneli arasından görevlendireceği bir üye,

b) Baronun, mensupları arasından görevlendireceği birüye,

c) Satıcının tacir olduğu uyuşmazlıklarda ticaret vesanayi odasının ya da bunların ayrı ayrı örgütlendiği yerlerde ticaretodasının; satıcının esnaf ve sanatkâr olduğu uyuşmazlıklarda, illerde esnaf vesanatkârlar odaları birliğinin, ilçelerde ise en fazla üyeye sahip esnaf vesanatkârlar odasının görevlendireceği bir üye,

ç) Tüketici örgütlerinin kendi aralarından seçecekleribir üye,

olmak üzere başkan dâhil beş üyeden oluşur. Başkan veüyelerin bu fıkrada yer alan niteliklere sahip yedekleri de ayrıca belirlenir.

(3) Tüketici hakem heyetinin oluşumunun sağlanamadığıyerlerde noksan üyelikler, yönetmelikle belirlenen üyelik niteliklerine sahipDevlet memurları arasından illerde ticaret il müdürü, ilçelerde ise kaymakamtarafından tamamlanır.

 

Raportör

MADDE 67- (1)Raportörler il ve ilçe merkezlerinde kurulu bulunan tüketici hakem heyetlerindeistihdam edilebilir. Raportör sayısının yeterli olmadığı illerde ticaret ilmüdürü tarafından ticaret il müdürlüğü personeli arasından, ilçelerde isekaymakam tarafından ilçede görevli Devlet memurları arasından yeterli sayıdaraportör görevlendirilir.

(2) Tüketici hakem heyeti raportörleri, heyetinçalışmalarına ve kararlarına esas olacak dosyaları hazırlamak ve uyuşmazlığailişkin raporu sunmakla görevlidir.

Başvuru (1)

MADDE 68- (1) Taraflarınİcra ve İflas Kanunundaki hakları saklı olmak kaydıyla; değeri dört bin TürkLirasının altında bulunan uyuşmazlıklarda ilçe tüketici hakem heyetlerine, altıbin Türk Lirasının altında bulunan uyuşmazlıklarda il tüketici hakemheyetlerine, büyükşehir statüsünde bulunan illerde ise dört bin Türk Lirası ilealtı bin Türk Lirası arasındaki uyuşmazlıklarda il tüketici hakem heyetlerinebaşvuru zorunludur. Bu değerlerin üzerindeki uyuşmazlıklar için tüketici hakemheyetlerine başvuru yapılamaz. (2)

(2) Tüketici hakem heyetleri kendilerine yapılanbaşvuruları gereğini yapmak üzere kabul etmek zorundadır.

(3) Başvurular, tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğuveya tüketici işleminin yapıldığı yerdeki tüketici hakem heyetine yapılabilir.Tüketici hakem heyetinin bulunmadığı yerlerde ise başvuruların nerelereyapılacağı ve bu başvuruların hangi tüketici hakem heyetince karara bağlanacağıyönetmelikle belirlenir.

(4) Bu maddede belirtilen parasal sınırlar her takvimyılı başından itibaren geçerli olmak üzere, o yıl için 4/1/1961 tarihli ve 213sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesi hükümleri uyarınca tespitve ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılarak uygulanır. Bu artışlarınhesabında on Türk Lirasının küsuru dikkate alınmaz.

(5) Bu madde tüketicilerin ilgili mevzuatına görealternatif uyuşmazlık çözüm mercilerine başvurmasına engel değildir.

İnceleme

MADDE 69- (1)Tüketici hakem heyetleri uyuşmazlık konusuna ilişkin her türlü bilgi ve belgeyitaraflardan, ilgili kurum veya kuruluşlardan isteyebilir.

Karar ve karara itiraz

MADDE 70- (1)İl ve ilçe tüketici hakem heyetinin verdiği kararlar tarafları bağlar. (Ek cümle: 10/9/2014 - 6552/140 md.)Tüketici hakem heyetlerince vekâlet ücreti ödenmesine karar verilemez.

(2) Tüketici hakem heyeti kararları 11/2/1959 tarihlive 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre taraflara tebliğ edilir.Tüketici hakem heyetinin kararları, İcra ve İflâs Kanununun ilamların yerinegetirilmesi hakkındaki hükümlerine göre yerine getirilir.

(3) Taraflar, tüketici hakem heyetinin kararlarınakarşı tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içinde tüketici hakem heyetininbulunduğu yerdeki tüketici mahkemesine itiraz edebilir. İtiraz, tüketici hakemheyeti kararının icrasını durdurmaz. Ancak talep edilmesi şartıyla hâkim,tüketici hakem heyeti kararının icrasını tedbir yoluyla durdurabilir.

––––––––––––––––––

(1) Bu maddedeyer alan parasal sınırların 1/1/2017 tarihinden itibaren uygulanması ile ilgiliolarak 3/12/2016 tarihli ve 29907 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Gümrük veTicaret Bakanlığının  Tebliğine bakınız.

(2) 6/12/2017tarihli ve 7063 sayılı Kanunuun 11 inci maddesiyle bu fıkrada yer alan “Değeri”ibaresi “Tarafların İcra ve İflas Kanunundaki hakları saklı olmak kaydıyla;değeri” şeklinde, “iki bin” ibareleri “dört bin” ve “üç bin” ibareleri “altıbin” şeklinde değiştirilmiştir.


 

12179

 

(4) İtiraz olunan kararın, esas yönünden kanuna uygunolup da, kanunun olaya uygulanmasında hata edilmiş olmasından dolayı itirazınkabul edilmesi gerektiği veya kanuna uymayan husus hakkında yeniden yargılamayıgerektirmediği takdirde tüketici mahkemesi evrak üzerinde, kararı değiştirerekveya düzelterek onama kararı verebilir. Tarafların kimliklerine, ticariunvanlarına ait yanlışlıklarla, yazı, hesap veya diğer açık ifade yanlışlıklarıhakkında da bu hüküm uygulanır. Karar, usule ve kanuna uygun olup da gösterilengerekçe doğru bulunmazsa, gerekçe değiştirilerek veya düzeltilerek onanır.

(5) Tüketici hakem heyeti kararlarına karşı yapılanitiraz üzerine tüketici mahkemesinin vereceği karar kesindir.

(6) Tüketici hakem heyetlerinin tüketici lehine verdiğikararlara karşı açılan itiraz davalarında, kararın iptali durumunda tüketicialeyhine, avukatlık asgari ücret tarifesine göre nisbi tarife üzerinden vekâletücretine hükmedilir.

(7) Uyuşmazlıkla ilgili olarak tüketici hakem heyetitarafından tüketici aleyhine verilen kararlarda tebligat ve bilirkişi ücretleriBakanlıkça karşılanır. Uyuşmazlığın tüketicinin lehine sonuçlanması durumundaise, tebligat ve bilirkişi ücretleri 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı AmmeAlacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre karşı taraftantahsil olunarak bütçeye gelir kaydedilir.

Huzur hakkı ve ücreti

MADDE 71- (1)Tüketici hakem heyeti başkan ve üyelerine, raportör olarak görevlendirilendiğer kamu personeline ödenecek huzur hakkı ve huzur ücreti ile bilirkişiücreti ve bu ödemelere ilişkin usul ve esaslar Maliye Bakanlığının uygun görüşüalınarak Bakanlıkça belirlenir.

Diğer hususlar

MADDE 72- (1)Tüketici hakem heyetlerinin kurulması, çalışma usul ve esasları, raportörlerinnitelikleri ile bilirkişilik müessesesine ilişkin usul ve esaslar ile diğerhususlar yönetmelikle belirlenir.

 

SEKİZİNCİ KISIM

Yargılama, Denetim ve Cezaya İlişkin Hükümler

Tüketici mahkemeleri

MADDE 73- (1)Tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecekuyuşmazlıklara ilişkin davalarda tüketici mahkemeleri görevlidir.

(2) Tüketici mahkemeleri nezdinde Bakanlık, tüketicilerve tüketici örgütleri tarafından açılan davalar 2/7/1964 tarihli ve 492 sayılıHarçlar Kanununda düzenlenen harçlardan muaftır.

(3) Tüketici örgütleri üst kuruluşlarınca açılacakdavalarda bilirkişi ücreti ve davanın davacı aleyhine sonuçlanması durumunda,hükmedilen vekâlet ücreti Bakanlıkça karşılanır. Davanın, davalı aleyhinesonuçlanması durumunda, bilirkişi ücreti Amme Alacaklarının Tahsil UsulüHakkında Kanun hükümlerine göre davalıdan tahsil olunarak bütçeye gelirkaydedilir.

(4) Tüketici mahkemelerinde görülecek davalar 12/1/2011tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun Altıncı Kısım hükümlerinegöre yürütülür.

 

(5) Tüketici davaları, tüketicinin yerleşim yerininbulunduğu yerdeki tüketici mahkemesinde de açılabilir.

(6) Tüketici örgütleri, ilgili kamu kurum ve kuruluşlarıile Bakanlık; haksız ticari uygulamalar ve ticari reklamlara ilişkin hükümlerdışında, genel olarak tüketicileri ilgilendiren ve bu Kanuna aykırı bir durumundoğma tehlikesi olan hâllerde bunun önlenmesine veya durdurulmasına ilişkinihtiyati tedbir kararı alınması veya hukuka aykırı durumun tespiti, önlenmesiveya durdurulması amacıyla tüketici mahkemelerinde dava açabilir.

(7) Genel olarak tüketicileri ilgilendiren davalardadavacı, verilen kararların yayımlanmasını talep edebilir. Talebin mahkemecekabul edilmesi hâlinde bu karar, masrafları davalıdan alınmak üzere ülkedüzeyinde yayımlanan gazetelerden en az üçünde derhâl ilan edilir.

(8) Tüketici mahkemelerince verilen kesinleşmişkararlar, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi üzerinden Bakanlığa iletilir.Tüketici hakem heyetleri kararlarına karşı yapılan itiraz sonucu verilenkararlar, kararı veren mahkeme tarafından ilgili tüketici hakem heyetinegönderilir.

Üretimin veya satışın durdurulması ve malıntoplatılması

MADDE 74- (1)Satışa sunulan bir seri malın ayıplı olduğunun tespiti, üretiminin veyasatışının durdurulması, ayıbın ortadan kaldırılması ve satış amacıyla elindebulunduranlardan toplatılması için Bakanlık, tüketiciler veya tüketiciörgütleri dava açabilir.

(2) Satışa sunulan seri malın ayıplı olduğunun mahkemekararı ile tespit edilmesi hâlinde, mahkeme ayıbın niteliğine göre malınsatışını geçici olarak durdurma veya ayıbı giderme kararları verebilir. Üreticiveya ithalatçı mahkeme kararının tebliğ tarihinden itibaren en geç üç ay içindemalın ayıbını ortadan kaldırmakla yükümlüdür. Malın ayıbının ortadankalkmasının imkânsız olması hâlinde mal, üretici veya ithalatçı tarafındantoplanır veya toplattırılır. Toplatılan mallar taşıdıkları risklere göre kısmenveya tamamen imha edilir veya ettirilir. İmha edilen malla ilgili tüketicinindava ve tazminat hakları saklıdır.

(3) Satışa sunulan bir seri malın, tüketiciningüvenliğini tehlikeye sokan bir ayıp taşıması durumunda Ürünlere İlişkin TeknikMevzuatın Hazırlanması ve Uygulanmasına Dair Kanun hükümleri saklıdır.

Denetim

MADDE 75- (1)Bu Kanunun uygulanmasında, Bakanlık müfettişleri, gümrük ve ticaretdenetmenleri ile Bakanlıkça görevlendirilecek personel, mal veya hizmet sunulanher yerde denetleme, inceleme ve araştırma yapmaya yetkilidir.

(2) Bu Kanun kapsamına giren hususlarda, yetkili vegörevli kişi veya kuruluşlara her türlü bilgi ve belgenin doğru olarakgösterilmesi veya istenmesi hâlinde belgelerin aslının veya onaylı kopyalarınınverilmesi zorunludur.

Tüketici ürünü ve hizmet denetimi

MADDE 76- (1)Tüketici ürünü; hizmet sektöründe kullanılanlar dâhil olmak üzere tüketicilerinkullanması için tasarlanan veya makul koşullarda tüketiciler tarafındankullanılması öngörülen, gerek ticari faaliyetler sonucunda gerekse başkayollarla tedarik edilen veya kullanılabilir hâle getirilen yeni, kullanılmışveya ıslah edilmiş her türlü üründür.

 

(2) Üretici veya dağıtıcının, tüketiciye açıkça bilgivermesi kaydıyla antika olan veya kullanılmadan önce tamir veya ıslah edilmesigereken ikinci el ürünler birinci fıkra kapsamında değerlendirilmez.

(3) Tüketici ürünleri ile tüketiciye sunulan hizmetler;can ve mal güvenliğine ve çevreye zarar vermemeli, uygulanması zorunlu hertürlü idari ve teknik düzenlemeye uygun olmalıdır.

(4) Bakanlık sorumlu olduğu tüketici ürünlerinin piyasagözetimi ve denetimini Ürünlere İlişkin Teknik Mevzuatın Hazırlanması veUygulanmasına Dair Kanun hükümlerine göre yerine getirmekle görevlidir.

Ceza hükümleri (1)

MADDE 77- (1)Bu Kanunun 4 üncü, 6 ncı, 7 nci, 18 inci, 19 uncu, 20 nci, 21 inci, 23 üncü, 26ncı, 30 uncu, 33 üncü, 35 inci, 48 inci, 49 uncu, 51 inci, 52 nci, 54 üncü ve57 nci maddelerinde belirtilen yükümlülüklere aykırı hareket edenler hakkındaaykırılığı tespit edilen her bir işlem veya sözleşme için iki yüz Türk Lirasıidari para cezası uygulanır.

(2) Bu Kanunun 5 inci maddesi uyarınca belirlenenhaksız şartların tüketici sözleşmelerinde kullanılması durumunda, Bakanlıkçaverilecek süre içinde bu haksız şartın sözleşme metninden çıkarılmaması hâlinde,aykırılığın tespit edildiği her bir sözleşme için iki yüz Türk Lirası idaripara cezası uygulanır.

(3) Bu Kanunun 24 üncü, 25 inci, 27 nci, 28 inci, 29uncu, 34 üncü, 36 ncı, 37 nci, 38 inci, 39 uncu, 41 inci, 43 üncü, 45 inci, 46ncı maddeleri ile 31 inci maddesinin birinci, ikinci ve dördüncü, 40 ıncımaddesinin ikinci, 47 nci maddesinin üçüncü, dördüncü, beşinci, yedinci ve 50nci maddesinin dördüncü, beşinci, altıncı, yedinci, dokuzuncu ve on birincifıkralarında belirtilen yükümlülüklere aykırı hareket edenler hakkındaaykırılığı tespit edilen her bir işlem veya sözleşme için bin Türk Lirası idaripara cezası uygulanır.

(4) Bu Kanunun 44 üncü maddesinde belirtilenyükümlülüklere aykırı hareket edenler hakkında teslim edilmeyen her konut içinyirmi bin Türk Lirası, 50 nci maddesinin onuncu fıkrasına aykırı hareketedenler hakkında aykırılığı tespit edilen her bir işlem veya sözleşme için binTürk Lirası idari para cezası uygulanır.

(5) Bu Kanunun 40 ıncı maddesinin üçüncü fıkrası ile 47nci ve 50 nci maddelerinin ikinci fıkralarında belirtilen yükümlülüklere aykırıhareket edenler hakkında yüz bin Türk Lirası idari para cezası uygulanır.

(6) Bu Kanunun 55 inci ve 56 ncı maddelerindebelirtilen yükümlülüklere aykırı hareket eden üretici ve ithalatçı hakkındapiyasaya arz edilen; satıcı hakkında tüketiciye satışı yapılan her bir mal içiniki yüz Türk Lirası idari para cezası uygulanır.

(7) Bu Kanunun 60 ıncı maddesinde belirtilen hususlaraaykırı olarak ödül verenler hakkında yüz bin Türk Lirası idari para cezasıuygulanır.

(8) Bu Kanunun 31 inci maddesinin üçüncü fıkrasında, 42nci maddesinde ve 50 nci maddesinin sekizinci fıkrasında belirtilenyükümlülüklere aykırı hareket edenlere bu aykırılığın giderilmesi için bir aysüre verilir. Bu süre sonunda aykırılığın giderilmemesi hâlinde 31 incimaddenin üçüncü fıkrasına aykırı hareket eden kart çıkaran kuruluşlara beşmilyon Türk Lirası, 42 nci maddeye ve 50 nci maddenin sekizinci fıkrasınaaykırı hareket edenler hakkında beş yüz bin Türk Lirası idari para cezasıuygulanır.

–––––––––––––––

(1) Bu maddedeyer alan idari para cezalarının 1/1/2017 tarihinden itibaren uygulanması ileilgili olarak 3/12/2016 tarihli ve 29907 sayılı Resmi Gazete’de yayımlananGümrük ve Ticaret Bakanlığının Tebliği ile düzenlenen Kanunun sonundaki tabloya bakınız.

 


12182

 

(9) Bu Kanunun 53 üncü maddesinde belirtilenyükümlülüklere aykırı hareket eden süreli yayın kuruluşları hakkında beş binTürk Lirası; aykırılık ülke genelinde dağıtımı yapılan süreli yayın ilegerçekleştirilmiş ise yüz bin Türk Lirası idari para cezası uygulanır. Süreliyayın kuruluşu, kampanyayı ve kampanyaya ilişkin her türlü reklam ve ilanı dadurdurur. Aykırılığın devamı hâlinde, reklam ve ilanın durdurma zorunluluğunundoğduğu tarihten itibaren her sayı/gün için on bin Türk Lirası idari paracezası uygulanır.

(10) Bu Kanunun 58 inci maddesine aykırı davrananüretici ve ithalatçılar hakkında, satış sonrası hizmet yeterlilik belgesininalınmaması durumunda yüz bin Türk Lirası; kurulmayan her bir servis istasyonuiçin on bin Türk Lirası; servis istasyonlarında tespit edilen eksiklik veaykırılıklarla ilgili olarak her bir servis istasyonu için bin Türk Lirasıidari para cezası uygulanır.

(11) Bu Kanunun 59 uncu maddesinin ikinci fıkrasındabelirtilen yükümlülüklere aykırı hareket eden radyo ve televizyonlar hakkındaon bin Türk Lirası idari para cezası uygulanır.

(12) Bu Kanunun 61 inci maddesinde belirtilenyükümlülüklere aykırı hareket eden reklam verenler, reklam ajansları ve mecrakuruluşları hakkında durdurma veya aynı yöntemle düzeltme veya idari paracezası ve gerekli görülen hâllerde de üç aya kadar tedbiren durdurma cezasıuygulanır. Reklam Kurulu, ihlalin niteliğine göre bu cezaları birlikte veyaayrı ayrı verebilir. Aykırılık;

a) Yerel düzeyde yayın yapan televizyon kanalıaracılığı ile gerçekleşmiş ise on bin Türk Lirası,

b) Ülke genelinde yayın yapan televizyon kanalıaracılığı ile gerçekleşmiş ise iki yüz bin Türk Lirası,

c) Süreli yayınlar aracılığıyla gerçekleşmiş ise (a) ve(b) bentlerinde belirtilen cezaların yarısı,

ç) Yerel düzeyde yayın yapan radyo kanalı aracılığı ilegerçekleşmiş ise beş bin Türk Lirası,

d) Ülke genelinde yayın yapan radyo kanalı aracılığıile gerçekleşmiş ise elli bin Türk Lirası,

e) İnternet aracılığı ile gerçekleşmiş ise elli binTürk Lirası,

f) Kısa mesaj aracılığı ile gerçekleşmiş ise yirmi beşbin Türk Lirası,

g) Diğer mecralar aracılığı ile gerçekleşmiş ise beşbin Türk Lirası,

idari para cezası verilir. Reklam Kurulu, idari işlemekonu ihlalin bir yıl içinde tekrar edilmesi hâlinde yukarıda belirtilen idaripara cezalarını on katına kadar uygulayabilir.

(13) Bu Kanunun 62 nci maddesinde belirtilenyükümlülüklere aykırı hareket edenler hakkında haksız ticari uygulamanın üç ayakadar tedbiren durdurulması veya durdurulması yaptırımı veya beş bin TürkLirası idari para cezası uygulanır. Kurul, ihlalin niteliğine göre bu cezalarıbirlikte veya ayrı ayrı verebilir. İdari para cezası, aykırılık ülke genelindegerçekleşmiş ise elli bin Türk Lirası olarak uygulanır. Aykırılığın reklamyoluyla gerçekleştirildiğinin tespiti hâlinde bu maddenin on ikinci fıkrahükümleri uygulanır.

(14) Bu Kanunun 74 üncü maddesinde belirtilenyükümlülüklere aykırı hareket eden üretici veya ithalatçılar hakkında yüz binTürk Lirası; 79 uncu maddesinin birinci fıkrasında belirtilen yükümlülüklereaykırı hareket edenler hakkında beş bin Türk Lirası idari para cezasıuygulanır.

(15) Bu Kanunun 75 inci maddesinin ikinci fıkrasındabelirtilen yükümlülüklere aykırı hareket edenler hakkında yedi gün içinde bilgive belgelerin doğru olarak verilmesi veya yerinde inceleme imkânının sağlanmasıihtar edilir. İhtara rağmen aykırılığın devamı hâlinde yirmi beş bin TürkLirasından az olmamak üzere aykırılığın tespitinden bir önceki mali yıl sonundaoluşan yıllık gayrisafi gelirlerinin yüzde birine kadar idari para cezasıverilir. Aykırı fiilin bir yıl içinde tekrar edilmesi hâlinde idari para cezasıiki misli olarak uygulanır.

(16) Bu Kanunun 76 ncı maddesinin üçüncü fıkrasındabelirtilen yükümlülüklere aykırı hizmet sağlayan sağlayıcılar hakkında her birişlem için iki yüz Türk Lirası idari para cezası uygulanır.

(17) Bu Kanunun 80 inci maddesine aykırı olarak piramitsatış sistemini başlatan, düzenleyen veya toplantı, elektronik posta veya diğerbirçok kimsenin de katılımını sağlamaya elverişli yöntemlerle yayan veya böylebir sistemin diğer bir şekilde yayılmasını ticari amaçlarla destekleyenlerhakkında 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun ilgili hükümleriuygulanır.

(18) Yukarıda belirtilenlerin dışında kalan ancak buKanunun getirdiği yükümlülükler ile Bakanlıkça yönetmelik veya tebliğlebelirlenen tedbirlere uymayanlar hakkında bin Türk Lirasından elli bin TürkLirasına kadar idari para cezası verilir.

(19) Bu maddenin sekizinci, dokuzuncu, on ikinci ve onüçüncü fıkralarındaki idari para cezaları hariç olmak üzere, aykırılığın tespitedildiği tarih itibarıyla bir takvim yılında uygulanan toplam idari para cezasıtutarının yirmi beş bin Türk Lirasını aştığı durumlarda, bu miktardan azolmamak ve yüz milyon Türk Lirasını geçmemek üzere toplam idari para cezasıtutarı;

a) Cezaya muhatap gerçek ya da tüzel kişinin,aykırılığın tespitinden bir önceki mali yıl sonunda oluşan yıllık gayrisafigelirlerinin yüzde beşini aşamaz. Bir önceki yıl gayrisafi gelirinin oluşmamasıhâlinde, tespit tarihi itibarıyla oluşan gayrisafi geliri dikkate alınır.Gayrisafi gelirlerinin bildirilmediği veya yanlış bildirildiği durumlarda bubent hükmü uygulanmaz.

b) Bankalar, tüketici kredisi veren finansal kuruluşlarve kart çıkaran kuruluşlar için, kamuya açıklanan en son finansal tablolardayayınlanan öz kaynağının binde beşini aşamaz.

(20) Bu Kanuna göre idari yaptırım uygulanması, diğerkanunlar gereği yapılacak işlemleri engellemez. Bakanlık, bu maddenin uygulanmasındaoluşacak tereddütleri gidermeye yetkilidir.

 

 

Uzlaşma

MADDE 77/A- (Ek:28/11/2017-7061/116md.)

(1) Bu Kanunda öngörülen idari para cezaları hakkında,ceza muhatabı tarafından, tespit edilen aykırılıkların kanun hükümlerineyeterince nüfuz edememekten veya kanun hükümlerini yanlış yorumlamaktankaynaklandığının veya yargı kararları ile idarenin ihtilaf konusu olayda görüşfarklılığının olduğunun ileri sürülmesi durumunda, Bakanlık bu maddede yer alanhükümler çerçevesinde idari para cezasının muhatabı ile uzlaşabilir.

(2) Reklam Kurulu tarafından verilen idari paracezaları hariç olmak üzere, Bakanlık tarafından verilen idari para cezaları ilevalilikler tarafından verilen idari para cezalarına karşı bu madde kapsamındauzlaşma talebinde bulunulabilir.

(3) Uzlaşma talebi, idari para cezası kararının tebliğtarihinden itibaren on beş gün içinde, henüz idari yargı yoluna başvuruyapılmamış idari para cezaları için yapılır. Uzlaşma talebinde bulunulmasıhâlinde, dava açma süresi durur; uzlaşma sağlanamaması hâlinde süre kaldığıyerden işlemeye başlar. Uzlaşma sağlanamaması hâlinde yeniden uzlaşma talebindebulunulamaz.

(4) Bu madde kapsamında yapılan uzlaşma talepleri,uzlaşma komisyonları tarafından değerlendirilir. Uzlaşma komisyonlarınıntutacakları uzlaşma tutanakları kesin olup gereği idarece derhâl yerinegetirilir. Ceza muhatabı, üzerinde uzlaşılan ve tutanakla tespit olunanhususlar hakkında dava açamaz ve hiçbir mercie şikâyette bulunamaz.

(5) Uzlaşma halinde, idari para cezasında yapılacakindirim oranı yüzde elliyi geçemez. Bu madde uyarınca üzerinde uzlaşmatalebinde bulunulan idari para cezaları hakkında 30/3/2005 tarihli ve 5326sayılı Kabahatler Kanununun 17 nci maddesi uyarınca ayrıca peşin ödemeindiriminden yararlanılamaz. Uzlaşma konusu yapılan idari para cezaları,uzlaşma gerçekleştiği takdirde, uzlaşma tutanağı uzlaşma anında tebliğ edilirve tebliğinden itibaren on beş gün içinde ödenir.

(6) Uzlaşma komisyonlarının başkan ve üyelerine, bukomisyonlardaki çalışmaları dolayısıyla verilecek huzur hakkı ve huzur ücretiile buna ilişkin usul ve esaslar Maliye Bakanlığının uygun görüşü alınarakBakanlıkça belirlenir.

(7) Uzlaşma komisyonlarının kurulması, çalışması ile bumadde kapsamında yapılacak başvurulara ilişkin usul ve esaslar yönetmelikledüzenlenir.

Cezalarda yetki ve itiraz

MADDE 78- (1)Bu Kanunun 77 nci maddesinin ikinci, yedinci, sekizinci, dokuzuncu ve onbirinci fıkralarındaki idari yaptırımlar Bakanlık tarafından verilir; on ikincive on üçüncü fıkraları uyarınca Reklam Kurulu tarafından karar verilen idariyaptırımlar Bakanlık tarafından uygulanır. Diğer fıkralarındaki idariyaptırımlar ise yaptırım uygulananın merkezinin bulunduğu valilik tarafındanverilir.

(2) Bu Kanun hükümlerine göre verilen idari yaptırımkararlarına karşı 6/1/1982 tarihli ve 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunuhükümlerine göre idari yargı yoluna başvurulabilir. Ancak, idare mahkemesindedava, işlemin tebliğini izleyen günden itibaren otuz gün içinde açılır. İdaremahkemesinde iptal davası açılmış olması, kararın yerine getirilmesinidurdurmaz.

(3) Bu Kanuna göre verilen idari para cezalarının,tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenmesi zorunludur.

DOKUZUNCU KISIM

Çeşitli Hükümler

Yiyecek taklidi ürünler

MADDE 79- (1)Gıda ürünü olmamalarına rağmen, sahip oldukları şekil, koku, renk, görünüm,ambalaj, etiket, hacim veya boyutları nedeniyle olduklarından farklı görünen vebu sebeple tüketiciler, özellikle çocuklar tarafından, gıda ürünleriylekarıştırılarak tüketicilerin sağlığını ve güvenliğini tehlikeye atan ürünlerinüretilmesi, pazarlanması, ithalatı ve ihracatı yasaktır. Gıda ürünüolmamalarına rağmen geleneksel el sanatı ürünü olarak gıda ürünü şeklindeüretilen ve sağlığa zarar vermeyen ürünler, üzerinde uyarı işareti ve yazısıbulunması şartıyla bu hükmün dışındadır.

(2) Bakanlık, olduklarından farklı görünerektüketicilerin sağlığını ve güvenliğini tehlikeye atan bu ürünlere karşı gereklitedbirleri almaya ve düzenlemeleri yapmaya yetkilidir.

(3) Piyasaya arz edilmiş olan bu ürünleringüvensizliğinin tespit edilmesi hâlinde alınacak önlemler ile bu önlemlerinAvrupa Komisyonuna bildirilmesi hususunda Ürünlere İlişkin Teknik MevzuatınHazırlanması ve Uygulanmasına Dair Kanun hükümleri uygulanır.

(4) Bakanlık, bu kapsamdaki ürünlerin piyasa gözetimive denetimini yapmakla görevlidir.

(5) Yiyecek taklidi ürünleri satın alan tüketicilerinuğradıkları maddi ve manevi zararlar nedeniyle dava açma hakları saklıdır.

Piramit satış sistemleri

MADDE 80- (1)Piramit satış; katılımcılarına bir miktar para veya malvarlığı ortaya koymakkarşılığında, sisteme aynı şartlar altında başka katılımcılar bulma koşuluylabir para veya malvarlığı kazancı olanağı ümidi veren ve malvarlığı kazancınınelde edilmesini tamamen veya kısmen diğer katılımcıların da koşullara uygundavranmasına bağlı kılan, gerçekçi olmayan veya gerçekleşmesi çok güç olankazanç beklentisi sistemidir.

(2) Piramit satış sisteminin kurulması, yayılması veyatavsiye edilmesi yasaktır.

(3) Bakanlık, piramit satış sistemleri ile ilgiligerekli incelemeleri yapmaya ve varsa elektronik sistemin ülkemizdedurdurulması dâhil ilgili kamu kurum veya kuruluşlarıyla iş birliği içindegerekli önlemleri almaya yetkilidir.

Test, muayene ve analizler

MADDE 81- (1)Bakanlık, bu Kanunun uygulaması için resmi veya özel kuruluşlarınlaboratuvarlarından yararlanabilir. Test ve muayene ücretleri Bakanlıkbütçesinden karşılanır.

(2) Test ve muayene sonuçlarının ilgili idari ve teknikdüzenlemesine aykırı çıkması hâlinde buna ilişkin tüm giderler üretici veyaithalatçıdan Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göretahsil olunur. Tahsil olunan test ve muayene ücretleri bütçeye gelirkaydedilir.

Ödenek

MADDE 82- (1)Reklam Kurulu, Reklam Konseyi, Tüketici Konseyi ve tüketici hakem heyetlerininfaaliyetlerine ilişkin masraflar, Bakanlığın tüketicinin korunması amacınayönelik masrafları ve sair harcamalar Bakanlık bütçesine konulacak ödenektenkarşılanır.

Diğer hükümler

MADDE 83- (1)Bu Kanunda hüküm bulunmayan hâllerde genel hükümler uygulanır.

(2) Taraflardan birini tüketicinin oluşturduğu işlemlerile ilgili diğer kanunlarda düzenleme olması, bu işlemin tüketici işlemisayılmasını ve bu Kanunun görev ve yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanmasınıengellemez.

Yönetmelikler ve diğer düzenleyici işlemler

MADDE 84- (1)Bakanlık, bu Kanunun uygulanmasıyla ilgili olarak mevzuat çerçevesinde gereklitedbirleri almaya ve düzenlemeleri yapmaya yetkilidir.

(2) Bu Kanunda öngörülen yönetmelikler, Kanununyürürlüğe girdiği tarihten itibaren altı ay içinde Bakanlık tarafındançıkarılır.

(3) Bakanlıkça çıkarılacak ikincil düzenlemelerdeilgili kamu kurum ve kuruluşlarının, kamu kurumu niteliğindeki meslekkuruluşlarının, sivil toplum kuruluşlarının ve meslek örgütlerinin görüşlerialınır.

Kadro ihdası (1)

MADDE 85- (1)Ekli listede yer alan kadrolar ihdas edilerek 13/12/1983 tarihli ve 190 sayılıGenel Kadro ve Usulü Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin eki (I) sayılıcetvelin Gümrük ve Ticaret Bakanlığına ait bölümüne eklenmiştir.

Yürürlükten kaldırılan hükümler

MADDE 86- (1)23/2/1995 tarihli ve 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunyürürlükten kaldırılmıştır. Diğer mevzuatta Tüketicinin Korunması HakkındaKanuna yapılan atıflar bu Kanuna yapılmış sayılır.

Geçiş hükümleri

GEÇİCİ MADDE 1-(1) Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce açılmış olan davalar açıldıklarımahkemelerde görülmeye devam eder.

(2) Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten öncekitüketici işlemlerine, bunların hukuken bağlayıcı olup olmadıklarına vesonuçlarına bu işlemler hangi kanun yürürlükte iken gerçekleşmiş ise kuralolarak o kanun hükümleri uygulanır. Ancak:

a) Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce kurulanve hâlen geçerli sözleşmelerin bu Kanuna aykırı hükümleri yürürlük tarihindenitibaren uygulanmaz.

b) Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce işlemeyebaşlamış hak düşürücü süreler ile zamanaşımı süreleri dolmamış ise bu Kanundaöngörülen sürenin geçmesiyle hak düşürücü süre veya zamanaşımı süresi dolmuşolur.

(3) Bu Kanunda öngörülen yönetmelikler yürürlüğegirinceye kadar, bu Kanunla yürürlükten kaldırılan Tüketicinin KorunmasıHakkında Kanuna dayanılarak çıkartılan yönetmelik ve diğer mevzuatın, bu Kanunaaykırı olmayan hükümleri uygulanır.

Yürürlük

MADDE 87- (1)Bu Kanun yayımı tarihinden itibaren altı ay sonra yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 88- (1)Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.

––––––––––––

(1) Bu maddede yer alan kadrolarla ilgiliolarak 28/11/2013 tarihli ve 28835 sayılı Resmi Gazete’ye bakınız.


6502 SAYILI TÜKETİCİNİN KORUNMASI HAKKINDA KANUNUN

77 NCİ MADDESİNDEKİ İDARİ PARA CEZALARIMİKTARLARIYLA İLGİLİ TABLO

 

(Gümrük ve Ticaret Bakanlığının 3/12/2016 tarihli ve29907 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Tebliği ile 6502 sayılı TüketicininKorunması Hakkında Kanunun 77 nci maddesinde düzenlenmiş olan idari paracezaları miktarları, 1/1/2017 tarihinden itibaren aşağıdaki şekildeuygulanacaktır.)

 

6502 sayılı Kanunun 77 nci maddesinin;

1/1/2017-31/12/2017

TL

Birinci fıkrasındaki ceza miktarı

240

İkinci fıkrasındaki ceza miktarı

240

Üçüncü fıkrasındaki ceza miktarı

1.206

Dördüncü fıkrasındaki ceza miktarı

24.140

1.206

Beşinci fıkrasındaki ceza miktarı

120.706

Altıncı fıkrasındaki ceza miktarı

240

Yedinci fıkrasındaki ceza miktarı

120.706

Sekizinci fıkrasındaki ceza miktarı

6.035.332

603.532

Dokuzuncu fıkrasındaki ceza miktarı

6.034

120.706

12.070

Onuncu fıkrasındaki ceza miktarı

120.706

12.070

1.206

On birinci fıkrasındaki ceza miktarı

12.070

On ikinci fıkrasındaki ceza miktarı

(a) bendi

12.070

(b) bendi

241.413

(c) bendi

6.034

120.706

(ç) bendi

6.034

(d) bendi

60.353

(e) bendi

60.353

(f) bendi

30.176

(g) bendi

6.034

On üçüncü fıkrasındaki ceza miktarı

6.034

60.353

On dördüncü fıkrasındaki ceza miktarı

120.706

6.034

On beşinci fıkrasındaki ceza miktarının alt sınırı

30.176

On altıncı fıkrasındaki ceza miktarı

240

On sekizinci fıkrasındaki ceza miktarının alt ve üst sınırları

1.206 – 60.353

On dokuzuncu fıkrasındaki ceza miktarının alt ve üst sınırları

30.176 – 120.706.671

 


 

MEVZUAT BÖLÜMÜNÜN KURALLARI:
Burada yer alan içerik sadece siz ziyaretçilerimize Yerel Yönetimler ile ilgili tüm mevzuata toplu olarak erişim sağlamak amacıyla derlenmiştir. Mevzuat bölümü güncel tutulmaya çalışılmaktadır. Ancak hukuki sorunların önemini dikkate alarak lütfen ayrıntılı ve güncel tüze için mevzuat.basbakanlik.gov.tr, www.yargitay.gov.tr veya www.danistay.gov.tr adreslerini ziyaret ediniz.

YAYINLAR Kitaplar

BELEDİYELERİN SINIRLARI

TÜRKİYE`DE ULUSAL VE YEREL PLANLAMA İLİŞKİLERİ: MERSİN İLİ ÖRNEĞİ

YEREL YÖNETİMLER İÇİN MAL ALIMI İHALELERİ KILAVUZU

Tüm Yayınlar
TODAİE (Türkiye ve Orta Doğu Amme İdaresi Enstitüsü) Yerel Yönetimler Merkezi
85. Cadde Yücetepe 06100, ÇANKAYA / ANKARA
"YerelNET - Yerel Yönetimler Portalı" Türkiye ve Ortadoğu Amme İdaresi Enstitüsü (TODAİE) Yerel Yönetimler Merkezi'ne aittir. YerelNET'in içeriğini oluşturan bilgiler, uzmanların katkılarıyla hazırlanmıştır. Uzmanlar tarafından hazırlanan içeriğin hukuki sorumluluğu tümüyle yazarlarına aittir. İlgili içeriğe istinaden idari ve mali sorumluluk gerektiren iş ve işlemlerin yapılması idarelerin kendi sorumluluğu altındadır. YerelNET'de yayımlanan veritabanının içerikleri, ilgili Kamu Kurumları tarafından sağlanmış ve Merkez tarafından güncelleştirilmiştir / güncelleştirilmektedir. Tüm Veritabanları 5.000'e yakın içerik sağlayıcı kullanıcımız tarafından güncel tutulmaktadır. İçerik sağlayıcı kullanıcılar tarafından (Belediye, İl Özel İdare, İlçe ve Birlik) girilen her türlü bilginin hukuki ve cezai sorumluk kendilerine ait olup TODAİE'ye sorumluluk hiçbir şekilde atfedilemez. Yoğun bir emek ve uzmanlık ürünü olan YerelNET'teki tüm bilgi ve materyal, ilgili yasaların koruması altındadır. YerelNET'e ait her türlü yazılım kodu, veritabanı içeriği ve görsel materyal kesinlikle kopyalanamaz, çoğaltılamaz, yeniden yayınlanamaz ve başka bir bilgisayara yüklenemez. TODAİE Yerel Yönetimler Merkezi, YerelNET içeriğinin kullanımı ile ilgili fikri ya da başka haklarını çiğneyen veya uygulanabilir diğer yasalara aykırı kullanım durumlarına karşı hukuki yollara başvurma hakkını saklı tutar. Yalnızca, ticari olmayan amaçlar için kaynak gösterilerek kullanılabilir. Bu tip kullanımımlarda bilgilerin güvenilirliği ve doğruluğu kaynak gösterilmesine karşın YerelNET'in yükümlülüğünde değildir. TODAİE - Yerel Yönetimler Merkezi her türlü sorumluluğu reddeder.

YerelNET - Yerel Yönetimler Portalı

Türkiye ve Orta Doğu Amme İdaresi Enstitüsü'nün bir hizmeti olup T.C. Kalkınma Bakanlığı tarafından finansal açıdan desteklenmektedir.