5393 Sayılı Belediye Kanunu

Resmi Gazete Tarihi: 2005-07-13
Resmi Gazete Sayisi: 25874

        

Kabul Tarihi                      :3/7/2005


Yayımlandığı Düstur         : Tertip                     :5   Cilt     :44 

 

 

BİRİNCİKISIM

GenelHükümler

 

BİRİNCİBÖLÜM

Amaç,Kapsam ve Tanımlar

 

  Amaç

  Madde1- Bu Kanunun amacı, belediyenin kuruluşunu, organlarını, yönetimini,görev, yetki ve sorumlulukları ile çalışma usûl ve esaslarını düzenlemektir.

  Kapsam

  Madde2- Bu Kanun belediyeleri kapsar.

  Tanımlar

  Madde3- Bu Kanunun uygulanmasında;

  a)Belediye: Belde sakinlerinin mahallî müşterek nitelikteki ihtiyaçlarınıkarşılamak üzere kurulan ve karar organı seçmenler tarafından seçilerekoluşturulan, idarî ve malî özerkliğe sahip kamu tüzel kişisini,

  b)Belediyenin organları: Belediye meclisini, belediye encümenini ve belediyebaşkanını,

  c)Belde: Belediyesi bulunan yerleşim yerini,

  d)Mahalle: Belediye sınırları içinde, ihtiyaç ve öncelikleri benzer özelliklergösteren ve sakinleri arasında komşuluk ilişkisi bulunan idarî birimi,

  İfadeeder.

 

İKİNCİ BÖLÜM

Belediyenin Kuruluşu ve Sınırları

 

  Kuruluş

  Madde4- Nüfusu 5.000 ve üzerinde olan yerleşim birimlerinde belediyekurulabilir. İl ve ilçe merkezlerinde belediye kurulması zorunludur.


9470

 

İçme ve kullanma suyu havzaları ile sit vediğer koruma alanlarında ve meskûn sahası kurulu bir belediyenin sınırlarına5.000 metreden daha yakın olan yerleşim yerlerinde belediye kurulamaz.

  Köylerinveya muhtelif köy kısımlarının birleşerek belediye kurabilmeleri için meskûnsahalarının, merkez kabul edilecek yerleşim yerinin meskûn sahasına azami 5.000metre mesafede bulunması ve nüfusları toplamının 5.000 ve üzerinde olmasıgerekir.

Bir veya birden fazla köyün köy ihtiyarmeclisinin kararı veya seçmenlerinin en az yarısından bir fazlasının mahallinen büyük mülkî idare amirine yazılı başvurusu ya da valinin kendiliğinden bunagerek görmesi durumunda, valinin bildirimi üzerine, mahallî seçim kurulları,onbeş gün içinde köyde veya köy kısımlarında kayıtlı seçmenlerin oylarını alırve sonucu bir tutanakla valiliğe bildirir.

  İşlemdosyası valinin görüşüyle birlikte İçişleri Bakanlığına gönderilir. Danıştayıngörüşü alınarak müşterek kararname ile o yerde belediye kurulur.

  Yeniiskân nedeniyle oluşturulan ve nüfusu 5.000 ve üzerinde olan herhangi biryerleşim yerinde, İçişleri Bakanlığının önerisi üzerine müşterek kararnameylebelediye kurulabilir.

  Sınırlarıntespiti

  Madde5- Yeni kurulan bir belediyenin sınırları, kuruluşu izleyen altı ay içindeaşağıdaki şekilde tespit edilir:

  a)Eskiden beri o yerleşim yerine ait sayılan tarla, bağ, bahçe, çayır, mera,otlak, yaylak, zeytinlik, palamutluk, fundalık gibi yerler ile kumsal veplajlar belediye sınırı içine alınır.

  b)Belediye sınırlarını dere, tepe, yol gibi belirli ve sabit noktalardan geçirmekesastır. Bunun mümkün olmaması durumunda, sınır düz olarak çizilir veişaretlerle belirtilir.

  c)Belediyenin sınırları içinde kalan ve eskiden beri komşu belde veya köy halkıtarafından yararlanılan yayla, çayır, mera, koru, kaynak ve mesirelik gibiyerlerden geleneksel yararlanma hakları devam eder. Bu haklar için sınırkâğıdına şerh konulur.

  d)Çizilen sınırların geçtiği yerlerin bilinen adları sınır kâğıdına yazılır.Ayrıca yetkili fen elemanı tarafından düzenlenen kroki sınır tespit tutanağınaeklenir.

  Sınırlarınkesinleşmesi

  Madde 6- Belediye sınırları, belediyemeclisinin kararı ve kaymakamın görüşü üzerine valinin onayı ile kesinleşir.

  Kesinleşensınırlar, valilikçe yerinde uygulanmak suretiyle taraflara gösterilir ve durumbir tutanakla belirlenir. Kesinleşen sınır kararları ile dayanağı olanbelgelerin birer örneği; belediyesine, mahallî tapu dairesine, il özelidaresine ve o yerin mülkî idare amirine gönderilir.

  Kesinleşensınırlar zorunlu nedenler olmadıkça beş yıl süre ile değiştirilemez.

  Sınıruyuşmazlıklarının çözümü

  Madde7- Bir il dâhilindeki beldeler veya köyler arasında sınır uyuşmazlığıçıkması hâlinde ilgili belediye meclisi ve köy ihtiyar meclisi ile kaymakamıngörüşleri otuz gün süre verilerek istenir. Vali, bu görüşleri değerlendirereksınır uyuşmazlığını karara bağlar. Büyükşehir belediyesi sınırları içinde kalanilçe ve ilk kademe belediyelerinin sınır değişikliklerinde büyükşehir belediyemeclisinin de görüşü alınır.

 


9471

 

  İlve ilçe sınırlarının değiştirilmesini gerektirecek sınır uyuşmazlıklarında 5442sayılı İl İdaresi Kanunu hükümleri uygulanır.

Birleşmeve katılma

  Madde8- Belde, köy veya bunların bazı kısımlarının bir başka beldeyekatılabilmesi için bu yerlerin meskûn sahalarının katılınacak beldenin meskûnsahasına uzaklığı 5.000 metreden fazla olamaz.

Bir belde veya köyün veya bunların bazıkısımlarının meskûn sahasının, komşu bir beldenin meskûn sahası ile birleşmesiveya bu sahalar arasındaki mesafenin 5.000 metrenin altına düşmesi ve buralardaoturan seçmenlerin yarısından bir fazlasının komşu beldeye katılmak içinbaşvurması hâlinde, katılınacak belde sakinlerinin oylarına başvurulmaksızın,katılmak isteyen köy veya belde veya bunların kısımlarında başvuruya ilişkinoylama yapılır. Oylama sonucunun olumlu olması hâlinde başvuruya ait evrak,valilik tarafından katılınacak belediyeye gönderilir. Belediye meclisi evrakıngelişinden itibaren otuz gün içinde başvuru hakkındaki kararını verir. Belediyemeclisinin uygun görmesi hâlinde katılım gerçekleşir. Büyükşehirlerde birleşmeve katılma işlemleri, katılınacak ilçe veya ilk kademe belediye meclisiningörüşü üzerine, büyükşehir belediye meclisinde karara bağlanır. Katılma sonrasıoluşacak yeni sınır hakkında, 6 ncı maddeye göre işlem yapılır ve sonuçİçişleri Bakanlığına bildirilir.

  Birbeldenin bazı kısımlarının komşu bir beldeye katılmasında veya yeni bir beldeya da köy kurulmasında, beldenin nüfusunun 5.000`den aşağı düşmemesi gerekir.

  Büyükşehirbelediyesi bulunan yerlerde ayrılma yoluyla yeni bir belde kurulması için beldenüfusunun 100.000`den aşağı düşmemesi ve yeni kurulacak beldenin nüfusunun 20.000`denaz olmaması şarttır.(1)

  Bumadde uyarınca gerçekleşen katılmalarda, katılınan belde ile bazı kısımlarıveya tümü katılan köy veya belde arasında; taşınır ve taşınmaz mal, hak, alacakve borçların devri ve paylaşımı, aralarında düzenlenecek protokolle belirlenir.

  Birleşmeve katılma işlemlerinde bu maddede düzenlenmeyen hususlarda 4 üncü maddehükmüne göre işlem yapılır.

  Mahalleve yönetimi

  Madde9- Mahalle, muhtar ve ihtiyar heyeti tarafından yönetilir.

  Belediyesınırları içinde mahalle kurulması, kaldırılması, birleştirilmesi, bölünmesi,adlarıyla sınırlarının tespiti ve değiştirilmesi, belediye meclisinin kararı vekaymakamın görüşü üzerine valinin onayı ile olur.

  Muhtar,mahalle sakinlerinin gönüllü katılımıyla ortak ihtiyaçları belirlemek,mahallenin yaşam kalitesini geliştirmek, belediye ve diğer kamu kurum vekuruluşlarıyla ilişkilerini yürütmek, mahalle ile ilgili konularda görüşbildirmek, diğer kurumlarla iş birliği yapmak ve kanunlarla verilen diğergörevleri yapmakla yükümlüdür. (Ekcümle: 12/11/2012-6360/15 md.) Belediye sınırları içinde nüfusu 500’ünaltında mahalle kurulamaz.

 

 

––––––––––––

(1) 12/11/2012 tarihli ve 6360 sayılı Kanunun 14üncü maddesiyle bu fıkrada yer alan “50.000” ibaresi “20.000” şeklindedeğiştirilmiştir.


9472

 

  Belediye, mahallenin ve muhtarlığınihtiyaçlarının karşılanması ve sorunlarının çözümü için bütçe imkânlarıölçüsünde gerekli ayni yardım ve desteği sağlar; kararlarında mahallelininortak isteklerini göz önünde bulundurur ve hizmetlerin mahallenin ihtiyaçlarınauygun biçimde yürütülmesini sağlamaya çalışır.

Beldeadının değiştirilmesi

  Madde10- Bir beldenin adı, belediye meclisi üye tam sayısının en az dörtte üççoğunluğunun kararı ve valinin görüşü üzerine İçişleri Bakanlığının onayı iledeğiştirilir. Bu karar Resmî Gazetede yayımlanır. Beldenin adının değişmesi ilebelediyenin adı da değişmiş sayılır.

Tüzelkişiliğin sona erdirilmesi

  Madde11- Meskûn sahası, bağlı olduğu il veya ilçe belediyesi ile nüfusu 50.000ve üzerinde olan bir belediyenin sınırına, 5.000 metreden daha yakın durumagelen belediye ve köylerin tüzel kişiliği; genel imar düzeni veya temel altyapı hizmetlerinin gerekli kılması durumunda, Danıştayın görüşü alınarak,İçişleri Bakanlığının teklifi üzerine müşterek kararname ile kaldırılarak bubelediyeye katılır. Tüzel kişiliği kaldırılan belediyenin mahalleleri,katıldıkları belediyenin mahalleleri hâline gelir. Tüzel kişiliği kaldırılanbelediye ile köylerin taşınır ve taşınmaz mal, hak, alacak ve borçlarıkatıldıkları belediyeye intikal eder.

  Nüfusu2.000`in altına düşen belediyeler, Danıştayın görüşü alınarak, İçişleriBakanlığının önerisi üzerine müşterek kararname ile köye dönüştürülür. Tüzelkişiliği kaldırılan belediyenin tasfiyesi il özel idaresi tarafından yapılır.Bu belediyenin taşınır ve taşınmaz malları ile hak, alacak ve borçları ilgiliköy tüzel kişiliğine intikal eder. İntikal eden borçların karşılanamayankısımları il özel idaresi tarafından üstlenilir ve vali tarafından İllerBankasına bildirilir. İller Bankası bu miktarı, takip eden ayın genel bütçevergi gelirleri tahsilat toplamının belediyelere ayrılan kısmından keserekilgili il özel idaresi hesabına aktarır.

  (Ek fıkra: 6/3/2008-5747/3 md.) Tüzelkişiliği kaldırılan belediyelerin bulunduğu yerleşim birimlerinde, hizmetlerinaksamadan yürütülmesi amacıyla, ilgili belediye veya büyükşehir belediyesi veköye dönüşen yerlerde il özel idaresi veya köylere hizmet götürme birlikleritarafından içme suyu, kanalizasyon, temizlik, çöp toplama, ulaşım, itfaiye vediğer hizmetlerin yürütülmesi için gerekli tedbirler alınır ve ihtiyaç durumunagöre bu hizmetleri yürütmek üzere hizmet birimleri kurulabilir. Büyükşehirbelediye sınırları içinde açılacak hizmet birimlerini yönetmek üzere,büyükşehir belediye meclis üyeleri veya diğer belediye personeli arasındangörevlendirme yapılabilir. Mahalli hizmetlerin aksamadan yürütülmesi için valiveya kaymakamlar ilgili kuruluşlar arasında koordinasyonu sağlar ve gereklitedbirleri alır.

  Kararlarınınuygulanması ve nüfus

  Madde12- 4, 6, 7, 8 ve 9 uncu maddelerde belirtilen kararlar kesinleşme tarihinitakip eden yılın ocak ayının birinci gününden itibaren yürürlüğe girer. 4 üncümaddeye göre belediye kurulan yerlerde 2972 sayılı Mahallî İdareler ile MahalleMuhtarlıkları ve İhtiyar Heyetleri Seçimi Hakkında Kanunun 29 uncu maddesinegöre seçim yapılır.

 


9472-1

 

  8inci maddede geçen birleşme ve katılmalara, 9 uncu maddede geçen mahallekaldırılmasına, 11 inci maddede geçen belediye ve köy tüzel kişiliğininkaldırılmasına veya bir beldenin köye dönüştürülmesine dair kararlar ilkmahallî idareler seçimlerinde uygulanır ve seçimler bu yerlerin yenidurumlarına göre yapılır.

(Ekfıkra: 6/3/2007-5594/2 md.) Birleşme, katılma veya tüzel kişiliğinkaldırılması sonucu tüzel kişiliği ilk mahallî idare seçimlerine kadar devamedecek olan belediye ve köylerde, birleşme ve katılma işleminin gerçekleşmesiveya müşterek kararnamenin yayımlandığı tarihten itibaren yeni nazım veuygulama planı yapılmaz; mevcut planlarda yapılması gereken zorunlu değişiklikve her türlü imar uygulaması katılınacak belediyenin uygun görüşü alınarakyapılır. Uygun görüş verilmeyen plan değişiklikleri yapılamaz.

  (Ek fıkra: 6/3/2007-5594/2 md.) Tüzelkişiliği sona erecek belediye ve köylerin taşınmazlarının satılması ile vadesitüzel kişiliğin sona ereceği tarihi aşan borçlanma yapılması İçişleriBakanlığının onayına tabidir.

(Ekfıkra: 6/3/2007-5594/2 md.) Belediye ihbar ve kıdem tazminatlarınınödenmesi konusunda, 68 inci maddenin (d) bendinde öngörülen sınırlamaya bağlıolmaksızın İçişleri Bakanlığının onayı ile borçlanma yapabilir. Bu amaçlayapılan borçlanmalar ihbar ve kıdem tazminatı dışında hiçbir gider içinkullanılamaz.

  BuKanunda öngörülen nüfus büyüklüğü için Devlet İstatistik EnstitüsüBaşkanlığınca bildirilen nüfus esas alınır.

  (Ek fıkra: 12/11/2012-6360/16 md.) Mevzuatlaorman köyleri ve orman köylüsüne tanınan hak, sorumluluk ve imtiyazlar ormanköyü iken mahalleye dönüşen yerler için devam eder.  (Ekcümle: 20/2/2014-6525/28 md.) Bu hüküm, belde iken sakinleri ormanköylüsüne tanınan hak, sorumluluk ve imtiyazlardan yararlanan mahalleyedönüştürülen beldeler için de geçerlidir. Bir belediyeye katılarak mahalleyedönüşen köy, köy bağlısı ve belediyelerce kullanılan mera, yaylak, kışlak gibiyerlerden bu mahalle sakinleri ve varsa diğer hak sahipleri 25/2/1998 tarihlive 4342 sayılı Mera Kanunu hükümleri çerçevesinde yararlanmaya devam eder.

  Hemşehrihukuku

  Madde13- Herkes ikamet ettiği beldenin hemşehrisidir. Hemşehrilerin, belediyekarar ve hizmetlerine katılma, belediye faaliyetleri hakkında bilgilenme vebelediye idaresinin yardımlarından yararlanma hakları vardır. Yardımların insanonurunu zedelemeyecek koşullarda sunulması zorunludur.

  Belediye, hemşehriler arasında sosyal vekültürel ilişkilerin geliştirilmesi ve kültürel değerlerin korunması konusundagerekli çalışmaları yapar. Bu çalışmalarda üniversitelerin, kamu kurumuniteliğindeki meslek kuruluşlarının, sendikaların, sivil toplum kuruluşları veuzman kişilerin katılımını sağlayacak önlemler alınır.

  Belediyesınırları içinde oturan, bulunan veya ilişiği olan her şahıs, belediyeninkanunlara dayanan kararlarına, emirlerine ve duyurularına uymakla ve belediyevergi, resim, harç, katkı ve katılma paylarını ödemekle yükümlüdür.


9472-2

 

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Belediyenin Görev, Yetki ve Sorumlulukları

 

  Belediyeningörev ve sorumlulukları

  Madde14- Belediye, mahallî müşterek nitelikte olmak şartıyla;

  a)İmar, su ve kanalizasyon, ulaşım gibi kentsel alt yapı; coğrafî ve kent bilgisistemleri; çevre ve çevre sağlığı, temizlik ve katı atık; zabıta, itfaiye,acil yardım, kurtarma ve ambulans; şehir içi trafik; defin ve mezarlıklar;ağaçlandırma, park ve yeşil alanlar; konut; kültür ve sanat, turizm ve tanıtım,gençlik ve spor orta ve yüksek öğrenim öğrenci yurtları (Bu Kanunun 75 incimaddesinin son fıkrası, belediyeler, il özel idareleri, bağlı kuruluşları vebunların üyesi oldukları birlikler ile ortağı oldukları Sayıştay denetimine tabişirketler tarafından, orta ve yüksek öğrenim öğrenci yurtları ile Devlete aither derecedeki okul binalarının yapım, bakım ve onarımı ile tefrişindeuygulanmaz.); sosyal hizmet ve yardım, nikâh, meslek ve beceri kazandırma;ekonomi ve ticaretin geliştirilmesi hizmetlerini yapar veya yaptırır. (Mülga son cümle: 12/11/2012-6360/17 md.)(…) (Ek cümleler: 12/11/2012-6360/17 md.) Büyükşehir belediyeleri ilenüfusu 100.000’in üzerindeki belediyeler, kadınlar ve çocuklar için konukevleriaçmak zorundadır. Diğer belediyeler de mali durumları ve hizmet önceliklerinideğerlendirerek kadınlar ve çocuklar için konukevleri açabilirler.(1)

  b) (…)(2) Devlete ait her derecedekiokul binalarının inşaatı ile bakım ve onarımını yapabilir veya yaptırabilir,her türlü araç, gereç ve malzeme ihtiyaçlarını karşılayabilir; sağlıkla ilgiliher türlü tesisi açabilir ve işletebilir; mabetlerin yapımı, bakımı, onarımınıyapabilir; kültür ve tabiat varlıkları ile tarihî dokunun ve kent tarihibakımından önem taşıyan mekânların ve işlevlerinin korunmasını sağlayabilir; buamaçla bakım ve onarımını yapabilir, korunması mümkün olmayanları aslına uygunolarak yeniden inşa edebilir. (Değişikikinci cümle: 12/11/2012-6360/17md.) Gerektiğinde, sporu teşvik etmek amacıyla gençlere spor malzemesiverir, amatör spor kulüplerine ayni ve nakdî yardım yapar ve gerekli desteğisağlar, her türlü amatör spor karşılaşmaları düzenler, yurt içi ve yurt dışımüsabakalarda üstün başarı gösteren veya derece alan öğrencilere, sporculara,teknik yöneticilere ve antrenörlere belediye meclisi kararıyla ödül verebilir. Gıdabankacılığı yapabilir.(3)

 

––––––––––––

(1) 10/9/2014 tarihli ve 6552sayılı Kanunun 120 nci maddesiyle, bu bentte yer alan , “gençlik ve spor”ibaresinden sonra gelmek üzere, “orta ve yüksek öğrenim öğrenci yurtları (BuKanunun 75 inci maddesinin son fıkrası, belediyeler, il özel idareleri, bağlıkuruluşları ve bunların üyesi oldukları birlikler ile ortağı oldukları Sayıştaydenetimine tabi şirketler tarafından, orta ve yüksek öğrenim öğrenci yurtlarıile Devlete ait her derecedeki okul binalarının yapım, bakım ve onarımı iletefrişinde uygulanmaz.)” ibaresi eklenmiştir.

(2) Bu maddenin birinci fıkrasının(b) bendinde yer alan "Okul öncesi eğitim kurumlarıaçabilir;..."  ifadesi AnayasaMahkemesi’nin 24/1/2007 tarihli ve E. 2005/95, K. 2007/5 sayılı Kararı ileiptal edilmiştir.

(3) 12/11/2012 tarihli ve 6360sayılı Kanunun 17 nci maddesiyle bu bendin birinci cümlesinde yer alan“sağlıkla ilgili her türlü tesisi açabilir ve işletebilir;” ibaresinden sonragelmek üzere “mabetlerin yapımı, bakımı, onarımını yapabilir;” ibaresieklenmiştir.


9473

 

(Ekfıkra: 12/11/2012-6360/17 md.; Değişik: 12/7/2013-6495/100 md.) Belediyelerin birinci fıkranın (b)bendi uyarınca, sporu teşvik etmek amacıyla yapacakları nakdi yardım, birönceki yıl genel bütçe vergi gelirlerinden belediyeleri için tahakkuk edenmiktarın; büyükşehir belediyeleri için binde yedisini, diğer belediyeler içinbinde on ikisini geçemez.

  (İptal fıkra: Anayasa Mahkemesinin24/1/2007 tarihli ve E. 2005/95, K. 2007/5 sayılı Kararı ile. )

  Hizmetlerinyerine getirilmesinde öncelik sırası, belediyenin malî durumu ve hizmetinivediliği dikkate alınarak belirlenir.

  Belediyehizmetleri, vatandaşlara en yakın yerlerde ve en uygun yöntemlerle sunulur.Hizmet sunumunda engelli, yaşlı, düşkün ve dar gelirlilerin durumuna uygunyöntemler uygulanır.(1)

  Belediyeningörev, sorumluluk ve yetki alanı belediye sınırlarını kapsar.

Belediye meclisinin kararı ile mücaviralanlara da belediye hizmetleri götürülebilir.

  4562sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu hükümleri saklıdır.

  (Ek fıkra: 1/7/2006-5538/29 md.) Sivilhava ulaşımına açık havaalanları ile bu havaalanları bünyesinde yer alan tümtesisler bu Kanunun kapsamı dışındadır.

  Belediyeninyetkileri ve imtiyazları

  Madde15- Belediyenin yetkileri ve imtiyazları şunlardır:

  a)Belde sakinlerinin mahallî müşterek nitelikteki ihtiyaçlarını karşılamakamacıyla her türlü faaliyet ve girişimde bulunmak.

  b)Kanunların belediyeye verdiği yetki çerçevesinde yönetmelik çıkarmak, belediyeyasakları koymak ve uygulamak, kanunlarda belirtilen cezaları vermek.

  c)Gerçek ve tüzel kişilerin faaliyetleri ile ilgili olarak kanunlarda belirtilenizin veya ruhsatı vermek.

  d)Özel kanunları gereğince belediyeye ait vergi, resim, harç, katkı ve katılmapaylarının tarh, tahakkuk ve tahsilini yapmak; vergi, resim ve harç dışındakiözel hukuk hükümlerine göre tahsili gereken doğal gaz, su, atık su ve hizmetkarşılığı alacakların tahsilini yapmak veya yaptırmak.

  e)Müktesep haklar saklı kalmak üzere; içme, kullanma ve endüstri suyu sağlamak;atık su ve yağmur suyunun uzaklaştırılmasını sağlamak; bunlar için gereklitesisleri kurmak, kurdurmak, işletmek ve işlettirmek; kaynak sularını işletmekveya işlettirmek.

f) Toplu taşıma yapmak; bu amaçla otobüs,deniz ve su ulaşım araçları, tünel, raylı sistem dâhil her türlü toplu taşımasistemlerini kurmak, kurdurmak, işletmek ve işlettirmek.

  g)Katı atıkların toplanması, taşınması, ayrıştırılması, geri kazanımı, ortadankaldırılması ve depolanması ile ilgili bütün hizmetleri yapmak ve yaptırmak.

 

––––––––––––

(1) 25/4/2013 tarihli ve 6462sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “özürlü” ibaresi“engelli” şeklinde değiştirilmiştir.

 


9474

 

  h)Mahallî müşterek nitelikteki hizmetlerin yerine getirilmesi amacıyla, belediyeve mücavir alan sınırları içerisinde taşınmaz almak, kamulaştırmak, satmak,kiralamak veya kiraya vermek, trampa etmek, tahsis etmek, bunlar üzerindesınırlı aynî hak tesis etmek.

  i)Borç almak, bağış kabul etmek.       

  j)Toptancı ve perakendeci hâlleri, otobüs terminali, fuar alanı, mezbaha, ilgilimevzuata göre yat limanı ve iskele kurmak, kurdurmak, işletmek, işlettirmekveya bu yerlerin gerçek ve tüzel kişilerce açılmasına izin vermek.

  k)Vergi, resim ve harçlar dışında kalan dava konusu uyuşmazlıkların anlaşmaylatasfiyesine karar vermek.

  l)Gayrisıhhî müesseseler ile umuma açık istirahat ve eğlence yerleriniruhsatlandırmak ve denetlemek.

  m)Beldede ekonomi ve ticaretin geliştirilmesi ve kayıt altına alınması amacıylaizinsiz satış yapan seyyar satıcıları faaliyetten men etmek, izinsiz satışyapan seyyar satıcıların faaliyetten men edilmesi sonucu, cezası ödenmeyerekiki gün içinde geri alınmayan gıda maddelerini gıda bankalarına, cezası ödenmeyerekotuz gün içinde geri alınmayan gıda dışı malları yoksullara vermek.

  n)Reklam panoları ve tanıtıcı tabelalar konusunda standartlar getirmek.

  o)Gayrisıhhî işyerlerini, eğlence yerlerini, halk sağlığına ve çevreye etkisiolan diğer işyerlerini kentin belirli yerlerinde toplamak; hafriyat toprağı vemoloz döküm alanlarını; sıvılaştırılmış petrol gazı (LPG) depolama sahalarını;inşaat malzemeleri, odun, kömür ve hurda depolama alanları ve satış yerlerinibelirlemek; bu alan ve yerler ile taşımalarda çevre kirliliği oluşmaması içingereken tedbirleri almak.

  p)Kara, deniz, su ve demiryolu üzerinde işletilen her türlü servis ve toplutaşıma araçları ile taksi sayılarını, bilet ücret ve tarifelerini, zaman vegüzergâhlarını belirlemek; durak yerleri ile karayolu, yol, cadde, sokak,meydan ve benzeri yerler üzerinde araç park yerlerini tespit etmek ve işletmek,işlettirmek veya kiraya vermek; kanunların belediyelere verdiği trafikdüzenlemesinin gerektirdiği bütün işleri yürütmek.

  r) (Ek: 12/11/2012-6360/18 md.) Belediyemücavir alan sınırları içerisinde 5/11/2008 tarihli ve 5809 sayılı ElektronikHaberleşme Kanunu, 26/9/2011 tarihli ve 655 sayılı Ulaştırma, Denizcilik veHaberleşme Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnameve ilgili diğer mevzuata göre kuruluş izni verilen alanda tesis edilecekelektronik haberleşme istasyonlarına kent ve yapı estetiği ile elektronikhaberleşme hizmetinin gerekleri dikkate alınarak ücret karşılığında yer seçimbelgesi vermek,

s) (Ek: 4/4/2015-6645/84 md.) Belediyesınırları içerisinde, yapı ruhsatı veya yapı kullanma izni hangi idaretarafından verilmiş olursa olsun, hizmete sunulacak olan asansörlerin tesciliniyapmak, ilgili teknik mevzuat çerçevesinde yıllık periyodik kontrolleriniyapmak ya da yetkilendirilmiş muayene kuruluşları aracılığıyla yaptırmak,gerekli hâllerde asansörleri hizmet dışı bırakmak.

 


9474-1

 

(Ekfıkra: 4/4/2015-6645/84 md.) (s) bendi uyarınca asansörlerin yıllıkperiyodik kontrolünü yapacak belediyeler ile yetkilendirilmiş muayenekuruluşlarının sahip olması gereken şartlar, yıllık periyodik kontrol esaslarıile yıllık periyodik kontrol ücretleri Türkiye Belediyeler Birliği, TürkMühendis ve Mimar Odaları Birliği ve Türk Standardları Enstitüsütemsilcilerinin de yer alacağı bir komisyon tarafından belirlenir. Konuyailişkin düzenlemeler, komisyon kararları doğrultusunda Bilim, Sanayi veTeknoloji Bakanlığı tarafından yapılır.

  (Ek fıkra: 12/11/2012-6360/18 md.) (r)bendine göre verilecek yer seçim belgesi karşılığında alınacak ücret Ulaştırma,Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığınca belirlenir. Ücreti yatırılmasına rağmenyirmi gün içerisinde verilmeyen yer seçim belgesi verilmiş sayılır. Büyükşehirsınırları içerisinde yer seçim belgesi vermeye ve ücretini almaya büyükşehir belediyeleriyetkilidir.

  (l)bendinde belirtilen gayrisıhhî müesseselerden birinci sınıf olanlarınruhsatlandırılması ve denetlenmesi, büyükşehir ve il merkez belediyeleridışındaki yerlerde il özel idaresi tarafından yapılır.

  Belediye,(e), (f) ve (g) bentlerinde belirtilen hizmetleri Danıştayın görüşü ve İçişleriBakanlığının kararıyla süresi kırkdokuz yılı geçmemek üzere imtiyaz yoluyladevredebilir; toplu taşıma hizmetlerini imtiyaz veya tekel oluşturmayacakşekilde ruhsat vermek suretiyle yerine getirebileceği gibi toplu taşımahatlarını kiraya verme veya 67 nci maddedeki esaslara göre hizmet satın almayoluyla yerine getirebilir.

  İlsınırları içinde büyükşehir belediyeleri, belediye ve mücavir alan sınırlarıiçinde il belediyeleri ile nüfusu 10.000`i geçen belediyeler, meclis kararıyla;turizm, sağlık, sanayi ve ticaret yatırımlarının ve eğitim kurumlarının su,termal su, kanalizasyon, doğal gaz, yol ve aydınlatma gibi alt yapıçalışmalarını faiz almaksızın on yıla kadar geri ödemeli veya ücretsiz olarakyapabilir veya yaptırabilir, bunun karşılığında yapılan tesislere ortakolabilir; sağlık, eğitim, sosyal hizmet ve turizmi geliştirecek projelereİçişleri Bakanlığının onayı ile ücretsiz veya düşük bir bedelle amacı dışındakullanılmamak kaydıyla taşınmaz tahsis edebilir. (Ek cümle: 12/11/2012-6360/18 md.) Belediye ve bağlı idareler,meclis kararıyla mabetlere, eğitim kurumlarına, yurtlara, okul pansiyonlarınave hastanelere indirimli bedelle ya da ücretsiz olarak içme ve kullanma suyuverebilirler.(1)

  Belediye,belde sakinlerinin belediye hizmetleriyle ilgili görüş ve düşüncelerini tespitetmek amacıyla kamuoyu yoklaması ve araştırması yapabilir.

  Belediyemallarına karşı suç işleyenler Devlet malına karşı suç işlemiş sayılır. 2886sayılı Devlet İhale Kanununun 75 inci maddesi hükümleri belediye taşınmazlarıhakkında da uygulanır.

 

––––––––––––

(1) a)  10/9/2014 tarihli ve 6552 sayılı Kanunun 121inci maddesiyle; bu fıkranın  birincicümlesinde yer alan “arsa” ibaresi “taşınmaz” olarak değiştirilmiştir.

     b)  28/11/2017tarihli ve    7061 sayılı Kanunun 85 incimaddesi ile bu fıkranın ikinci cümlesine “meclis kararıyla mabetlere”ibaresinden sonra gelmek üzere “, eğitim kurumlarına, yurtlara, okulpansiyonlarına ve hastanelere” ibaresi eklenmiştir.


9474-2

 

  Belediyeninproje karşılığı borçlanma yoluyla elde ettiği gelirleri, şartlı bağışlar vekamu hizmetlerinde fiilen kullanılan malları ile belediye tarafından tahsiledilen vergi, resim ve harç gelirleri haczedilemez.

(Ekfıkra: 10/9/2014-6552/121 md.) İcra dairesince haciz kararı alınmadan öncebelediyeden borca yeter miktarda haczedilebilecek mal gösterilmesi istenir (…)(1).On gün içinde yeterli mal beyan edilmemesi durumunda yapılacak haciz işlemi,alacak miktarını aşacak (…)(1) şekilde yapılamaz.(1)

  Belediyeyetanınan muafiyet

  Madde16- Belediyenin kamu hizmetine ayrılan veya kamunun yararlanmasına açık,gelir getirmeyen taşınmazları ile bunların inşa ve kullanımları katma değervergisi ile özel tüketim vergisi hariç her türlü vergi, resim, harç, katılma vekatkı paylarından muaftır. (2)

 

İKİNCİKISIM

BelediyeninOrganları

 

BİRİNCİBÖLÜM

BelediyeMeclisi

 

  Belediyemeclisi

  Madde17- Belediye meclisi, belediyenin karar organıdır ve ilgili kanundagösterilen esas ve usûllere göre seçilmiş üyelerden oluşur.

  Meclisingörev ve yetkileri

  Madde18- Belediye meclisinin görev ve yetkileri şunlardır:

  a)Stratejik plân ile yatırım ve çalışma programlarını, belediye faaliyetlerininve personelinin performans ölçütlerini görüşmek ve kabul etmek.

b) Bütçe ve kesinhesabı kabul etmek,bütçede kurumsal kodlama yapılan birimler ile fonksiyonel sınıflandırmanınbirinci düzeyleri arasında aktarma yapmak.

  c)Belediyenin imar plânlarını görüşmek ve onaylamak, büyükşehir ve ilbelediyelerinde il çevre düzeni plânını kabul etmek. (Ek cümle: 1/7/2006-5538/29 md.) Belediye sınırları il sınırı olanBüyükşehir Belediyelerinde il çevre düzeni planı ilgili Büyükşehir Belediyeleritarafından yapılır veya yaptırılır ve doğrudan Belediye Meclisi tarafındanonaylanır.

 

––––––––––––

(1) Anayasa Mahkemesinin 17/6/2015tarihli ve E.: 2014/194, K.: 2015/55 sayılı Kararı ile bu fıkranın birincicümlesinde yer alan “…ve haciz işlemi sadece gösterilen bu mal üzerineuygulanır” ibaresi ile aynı fıkranın ikinci cümlesinde yer alan “ …veya kamuhizmetlerini aksatacak …” ibaresi  iptaledilmiştir.

(2) 4/6/2008 tarihli ve 5766sayılı Kanunun 13 üncü maddesiyle; bu maddede yer alan "inşa vekullanımları" ibaresinden sonra gelmek üzere; "katma değer vergisiile özel tüketim vergisi hariç" ibaresi eklenmiş ve metne işlenmiştir.


9475

 

                          d)Borçlanmaya karar vermek.

e) Taşınmaz mal alımına, satımına,takasına, tahsisine, tahsis şeklinin değiştirilmesine veya tahsisli birtaşınmazın kamu hizmetinde ihtiyaç duyulmaması hâlinde tahsisin kaldırılmasına;üç yıldan fazla kiralanmasına ve süresi otuz yılı geçmemek kaydıyla bunlarüzerinde sınırlı aynî hak tesisine karar vermek.

  f)Kanunlarda vergi, resim, harç ve katılma payı konusu yapılmayan ve ilgililerinisteğine bağlı hizmetler için uygulanacak ücret tarifesini belirlemek.

  g)Şartlı bağışları kabul etmek.

  h)Vergi, resim ve harçlar dışında kalan ve miktarı beşbin YTL`den fazla davakonusu olan belediye uyuşmazlıklarını sulh ile tasfiyeye, kabul ve feragatekarar vermek.

  i)Bütçe içi işletme ile 6762 sayılı Türk Ticaret Kanununa tâbi ortaklıklarkurulmasına veya bu ortaklıklardan ayrılmaya, sermaye artışına ve gayrimenkulyatırım ortaklığı kurulmasına karar vermek.

  j)Belediye adına imtiyaz verilmesine ve belediye yatırımlarının yap-işlet veyayap-işlet-devret modeli ile yapılmasına; belediyeye ait şirket, işletme veiştiraklerin özelleştirilmesine karar vermek.

  k)Meclis başkanlık divanını ve encümen üyeleri ile ihtisas komisyonları üyeleriniseçmek.

  l)Norm kadro çerçevesinde belediyenin ve bağlı kuruluşlarının kadrolarının ihdas,iptal ve değiştirilmesine karar vermek.

  m)Belediye tarafından çıkarılacak yönetmelikleri kabul etmek.

  n)Meydan, cadde, sokak, park, tesis ve benzerlerine ad vermek; mahalle kurulması,kaldırılması, birleştirilmesi, adlarıyla sınırlarının tespiti vedeğiştirilmesine karar vermek; beldeyi tanıtıcı amblem, flama ve benzerlerinikabul etmek.

  o)Diğer mahallî idarelerle birlik kurulmasına, kurulmuş birliklere katılmaya veyaayrılmaya karar vermek.

  p)Yurt içindeki ve İçişleri Bakanlığının izniyle yurt dışındaki belediyeler vemahallî idare birlikleriyle karşılıklı iş birliği yapılmasına; kardeş kentilişkileri kurulmasına; ekonomik ve sosyal ilişkileri geliştirmek amacıylakültür, sanat ve spor gibi alanlarda faaliyet ve projeler gerçekleştirilmesine;bu çerçevede arsa, bina ve benzeri tesisleri yapma, yaptırma, kiralama veyatahsis etmeye karar vermek.

  r)Fahrî hemşehrilik payesi ve beratı vermek.

  s)Belediye başkanıyla encümen arasındaki anlaşmazlıkları karara bağlamak.

  t)Mücavir alanlara belediye hizmetlerinin götürülmesine karar vermek.

  u)İmar plânlarına uygun şekilde hazırlanmış belediye imar programlarını görüşerekkabul etmek.


9476

 

              Başkanlık divanı

  Madde19- Belediye meclisi, seçim sonuçlarının ilânını takip eden beşinci günbelediye başkanının başkanlığında kendiliğinden toplanır. Meclis bu toplantıda,üyeleri arasından, gizli oyla meclis birinci ve ikinci başkan vekili ile en aziki kâtip üyeyi ilk iki yıl için görev yapmak üzere seçer. İlk iki yıldan sonraseçilecek başkanlık divanı yapılacak ilk mahallî idareler seçimlerine kadargörev yapar.

Başkanlık divanı seçimi üç gün içindetamamlanır.

  Meclisebelediye başkanı, katılamaması durumunda meclis birinci başkan vekili, onun dakatılamaması durumunda ikinci başkan vekili başkanlık eder. Ancak yıllıkfaaliyet raporunun görüşüldüğü meclis toplantısı meclis başkan vekilininbaşkanlığında yapılır.

  Başkanlıkdivanında boşalma olması durumunda kalan süreyi tamamlamak üzere yenisiseçilir.

  Meclisbaşkanı, meclis çalışmalarında düzeni sağlamakla yükümlüdür.

  Meclisinçalışması ve katılıma ilişkin esas ve usûller İçişleri Bakanlığı tarafındançıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.

Meclistoplantısı

  Madde20- Belediye meclisi, her ayın ilk haftası, önceden kararlaştırdığı gündetoplânır.

Meclis, resmî tatile rastlayan günlerdeçalışmasına ara verebilir. Belediye meclisi her yıl bir ay tatil kararıalabilir.

  Bütçegörüşmesine rastlayan toplantı süresi en çok yirmi gün, diğer toplantıların süresien çok beş gündür.

  Mutattoplantı yeri dışında toplanılmasının zorunlu olduğu durumda üyelere öncedenbilgi vermek kaydıyla meclis başkanının belediye sınırları içerisindebelirlediği yerde toplantı yapılır. Ayrıca, toplantının yeri ve zamanı mutatusûllerle belde halkına duyurulur.

  Meclistoplantıları açıktır. Meclis başkanının veya üyelerden herhangi biriningerekçeli önerisi üzerine, toplantıya katılanların salt çoğunluğuyla kapalıoturum yapılmasına karar verilebilir.

  Meclisgörüşmeleri görevlilerce tutanağa geçirilir, başkan ve kâtip üyeler tarafındanimzalanır. Toplantılar, meclisin kararıyla sesli ve görüntülü cihazlarla dakaydedilebilir.

  (Ek Fıkra: 30/5/2007-5675/3 md.) Belediyebaşkanı, acil durumlarda lüzum görmesi halinde belediye meclisini bir yılda üç defadanfazla olmamak ve her toplantı bir birleşimi geçmemek üzere toplantıya çağırır.Olağanüstü toplantı çağrısı ve gündem en az üç gün önceden meclis üyelerineyazılı olarak duyurulur ve ayrıca mutat usûllerle ilan edilir. Olağanüstütoplantılarda çağrıyı gerektiren konuların dışında hiçbir konu görüşülemez.

  Gündem

  Madde21- Her ayın ilk günündeki belediye meclis gündemi belediye başkanıtarafından belirlenerek en az üç gün önceden üyelere bildirilir ve çeşitliyöntemlerle halka duyurulur.

   

 


9476-1

 

Her ayın ilk toplantısında belediyebaşkanı ve meclis üyeleri belediyeye ait işlerle ilgili konuların gündemealınmasını önerebilir. Öneri, toplantıya katılanların salt çoğunluğuyla kabuledildiği takdirde gündeme alınır.

İmar konuları ile yıllık bütçe dışındakalan gündemdeki diğer konular ile üyelerin teklifleri; toplantıya katılanlarınsalt çoğunluğunun kabulü hâlinde komisyonlara havale edilmeksizin belediyemeclisince görüşülerek karara bağlanabilir. 

  Toplantıve karar yeter sayısı

  Madde22- Belediye meclisi, üye tam sayısının salt çoğunluğuyla toplanır vekatılanların salt çoğunluğuyla karar verir. Ancak, karar yeter sayısı, üye tamsayısının dörtte birinden az olamaz. Oylamada eşitlik çıkması durumunda meclisbaşkanının bulunduğu taraf çoğunluk sayılır. Gizli oylamalarda eşitlik çıkmasıdurumunda oylama tekrarlanır, eşitliğin bozulmaması durumunda meclis başkanıtarafından kur’a çekilir.

  Meclisintoplanmasında, üye tam sayısının salt çoğunluğu sağlanamadığı takdirde başkan,gün ve saatini tespit ederek en geç üç gün içinde toplanmak üzere meclisi tatileder. Gelecek toplantı, üye tam sayısının dörtte birinden az olmayan üye sayısıile yapılır.

  Görüşmelersırasında başkan veya üyelerden birinin talebi üzerine yapılacak yoklamadakarar yeter sayısının bulunmadığı anlaşılırsa, ikinci fıkradaki hükümleruygulanır.

  Üyeleroylarını bizzat kullanır. Gizli oy kullanmaya fizikî bakımdan engelli üyeler,tayin edecekleri kişi eliyle oy kullanabilirler.

  Oylamagizli, işaretle veya ad okunarak yapılır. Oy verme kabul, ret veya çekimserşeklinde olur.

  Kararlar,meclis başkanı ve kâtip üyeler tarafından imzalanır ve bir sonraki toplantıdaüyelere dağıtılır.

  Mecliskararlarının kesinleşmesi

  Madde23- Belediye başkanı, hukuka aykırı gördüğü meclis kararlarını, gerekçesinide belirterek yeniden görüşülmek üzere beş gün içinde  meclise iade edebilir.

  Yenidengörüşülmesi istenilmeyen kararlar ile yeniden görüşülmesi istenip de belediyemeclisi üye tam sayısının salt çoğunluğuyla ısrar edilen kararlar kesinleşir.

  Belediyebaşkanı, meclisin ısrarı ile kesinleşen kararlar aleyhine on gün içinde idarîyargıya başvurabilir.

  Kararlarkesinleştiği tarihten itibaren en geç yedi gün içinde mahallin en büyük mülkîidare amirine gönderilir. Mülkî idare amirine gönderilmeyen kararlar yürürlüğegirmez.

  (İptal beşinci fıkra: Anayasa Mahkemesinin4/2/2010 tarihli ve E.: 2008/27, K.: 2010/9 sayılı Kararı ile.)

  Kesinleşenmeclis kararlarının özetleri yedi gün içinde uygun araçlarla halka duyurulur.

  İhtisaskomisyonları

  Madde24- Belediye meclisi, üyeleri arasından en az üç en fazla beş kişidenoluşan ihtisas komisyonları kurabilir. Komisyonların bir yılı geçmemek üzere nekadar süre için kurulacağı aynı meclis kararında belirtilir.

 


9476-2

 

İhtisas komisyonları, her siyasî partigrubunun ve bağımsız üyelerin meclisteki üye sayısının meclis üye tam sayısınaoranlanması suretiyle oluşturulur. İl ve ilçe belediyeleri ile nüfusu 10.000`inüzerindeki belediyelerde plân ve bütçe ile imar komisyonlarının kurulmasızorunludur.

  Meclistoplantısını müteakip imar komisyonu en fazla on iş günü, diğer komisyonlar isebeş iş günü içinde kendilerine havale edilen işleri sonuçlandırır. Komisyonlarkendilerine havale edilen işlerle ilgili raporlarını bu sürenin sonunda meclisesunmadıkları takdirde, konu meclis başkanı tarafından doğrudan gündeme alınır.

  İhtisaskomisyonlarının görev alanına giren işler bu komisyonlarda görüşüldükten sonrabelediye meclisinde karara bağlanır.

  Mahallemuhtarları ve ildeki kamu kuruluşlarının amirleri ile ildeki kamu kurumuniteliğindeki meslek kuruluşları, üniversiteler, sendikalar ve gündemdekikonularla ilgili sivil toplum örgütlerinin temsilcileri, oy hakkı olmaksızınkendi görev ve faaliyet alanlarına giren konuların görüşüldüğü ihtisas komisyonutoplantılarına katılabilir ve görüş bildirebilir.

  Komisyonçalışmalarında uzman kişilerden yararlanılabilir.

  Komisyonraporları alenîdir, çeşitli yollarla halka duyurulur ve isteyenlere meclistarafından maliyetlerini aşmamak üzere belirlenecek bedel karşılığında verilir.

  Denetimkomisyonu

  Madde25- İl ve ilçe belediyeleri ile nüfusu 10.000`in üzerindeki belediyelerde,belediye meclisi, her ocak ayı toplantısında belediyenin bir önceki yıl gelirve giderleri ile bunlara ilişkin hesap kayıt ve işlemlerinin denetimi içinkendi üyeleri arasından gizli oyla ve üye sayısı üçten az beşten çok olmamaküzere bir denetim komisyonu oluşturur. Komisyon, her siyasî parti grubunun vebağımsız üyelerin meclisteki üye sayısının meclis üye tam sayısına oranlanmasısuretiyle oluşur.

  Komisyon,belediye başkanı tarafından belediye binası içinde belirlenen yerde çalışır veçalışmalarında kamu personelinden ve gerektiğinde diğer uzman kişilerdenyararlanabilir.

  Denetimkomisyonu toplantılarına, belediye ve bağlı kuruluşları dışındaki kamu kurum vekuruluşlarından görevlendirilenlere (1.000); kamu personeli dışındaki diğeruzman kişilere büyükşehir belediyelerinde (3.000), diğer belediyelerde (2.000)gösterge rakamının Devlet memurlarına uygulanan aylık katsayıyla çarpımı sonucubulunacak miktarı geçmemek üzere, belediye meclisince belirlenecek miktardagünlük ödeme yapılır. Denetim komisyonunun emrinde görevlendirilecek kişi vegün sayısı belediye meclisince belirlenir. Uzman kişilerde aranacak niteliklerbelediye meclisinin çalışmasına dair yönetmelikte düzenlenir.

  Komisyonbelediye birimleri ve bağlı kuruluşlarından her türlü bilgi ve belgeyiisteyebilir. Bu istekler gecikmeksizin yerine getirilir.

  Komisyon,çalışmasını kırkbeş işgünü içinde tamamlar ve buna ilişkin raporunu mart ayınınsonuna kadar meclis başkanlığına sunar.

  Konususuç teşkil eden hususlarla ilgili olarak meclis başkanlığı tarafından yetkilimercilere suç duyurusunda bulunulur.

 


9477

 

Meclisin bilgi edinme ve denetimyolları

  Madde26 - Belediye meclisi, bilgi edinme ve denetim yetkisini faaliyet raporunudeğerlendirme, denetim komisyonu, soru, genel görüşme ve gensoru yoluylakullanır.

  Meclisüyeleri, meclis başkanlığına önerge vererek belediye işleriyle ilgili konulardasözlü veya yazılı soru sorabilir. Soru, belediye başkanı veya görevlendireceğikişi tarafından sözlü veya yazılı olarak cevaplandırılır.

  Meclisüyelerinin en az üçte biri, meclis başkanlığına istekte bulunarak, belediyeninişleriyle ilgili bir konuda genel görüşme açılmasını isteyebilir. Bu istekmeclis tarafından kabul edildiği takdirde gündeme alınır.

  Belediyebaşkanınca meclise sunulan bir önceki yıla ait faaliyet raporundakiaçıklamalar, meclis üye tam sayısının dörtte üç çoğunluğuyla yeterligörülmezse, yetersizlik kararıyla görüşmeleri kapsayan tutanak, meclis başkanvekili tarafından mahallin mülkî idare amirine gönderilir.

  Vali,dosyayı gerekçeli görüşüyle birlikte Danıştaya gönderir.

  Yetersizlikkararı, Danıştayca uygun görüldüğü takdirde belediye başkanı, başkanlıktandüşer.

  Meclisüye tam sayısının en az üçte biri oranındaki üyenin imzasıyla belediye başkanıhakkında gensoru önergesi verilebilir. Gensoru önergesi, meclis üye tamsayısının salt çoğunluğunun oyu ile gündeme alınır ve üç tam gün geçmedikçegörüşülemez.

  Gensoruönergesinin karara bağlanmasında dördüncü fıkraya göre işlem yapılır.

  Başkanve meclis üyelerinin görüşmelere katılamayacağı durumlar

  Madde27- Belediye başkanı ve meclis üyeleri, münhasıran kendileri, ikinci derecedâhil kan ve kayın hısımları ve evlatlıkları ile ilgili işlerin görüşüldüğümeclis toplantılarına katılamazlar.

  Başkanve meclis üyelerinin yükümlülükleri

  Madde28- Belediye başkanı görevi süresince ve görevinin sona ermesinden itibareniki yıl süreyle, meclis üyeleri ise görevleri süresince ve görevlerinin sonaermesinden itibaren bir yıl süreyle, belediye ve bağlı kuruluşlarına karşıdoğrudan doğruya veya dolaylı olarak taahhüde giremez, komisyonculuk vetemsilcilik yapamaz.

  Meclisüyeliğinin sona ermesi

  Madde29- Meclis üyeliği, ölüm ve istifa durumunda kendiliğinden sona erer.Meclis üyeliğinden istifa dilekçesi belediye başkanlığına verilir ve başkantarafından meclisin bilgisine sunulur.

  Özürsüz veya izinsiz olarak arka arkaya üçbirleşim günü veya bir yıl içinde yapılan toplantıların yarısına katılmayanüyenin üyeliğinin düşmesine, savunması alındıktan sonra üye tam sayısının saltçoğunluğuyla karar verilir.

  Belediyemeclisi üyeliğine seçilme yeterliğinin kaybedilmesi durumunda, valininbildirmesi üzerine Danıştay tarafından üyeliğin düşmesine karar verilir.

 


9478

 

Meclisin feshi

  Madde30- Belediye meclisi;

  a)Kendisine kanunla verilen görevleri süresi içinde yapmayı ihmal eder ve budurum belediyeye ait işleri sekteye veya gecikmeye uğratırsa,

  b)Belediyeye verilen görevlerle ilgisi olmayan siyasî konularda karar alırsa,

  İçişleriBakanlığının bildirimi üzerine Danıştayın kararı ile feshedilir.

  İçişleriBakanlığı gerekli gördüğü takdirde meclisin feshine dair bildirim ile birlikte,karar verilinceye kadar meclis toplantılarının ertelenmesini de ister.Danıştay, bu hususu en geç bir ay içinde karara bağlar.

  Buşekilde feshedilen meclisin yerine seçilen meclis, kalan süreyi tamamlar.

  Boşalanmeclisin görevinin yerine getirilmesi

  Madde31- Belediye meclisinin;

  a)Danıştay tarafından feshi veya meclis toplantılarının ertelenmesi,

  b)Meclis üye tam sayısının yarıdan fazlasının tutuklanması,

  c)Yedek üyelerin getirilmesinden sonra da meclis üye tam sayısının yarısındanaşağı düşmesi,

  d)Geçici olarak görevden uzaklaştırılması,

  Hâllerinde,meclis çalışabilir duruma gelinceye veya yeni meclis seçimi yapılıncaya kadarmeclis görevi, belediye encümeninin memur üyeleri tarafından yürütülür.

  Huzurve izin hakkı

  Madde32- Meclis başkan ve üyelerine, meclis ve komisyon toplantılarınakatıldıkları her gün için, 39 uncu madde uyarınca belediye başkanına ödenmekteolan aylık brüt ödeneğin günlük tutarının üçte birini geçmemek üzere meclistarafından belirlenecek miktarda huzur hakkı ödenir. Huzur hakkı ödenecek günsayısı, 20, 24 ve 25 inci maddelerde belirtilen toplantı günü sayısından fazlaolamaz ve meclis üyelerine aynı gün için birden fazla huzur hakkı ödenemez.

  Meclisüyeleri hastalıkları süresince izinli sayılır. Ayrıca mazeretleri durumunda,bir yıl içindeki toplantı süresinin yarısını aşmamak şartıyla istekleri üzerinemeclis tarafından izin verilebilir.

 

İKİNCİ BÖLÜM

Belediye Encümeni

 

  Belediyeencümeni

  Madde33- Belediye encümeni, belediye başkanının başkanlığında;

  a)İl belediyelerinde ve nüfusu 100.000`in üzerindeki belediyelerde, belediyemeclisinin her yıl kendi üyeleri arasından bir yıl için gizli oyla seçeceği üçüye, malî hizmetler birim amiri ve belediye başkanının birim amirleri arasındanbir yıl için seçeceği iki üye olmak üzere yedi kişiden,

 


9479

 

b) Diğer belediyelerde, belediye meclisinin her yıl kendi üyeleriarasından bir yıl için gizli oyla seçeceği iki üye, malî hizmetler birim amirive belediye başkanının birim amirleri arasından bir yıl için seçeceği bir üyeolmak üzere beş kişiden,

  Oluşur.

  Belediyebaşkanının katılamadığı toplantılarda, belediye başkanının görevlendireceğibaşkan yardımcısı veya encümen üyesi, encümene başkanlık eder.

  Encümentoplantılarına gündemdeki konularla ilgili olarak ilgili birim amirleri,belediye başkanı tarafından oy hakkı olmaksızın görüşleri alınmak üzereçağrılabilir.

  Encümeningörev ve yetkileri

  Madde34- Belediye encümeninin görev ve yetkileri şunlardır:

  a)Stratejik plân ve yıllık çalışma programı ile bütçe ve kesinhesabı inceleyipbelediye meclisine görüş bildirmek.

  b)Yıllık çalışma programına alınan işlerle ilgili kamulaştırma kararlarını almakve uygulamak.

  c)Öngörülmeyen giderler ödeneğinin harcama yerlerini belirlemek.

  d)Bütçede fonksiyonel sınıflandırmanın ikinci düzeyleri arasında aktarma yapmak.

  e)Kanunlarda öngörülen cezaları vermek.

  f)Vergi, resim ve harçlar dışında kalan dava konusu olan belediyeuyuşmazlıklarının anlaşma ile tasfiyesine karar vermek.

  g)Taşınmaz mal satımına, trampasına ve tahsisine ilişkin meclis kararlarınıuygulamak; süresi üç yılı geçmemek üzere kiralanmasına karar vermek.

  h)Umuma açık yerlerin açılış ve kapanış saatlerini belirlemek.

  i)Diğer kanunlarda belediye encümenine verilen görevleri yerine getirmek.

  Encümentoplantısı

  Madde35- Belediye encümeni, haftada birden az olmamak üzere önceden belirlenengün ve saatte toplanır. Belediye başkanı acil durumlarda encümeni toplantıyaçağırabilir.

  Encümenüye tam sayısının salt çoğunluğuyla toplanır ve katılanların salt çoğunluğuylakarar verir. Encümenin 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu uyarınca ihale komisyonuolarak yapacağı toplantılarda da bu hüküm geçerlidir. Oyların eşitliğidurumunda başkanın bulunduğu taraf çoğunluk sayılır. Çekimser oy kullanılamaz.

  Encümengündemi belediye başkanı tarafından hazırlanır. Encümen üyeleri, başkanınınuygun görüşü ile gündem maddesi teklif edebilir. Belediye başkanı tarafındanhavale edilmeyen konular encümende görüşülemez.

  Encümenehavale edilen konular bir hafta içinde görüşülerek karara bağlanır.

  Alınankararlar başkan ve toplantıya katılan üyeler tarafından imzalanır. Kararamuhalif kalanlar gerekçelerini de açıklar.

  Encümenbaşkan ve üyeleri, münhasıran kendileri, ikinci derece dâhil kan ve kayınhısımları ve evlatlıkları ile ilgili işlerin görüşüldüğü encümen toplantılarınakatılamazlar.


9480

 

  Encümenüyelerine verilecek ödenek

  Madde 36- Belediye encümeni başkan veüyelerine, nüfusu 10.000`e kadar olan belediyelerde (3.500), nüfusu10.001-50.000`e kadar olan belediyelerde (4.500), 50.001-200.000`e kadar olanbelediyelerde (6.000) ve 200.001`in üzerinde olan belediyelerde ise (7.500)gösterge rakamının Devlet memurları için belirlenen aylık katsayı ile çarpımısonucu bulunacak tutarda aylık brüt ödenek verilir. Encümenin memur üyelerinebu tutarların yarısı ödenir.

  

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Belediye Başkanı

 

  Belediyebaşkanı

  Madde37- Belediye başkanı, belediye idaresinin başı ve belediye tüzelkişiliğinin temsilcisidir. Belediye başkanı, ilgili kanunda gösterilen esas veusûllere göre seçilir.

  Belediyebaşkanı, görevinin devamı süresince siyasî partilerin yönetim ve denetimorganlarında görev alamaz; profesyonel spor kulüplerinin başkanlığını yapamazve yönetiminde bulunamaz.

  Belediyebaşkanının görev ve yetkileri

  Madde38- Belediye başkanının görev ve yetkileri şunlardır:

  a)Belediye teşkilâtının en üst amiri olarak belediye teşkilâtını sevk ve idareetmek, belediyenin hak ve menfaatlerini korumak.

  b)Belediyeyi stratejik plâna uygun olarak yönetmek, belediye idaresinin kurumsalstratejilerini oluşturmak, bu stratejilere uygun olarak bütçeyi, belediyefaaliyetlerinin ve personelinin performans ölçütlerini hazırlamak ve uygulamak,izlemek ve değerlendirmek, bunlarla ilgili raporları meclise sunmak.

  c)Belediyeyi Devlet dairelerinde ve törenlerde, davacı veya davalı olarak dayargı yerlerinde temsil etmek veya vekil tayin etmek.

  d)Meclise ve encümene başkanlık etmek.

  e)Belediyenin taşınır ve taşınmaz mallarını idare etmek.

  f)Belediyenin gelir ve alacaklarını takip ve tahsil etmek.

  g)Yetkili organların kararını almak şartıyla sözleşme yapmak.

  h)Meclis ve encümen kararlarını uygulamak.

  i)Bütçeyi uygulamak, bütçede meclis ve encümenin yetkisi dışındaki aktarmalaraonay vermek.

  j)Belediye personelini atamak.

  k)Belediye ve bağlı kuruluşları ile işletmelerini denetlemek.

  l)Şartsız bağışları kabul etmek.

  m)Belde halkının huzur, esenlik, sağlık ve mutluluğu için gereken önlemlerialmak.

 

 


9481

 

  n)Bütçede yoksul ve muhtaçlar için ayrılan ödeneği kullanmak, engellilere yönelikhizmetleri yürütmek ve engelliler merkezini oluşturmak.(1)

  o)Temsil ve ağırlama giderleri için ayrılan ödeneği kullanmak.

  p)Kanunlarla belediyeye verilen ve belediye meclisi veya belediye encümenikararını gerektirmeyen görevleri yapmak ve yetkileri kullanmak.

  Belediyebaşkanının özlük hakları

  Madde39- Belediye başkanına nüfusu;

  a)10.000`e kadar olan beldelerde  70.000,

  b)10.001`den 50.000`e kadar olan beldelerde 80.000,

  c)50.001`den 100.000`e kadar olan beldelerde 100.000,

  d)100.001`den 250.000`e kadar olan beldelerde 115.000,

  e)250.001`den 500.000’e kadar olan beldelerde 135.000,

  f)500.001’den 1.000.000’a kadar olan beldelerde 155.000,

  g)1.000.001’den 2.000.000’a kadar olan beldelerde 190.000,

  h)2.000.001’den fazla olan beldelerde 230.000,

  Göstergerakamının Devlet memurları için belirlenen aylık katsayı ile çarpımı sonucubulunacak tutarda aylık brüt ödenek ödenir. Nüfusu 50.001`den az olan ilmerkezi beldelerde bu ödeneğin hesaplanmasında (c) bendinde belirtilen gösterge rakamı esas alınır.

  Belediyebaşkanının görevli, izinli ve hasta bulunduğu sürelerde ödeneği kesilmez.

  Belediyebaşkanlığı yapmış olanların, personel kanunlarına tâbi bir kadroya atanmalarıhâlinde belediye başkanlığında geçen süreleri memuriyette geçmiş sayılır.

  657sayılı Devlet Memurları Kanunu uyarınca Devlet memurları ile bakmakla yükümlübulundukları için uygulanan sosyal hak ve yardımlar, aynı esas ve usûllere görebelediye başkanları ile bakmakla yükümlü bulundukları için de uygulanır.

  Başkanvekili

  Madde40- Belediye başkanı izin, hastalık veya başka bir sebeple görev başındabulunmadığı hâllerde, bu süre içinde kendisine vekâlet etmek üzere, belediyemeclisi üyeleri arasından birini başkan vekili olarak görevlendirir.

  Başkanvekili, başkanın yetkilerine sahiptir.

  Başkan vekiline, görev süresince başkanaödenen aylık brüt ödeneğin gün hesabı üzerinden ödenek verilir.

  Stratejikplân ve performans programı

  Madde41- Belediye başkanı, mahallî idareler genel seçimlerinden itibaren altı ayiçinde; kalkınma plânı ve programı ile varsa bölge plânına uygun olarakstratejik plân ve ilgili olduğu yıl başından önce de yıllık performans programıhazırlayıp belediye meclisine sunar.

             

––––––––––––

(1) 25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bubentte yer alan “özürlülere” ve “özürlüler” ibareleri sırasıyla “engellilere”ve “engelliler” şeklinde değiştirilmiştir.


9482

 

Stratejik plân, varsa üniversiteler vemeslek odaları ile konuyla ilgili sivil toplum örgütlerinin görüşleri alınarakhazırlanır ve belediye meclisi tarafından kabul edildikten sonra yürürlüğegirer.

Nüfusu 50.000`in altında olanbelediyelerde stratejik plân yapılması zorunlu değildir.

  Stratejikplân ve performans programı bütçenin hazırlanmasına esas teşkil eder vebelediye meclisinde bütçeden önce görüşülerek kabul edilir.

  Yetkidevri

  Madde42- Belediye başkanı, görev ve yetkilerinden bir kısmını uygun gördüğütakdirde, yöneticilik sıfatı bulunan belediye görevlilerine devredebilir.

  İhtilâfhâli

  Madde43- Belediye başkanının kendisinin, birinci ve ikinci derecedeki kan vekayın hısımlarının ve evlatlıklarının, belediye ile ihtilâflı olduğu durumlardadava açılması ve bu davada belediyenin temsili, meclis birinci başkan vekili,bulunmadığı takdirde ikinci başkan vekili veya bunların yetkilendireceğikişiler tarafından yerine getirilir.

  Belediyebaşkanlığının sona ermesi

  Madde44- Belediye başkanlığı, ölüm ve istifa hâllerinde kendiliğinden sona erer.

  Belediyebaşkanının;

  a)Mazeretsiz ve kesintisiz olarak yirmi günden fazla görevini terk etmesi ve budurumun mahallin mülkî idare amiri tarafından belirlenmesi,

  b)Seçilme yeterliğini kaybetmesi,

  c)Görevini sürdürmesine engel bir hastalık veya engellilik durumunun yetkilisağlık kuruluşu raporuyla belgelenmesi,(1)

  d)Meclisin feshine neden olan eylem ve işlemlere katılması,

Hâllerinden birinin meydana gelmesidurumunda İçişleri Bakanlığının başvurusu üzerine Danıştay kararıyla başkanlıksıfatı sona erer.

  Belediyebaşkanlığının boşalması hâlinde yapılacak işlemler

  Madde45- Belediye başkanlığının herhangi bir nedenle boşalması durumunda, valitarafından belediye meclisinin on gün içinde toplanması sağlanır. Meclis,birinci başkan vekilinin, onun bulunmaması durumunda ikinci başkan vekilinin,onun da bulunmaması durumunda en yaşlı üyenin başkanlığında toplanarak;

  a)Belediye başkanlığının boşalması veya seçim dönemini aşacak biçimde kamuhizmetinden yasaklanma cezasının verilmiş olması durumunda bir başkan,

  b)Başkanın görevden uzaklaştırılması, tutuklanması veya seçim dönemini aşmayacakbiçimde kamu hizmetinden yasaklama cezası alması durumunda bir başkan vekili,

  Seçer.

 

––––––––––––

(1) 25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bubentte yer alan “sakatlık” ibaresi “engellilik” şeklinde değiştirilmiştir.


9483

 

(Ek fıkra:15/8/2016-KHK-674/38 md.; Aynen Kabul: 10/11/2016-6758/34md.) Ancak, belediye başkanı veya başkan vekili ya da meclisüyesinin terör veya terör örgütlerine yardım ve yataklık suçları sebebiylegörevden uzaklaştırılması veya tutuklanması ya da kamu hizmetinden yasaklanmasıveya başkanlık sıfatı veya meclis üyeliğinin sona ermesi hallerinde 46 ncımaddedeki makamlarca belediye başkanı veya başkan vekili ya da meclis üyesigörevlendirilir. Görevlendirilecek kişinin seçilme yeterliğine sahip olmasışarttır. Görevden uzaklaştırılan veya tutuklanan belediye meclisi üyesininistifa etmesi halinde de bu fıkra hükümleri uygulanır. Bu fıkra gereğincebelediye başkanı veya başkan vekili görevlendirilen belediyelerde bütçe vemuhasebe iş ve işlemleri valilik onayı ile defterdarlığa veya mal müdürlüğünegördürülebilir. Bu belediyelerde belediye meclisi, başkanın çağrısı olmadıkçatoplanamaz. Meclisin, encümenin ve komisyonların görev ve yetkileri 31 incimaddede belirtilen encümen üyeleri tarafından yürütülür.

  Belediyebaşkanı veya başkan vekili belediye meclis üyeleri arasından ve gizli oylaseçilir. İlk iki oylamada üye tam sayısının üçte iki ve üçüncü oylamada üye tamsayısının salt çoğunluğu aranır. Üçüncü oylamada salt çoğunluk sağlanamazsa, buoylamada en çok oy alan iki aday için dördüncü oylama yapılır. Dördüncüoylamada en fazla oy alan üye, belediye başkanı veya başkan vekili seçilmişolur. Oyların eşitliği durumunda kur`a çekilir.

  Birincifıkranın (b) bendi uyarınca başkan vekili seçildikten sonra belediyebaşkanlığının (a) bendinde belirtilen nedenlerle boşalması durumunda bu maddeyegöre belediye başkanı seçilir.

  Yeniseçilen belediye başkanının görev süresi, yerine seçildiği başkanın görevsüresi ile sınırlıdır. Başkan vekili, yeni başkan seçilinceye veya görevdenuzaklaştırılmış ya da tutuklanmış olan başkan göreve dönünceye kadar görevyapar.

  Belediyebaşkanı veya başkan vekili seçilinceye kadar belediye başkanlığı görevi, meclisbirinci başkan vekili, bulunmaması durumunda ikinci başkan vekili, onun dabulunmaması durumunda vali tarafından görevlendirilecek bir kamu görevlisitarafından yürütülür.

  Belediyebaşkanı veya başkan vekili seçimi en geç onbeş gün içinde tamamlanmadığıtakdirde belediye meclisinin feshine ilişkin hükümler uygulanır.

  Belediyebaşkanı görevlendirilmesi

  Madde46- Belediye başkanlığının herhangi bir nedenle boşalması ve yeni belediyebaşkanı veya başkan vekili seçiminin yapılamaması durumunda, seçim yapılıncayakadar belediye başkanlığına büyükşehir ve il belediyelerinde İçişleri Bakanı,diğer belediyelerde vali tarafından görevlendirme yapılır. Görevlendirilecekkişinin belediye başkanı seçilme yeterliğine sahip olması şarttır.

 


9484

 

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Organlara İlişkin Ortak Hükümler

 

  Görevdenuzaklaştırma

  Madde47- Görevleriyle ilgili bir suç nedeniyle haklarında soruşturma veyakovuşturma açılan belediye organları veya bu organların üyeleri, kesin hükmekadar İçişleri Bakanı tarafından görevden uzaklaştırılabilir.

  Görevdenuzaklaştırma kararı iki ayda bir gözden geçirilir. Devamında kamu yararı bulunmayangörevden uzaklaştırma kararı kaldırılır.

  Görevdenuzaklaştırılanlar hakkında; kovuşturma açılmaması, kamu davasının düşmesi veyaberaat kararı verilmesi, davanın genel af ile ortadan kaldırılması veyagörevden düşürülmeyi gerektirmeyen bir suçla mahkûm olunması durumunda görevdenuzaklaştırma kararı kaldırılır.

  Görevdenuzaklaştırılan belediye başkanına, görevden uzak kaldığı sürece aylıködeneğinin üçte ikisi ödenir ve bu süre içinde diğer sosyal hak ve yardımlardanyararlanmaya devam eder.

 

ÜÇÜNCÜKISIM

BelediyeTeşkilâtı

 

BİRİNCİBÖLÜM

BelediyeTeşkilâtı ve Personeli

 

  Belediyeteşkilâtı

  Madde48- Belediye teşkilâtı, norm kadroya uygun olarak yazı işleri, malîhizmetler, fen işleri ve zabıta birimlerinden oluşur.

  Beldeninnüfusu, fizikî ve coğrafî yapısı, ekonomik, sosyal ve kültürel özellikleri ilegelişme potansiyeli dikkate alınarak, norm kadro ilke ve standartlarına uygunolarak gerektiğinde sağlık, itfaiye, imar, insan kaynakları, hukuk işleri veihtiyaca göre diğer birimler oluşturulabilir. Bu birimlerin kurulması,kaldırılması veya birleştirilmesi belediye meclisinin kararıyla olur.

  Normkadro ve personel istihdamı

  Madde49- Norm kadro ilke ve standartları İçişleri Bakanlığı ve Devlet PersonelBaşkanlığı tarafından müştereken belirlenir. Belediyenin ve bağlıkuruluşlarının norm kadroları, bu ilke ve standartlar çerçevesinde belediyemeclisi kararıyla belirlenir.

  Belediyepersoneli, belediye başkanı tarafından atanır. Birim müdürlüğü ve üstü yöneticikadrolarına yapılan atamalar ilk toplantıda belediye meclisinin bilgisinesunulur.


9485

 

  Belediyeve bağlı kuruluşlarında, norm kadroya uygun olarak çevre, sağlık, veterinerlik,teknik, hukuk, ekonomi, bilişim ve iletişim, plânlama, araştırma ve geliştirme,eğitim ve danışmanlık alanlarında avukat, mimar, mühendis, şehir ve bölgeplâncısı, çözümleyici ve programcı, tabip, uzman tabip, ebe, hemşire,veteriner, kimyager, teknisyen ve tekniker gibi uzman ve teknik personel yıllıksözleşme ile çalıştırılabilir. Sözleşmeli personel eliyle yürütülen hizmetlereilişkin boş kadrolara ayrıca atama yapılamaz. Bu personelin, yürüteceklerihizmetler için ihdas edilmiş kadro unvanının gerektirdiği nitelikleritaşımaları şarttır. Bu fıkra uyarınca sözleşmeli olarak istihdam edileceklereödenecek net ücret, söz konusu kadro unvanı için birinci derecenin birincikademesi esas alınmak suretiyle 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa göretespit edilecek her türlü ödemeler toplamının net tutarının yüzde 25 fazlasınıgeçmemek üzere belediye meclisi kararıyla belirlenir. Genel hükümlere görebirinci dereceden kadro ihdas edilemeyen kadro unvanları için ise o kadrounvanından ihdası yapılmış en yüksek kadro derecesinin birinci kademesi esasalınır ve yapılacak ödemenin azami tutarı yukarıda belirtilen usûle göre tespitolunur. Bu fıkra hükümlerine göre çalıştırılacak personel için İçişleriBakanlığı unvanlar itibarıyla sınırlama getirebilir.

  Avukat,mimar, mühendis (inşaat mühendisi ve harita mühendisi olmak kaydıyla) veveteriner kadrosu bulunmayan veya işlerin azlığı nedeniyle bu unvanlardakadrolu personel istihdamına ihtiyaç duyulmayan belediyelerde, bu hizmetlerinyürütülmesi amacıyla, haftanın ya da ayın belirli gün veya saatlerinde kısmizamanlı olarak sözleşme ile personel çalıştırılabilir. Kısmi zamanlı olarakçalıştırılacak personel sayısı yukarıda belirtilen her unvan için birden fazlaolamaz ve bunlarla yapılacak sözleşme süresi takvim yılını aşamaz. Bunlaraödenecek net ücret, aynı unvanlı kadroların birinci derecesinin birincikademesi için yapılması gereken bütün ödemeler toplamının net tutarınınyarısını geçmemek ve çalıştırılacak süre ile orantılı olmak üzere belediyemeclisi kararı ile tespit edilir. Bu fıkra uyarınca sözleşmeli personel olarakçalıştırılanlar için iş sonu tazminatı ödenmez ve işsizlik sigortası primiyatırılmaz. Bunlardan yaptıkları başka işler sebebiyle herhangi bir sosyalgüvenlik kurumuna tâbi olanlar için sosyal sigorta ve genel sağlık sigortasıprimi yatırılmaz ve aynı kişi birden fazla belediye veya bağlı kuruluştaçalıştırılamaz.


9486

 

Üçüncü ve dördüncü fıkra hükümleriuyarınca çalıştırılacak personele her ne ad altında olursa olsun sözleşmeücreti dışında herhangi bir ödeme yapılmaz ve ücret mahiyetinde aynî ya danakdî menfaat temin edilmez. Bu personel hakkında bu Kanunla düzenlenmeyenhususlarda vize şartı aranmaksızın 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 4 üncümaddesinin (B) fıkrasına göre istihdam edilenler hakkındaki hükümler uygulanır.Bu personele ait sözleşme örnekleri sözleşmenin imzalanmasını izleyen 30 güniçinde İçişleri Bakanlığına gönderilir. (Ekcümle: 29/6/2012-6338/16 md.) Dördüncü fıkrada sayılan unvanlara ilişkinhizmetler dışında kalmak ve o hizmet için ihdas edilmiş kadro bulunmamakkaydıyla, İçişleri Bakanlığınca üçüncü fıkra çerçevesinde sözleşmeli personelistihdamı uygun görülmüş olan kadro unvanlarına ilişkin görevlerde, 657 sayılıKanunun 4 üncü maddesinin (B) fıkrasına göre münhasıran kısmi süreli olaraksözleşmeli personel çalıştırılabilir.(1)

  Kamukurum ve kuruluşlarında istihdam edilen memurlar, belediye başkanının talebi,kendilerinin ve kurumlarının muvafakatiyle, belediyelerin birim müdürü ve üstüyönetici kadrolarında geçici olarak görevlendirilebilirler. Bu şekildegörevlendirmelerde 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 68 inci maddesinin (B)fıkrasında öngörülen şartlar dikkate alınır. Belediyelerde bu şekilde istihdamedilen personel kurumlarından izinli sayılırlar. Bu personelin görevlendirildikleri  süre zarfındaki, görevlendirildikleri  kadroya  ait her  türlü  malî hakları ile kurumları tarafından karşılanması gereken sosyal güvenlik vebenzeri diğer hakları belediye tarafından ödenir. İzinli oldukları müddet,terfi ve emekliliklerinde hesaba katılır ve terfi haklarını kazananlar başkacabir işleme lüzum kalmaksızın terfi ettirilirler. Bu şekilde görevlendirilenler,görevlendirme süresinin sona ermesinden itibaren onbeş gün içerisinde yazılıolarak kurumlarına başvurmaları hâlinde en geç bir ay içerisinde kadrolarınaveya müktesebine uygun başka bir kadroya atanırlar.

  Normkadrosunda belediye başkan yardımcısı bulunan belediyelerde norm kadro sayısınabağlı kalınmaksızın; belediye başkanı, zorunlu gördüğü takdirde, nüfusu50.000`e kadar olan belediyelerde bir, nüfusu 50.001-200.000 arasında olanbelediyelerde iki, nüfusu 200.001-500.000 arasında olan belediyelerde üç,nüfusu 500.000 ve fazla olan belediyelerde dört belediye meclis üyesinibelediye başkan yardımcısı olarak görevlendirebilir. Bu şekilde görevlendirilenmeclis üyelerine belediye başkanına verilen ödeneğin 2/3`ünü aşmamak üzerebelediye meclisi tarafından belirlenecek aylık ödenek verilir ve taleplerinegöre bir sosyal güvenlik kurumu ile ilişkilendirilir. Bu şekilde görevlendirme,memuriyete geçiş, sözleşmeli veya işçi statüsünde çalışma dâhil ilgilileraçısından herhangi bir hak teşkil etmez ve belediye meclisinin görev süresiniaşamaz. Sosyal güvenlik prim ve benzeri giderlerden kurum karşılıkları belediyebütçesinden karşılanır.

 

––––––––––––

(1) 24/7/2008 tarihli ve 5793sayılı Kanunun 46 ncı maddesiyle bu fıkrada yer alan "İçişleri Bakanlığınave Maliye Bakanlığına" ibaresi "İçişleri Bakanlığına" şeklindedeğiştirilmiştir.    


9487

 

Belediyenin yıllık toplam personel giderleri,gerçekleşen en son yıl bütçe gelirlerinin 213 sayılı Vergi Usul Kanununa görebelirlenecek yeniden değerleme katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak miktarınyüzde otuzunu aşamaz. Nüfusu 10.000`in altında olan belediyelerde bu oran yüzdekırk olarak uygulanır. Yıl içerisinde aylık ve ücretlerde beklenmedik birartışın meydana gelmesi sonucunda personel giderlerinin söz konusu oranlarıaşması durumunda, cari yıl ve izleyen yıllarda personel giderleri bu oranlarınaltına ininceye kadar yeni personel alımı yapılamaz. Yeni personel alımınedeniyle bu oranın aşılması sebebiyle oluşacak kamu zararı, zararın oluştuğutarihten itibaren hesaplanacak kanunî faiziyle birlikte belediye başkanındantahsil edilir. Personelin her türlü alacakları zamanında ve öncelikle ödenir.

  Sözleşmelive işçi statüsünde çalışanlar hariç belediye memurlarına, başarı durumlarınagöre toplam memur sayısının yüzde onunu ve Devlet memurlarına uygulanan aylıkkatsayının (20.000) gösterge rakamı ile çarpımı sonucu bulunacak miktarı geçmemeküzere, hastalık ve yıllık izinleri dâhil olmak üzere, çalıştıkları sürelerleorantılı olarak encümen kararıyla yılda en fazla iki kez ikramiye ödenebilir.

  Personeldevri

  Madde50- Bu Kanunun 8 ve 11 inci maddeleri uyarınca tüzel kişiliği kaldırılanbelediyelerin kadroları ve personeli; katılma hâlinde katıldıkları belediyeye,köye dönüştürülme hâlinde ilgili il özel idaresine devredilir. Devredilenpersonelden kadro ve görev unvanları değişmeyenler, aynı unvanlı kadrolaraatanmış sayılırlar. Devredilen personelden durumlarına uygun boş kadroolmayanların veya mevcut kadro unvanı ile atamaları yapılamayanların kadrounvanları üç ay içerisinde ilgili belediye meclisi veya il genel meclisinceaynı sınıf içerisinde kalmak kaydıyla değiştirilir. Bu değişiklikten itibarenbir ay içerisinde ilgililerin durumlarına uygun kadrolara atamaları yapılır.Söz konusu personel, atama işlemleri yapılıncaya kadar devredildikleri belediyeveya il özel idaresince ihtiyaç duyulan işlerde görevlendirilebilirler. Bunlar yeni bir kadroya atanıncaya kadar eskikadrolarına ait aylık, ücret, ek gösterge, her türlü zam ve tazminatları ilediğer malî haklarını devredildikleri belediye veya il özel idaresinden almayadevam ederler. Devredilen personelden memur  statüsünde  görev yapanların,  atandıkları yeni  kadrolarının aylık,  ekgösterge, her türlü zamve tazminatları ile diğer malî hakları toplamının net tutarının, eskikadrolarına bağlı olarak en son ayda almakta oldukları aylık, ek gösterge, hertürlü zam ve tazminatları ile diğer malî hakları toplamı net tutarından azolması hâlinde aradaki fark giderilinceye kadar atandıkları kadrolardakaldıkları sürece herhangi bir kesintiye tâbi olmaksızın tazminat olaraködenir.

  Tüzelkişiliği kaldırılan belediyelerde 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 4 üncümaddesinin (B) fıkrasına göre istihdam edilen sözleşmeli personelinpozisyonları, (…)(1)  başkabir işleme gerek kalmaksızın devredildikleri belediye veya il özel idaresiadına vize edilmiş sayılır.(1)

 

––––––––––––

(1) Bu fıkrada yer alan  “...avukat unvanlı pozisyonlar hariç olmak üzere, ...” ifadesi, AnayasaMahkemesinin 24/1/2007 tarihli ve E.: 2005/95, K.: 2007/5 sayılı Kararı ileiptal edilmiştir.


9488

 

İKİNCİ BÖLÜM

Belediye Zabıtası, İtfaiye ve Acil DurumPlânlaması

 

  Zabıtanıngörev ve yetkileri

  Madde51- Belediye zabıtası, beldede esenlik, huzur, sağlık ve düzeninsağlanmasıyla görevli olup bu amaçla, belediye meclisi tarafından alınan vebelediye zabıtası tarafından yerine getirilmesi gereken emir ve yasaklarla bunlarauymayanlar hakkında mevzuatta öngörülen ceza ve diğer yaptırımları uygular.

  Göreviniyaparken zabıtaya karşı gelenler, kolluk kuvvetlerine karşı gelenler gibicezalandırılır.

  Belediyezabıta teşkilâtının çalışma usûl ve esasları, çalışanların görev ve yetkileri,memurluğa alınması için taşımaları gereken nitelikler, alacakları meslek içieğitim, görevde yükselme, meslekten çıkarılma, giyecekleri kıyafet ve savunmaamaçlı olarak kullanacakları aletler ile zabıta teşkilâtında hizmet gereklerinegöre oluşturulacak birimler, İçişleri Bakanlığı tarafından çıkarılacakyönetmelikle düzenlenir. Belediye, bu yönetmeliğe aykırı olmamak üzere ekdüzenlemeler yapabilir.

Zabıta hizmetleri kesintisiz olarakyürütülür. Zabıta personelinin çalışma süresi ve saatleri 657 sayılı DevletMemurları Kanununda belirtilen çalışma süre ve saatlerine bağlı olmaksızın,hizmetin aksatılmadan yürütülmesini sağlayacak şekilde düzenlenir. Belediyezabıta ve özel güvenlik hizmetlerinde fiilen çalışanlara, fazla mesai ücretiolarak yılı bütçe kanununda belirlenen üst sınırı aşmamak kaydıyla belediyemeclisi kararı ile tespit edilen maktu tutar ödenir.

  İtfaiye

  Madde52- İtfaiye teşkilâtının çalışma usûl ve esasları, çalışanların görev veyetkileri, memurluğa alınması için taşımaları gereken nitelikler, alacaklarımeslek içi eğitim, görevde yükselme, meslekten çıkarılma, giyecekleri kıyafetve savunma amaçlı olarak kullanacakları aletler ile itfaiye teşkilâtında hizmetgereklerine göre oluşturulacak birimler, İçişleri Bakanlığı tarafındançıkarılacak yönetmelikle düzenlenir. Belediye bu yönetmeliğe aykırı olmamaküzere ek düzenlemeler yapabilir.

  İtfaiyehizmetleri kesintisiz olarak yürütülür. İtfaiye personelinin çalışma süresi vesaatleri 657 sayılı Devlet Memurları Kanununda belirtilen çalışma süre vesaatlerine bağlı olmaksızın, hizmetin aksatılmadan yürütülmesini sağlayacakşekilde düzenlenir. Belediye itfaiye teşkilâtında fiilen çalışanlara fazlamesai ücreti olarak yılı bütçe kanununda belirlenen üst sınırı aşmamak kaydıylabelediye meclisi kararı ile tespit edilen maktu tutar ödenir.

Acildurum plânlaması

  Madde53- Belediye; yangın, sanayi kazaları, deprem ve diğer doğal afetlerdenkorunmak veya bunların zararlarını azaltmak amacıyla beldenin özelliklerini dedikkate alarak gerekli afet ve acil durum plânlarını yapar, ekip ve donanımıhazırlar.


9489

 

  Acil durum plânlarının hazırlanmasındavarsa il ölçeğindeki diğer acil durum plânlarıyla da koordinasyon sağlanır veilgili bakanlık, kamu kuruluşları, meslek teşekkülleriyle üniversitelerin vediğer mahallî idarelerin görüşleri alınır.

  Plânlardoğrultusunda halkın eğitimi için gerekli önlemler alınarak ikinci fıkradasayılan idareler, kurumlar ve örgütlerle ortak programlar yapılabilir.

Belediye, belediye sınırları dışında yangınve doğal afetler meydana gelmesi durumunda, bu bölgelere gerekli yardım vedestek sağlayabilir.

 

DÖRDÜNCÜKISIM

BelediyelerinDenetimi

 

  Denetimin amacı

  Madde54- Belediyelerin denetimi; faaliyet ve işlemlerde hataların önlenmesineyardımcı olmak, çalışanların ve belediye teşkilâtının gelişmesine, yönetim vekontrol sistemlerinin geçerli, güvenilir ve tutarlı duruma gelmesine rehberliketmek amacıyla; hizmetlerin   süreç   ve  sonuçlarını   mevzuata,  önceden  belirlenmiş    amaç  ve  hedeflere, performans ölçütlerine ve kalite standartlarına göre tarafsızolarak analiz etmek, karşılaştırmak ve ölçmek; kanıtlara dayalı olarakdeğerlendirmek, elde edilen sonuçları rapor hâline getirerek ilgililereduyurmaktır.

  Denetiminkapsamı ve türleri

  Madde55- Belediyelerde iç ve dış denetim yapılır. Denetim, iş ve işlemlerinhukuka uygunluk, malî ve performans denetimini kapsar.

  İçve dış denetim 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu hükümlerinegöre yapılır.

  Ayrıca,belediyenin malî işlemler dışında kalan diğer idarî işlemleri, hukuka uygunlukve idarenin bütünlüğü açısından İçişleri Bakanlığı tarafından da denetlenir.

  Belediyelerebağlı kuruluş ve işletmeler de yukarıdaki esaslara göre denetlenir.

  Denetimeilişkin sonuçlar kamuoyuna açıklanır ve meclisin bilgisine sunulur.

  Faaliyetraporu

  Madde56- Belediye başkanı, 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununun41 inci maddesinin dördüncü fıkrasında belirtilen biçimde; stratejik plân veperformans programına göre yürütülen faaliyetleri, belirlenmiş performansölçütlerine göre hedef ve gerçekleşme durumu ile meydana gelen sapmalarınnedenlerini ve belediye borçlarının durumunu açıklayan faaliyet raporunuhazırlar. Faaliyet raporunda, bağlı kuruluş ve işletmeler ile belediyeortaklıklarına ilişkin söz konusu bilgi ve değerlendirmelere de yer verilir.

  Faaliyetraporu nisan ayı toplantısında belediye başkanı tarafından meclise sunulur.Raporun bir örneği İçişleri Bakanlığına gönderilir ve kamuoyuna da açıklanır.


9490

 

  Hizmetlerdeaksama

  Madde57- Belediye hizmetlerinin ciddi bir biçimde aksatıldığının ve bu durumunhalkın sağlık, huzur ve esenliğini hayati derecede olumsuz etkilediğininİçişleri Bakanlığının talebi üzerine yetkili sulh hukuk hâkimi tarafındanbelirlenmesi durumunda İçişleri Bakanı, hizmetlerde meydana gelecek aksamanıngiderilmesini, hizmetin özelliğine göre makul bir süre vererek belediyebaşkanından ister.

  Aksamagiderilemezse, söz konusu hizmetin yerine getirilmesini o ilin valisindenister. Bu durumda vali, aksaklığı öncelikle belediyenin araç, gereç, personelve diğer kaynaklarıyla giderir. Mümkün olmadığı takdirde diğer kamu kurum vekuruluşlarının imkânlarını da kullanabilir. Ortaya çıkacak maliyet valitarafından İller Bankasına bildirilir ve İller Bankasınca o belediyeninmüteakip ay genel bütçe vergi gelirleri tahsilâtı toplamı üzerinden belediyeyeayrılan paydan valilik emrine gönderilir.

  İçişleriBakanlığının talebi üzerine sulh hukuk hâkimi tarafından alınan karara karşıilgili belediyece asliye hukuk mahkemesine itiraz edilebilir.

(Ekfıkra: 15/8/2016-KHK-674/39 md.; Aynen Kabul: 10/11/2016-6758/35md.)Ancak belediye veyabağlı idarelerde; hizmetlerin aksatılmasının terör veya şiddet olaylarıylamücadeleyi olumsuz etkilediğinin veya etkileyeceğinin valilik tarafındanbelirlenmesi halinde, valilik söz konusu hizmeti Yatırım İzleme ve KoordinasyonBaşkanlığı, il özel idaresi veya kamu kurum ve kuruluşları aracılığıyla yaparveya yaptırır. Valiliğin talebi üzerine, yapılan veya yapılacak harcamalarkarşılığı tutarlar, Maliye Bakanlığı veya İller Bankası Anonim Şirketinceilgili idare payından kesilerek ilgili kurum ve kuruluşa gönderilir. Merkeziyönetim bütçesi kapsamındaki kamu idarelerine aktarılan tutarlar bu idarelerinbütçeleriyle ilişkilendirilir. Bu fıkra kapsamındaki ihtiyaçlar; parasal vebütçe sınırlamasına tabi olmaksızın 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhaleKanununun 22 nci maddesinde belirtilen usule göre temin edilir.

(Ek fıkra: 15/8/2016-KHK-674/39 md.; Aynen Kabul: 10/11/2016-6758/35md.) Belediye ve bağlıidare imkânlarının terör veya şiddet olaylarına dolaylı ya da doğrudan desteksağlamak amacıyla kullanıldığının valilik tarafından belirlenmesi durumunda,terör ve şiddet olaylarına destek olmak amacıyla kullanılan belediye veya bağlıidare taşınırlarına mahallin en büyük mülki idare amiri tarafından el konulur.Bu fıkra kapsamında sorumluluğu tespit edilen belediye veya bağlı idarepersonelinin vali veya kaymakam tarafından görevden uzaklaştırılması halindegöreve iade işlemi ancak uzaklaştırma işlemini yapan makam tarafından yapılır.

  Denetimleilgili diğer hükümler

  Madde58- Denetimin yapılması ve faaliyet raporunun hazırlanması hususunda buKanunda hüküm bulunmayan durumlarda 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve KontrolKanunu ile diğer kanunların ilgili hükümleri uygulanır.


9490-1

 

BEŞİNCİKISIM

MalîHükümler

 

BİRİNCİBÖLÜM

BelediyeninGelir ve Giderleri

 

  Belediyeningelirleri

  Madde59- Belediyenin gelirleri şunlardır:

  a)Kanunlarla gösterilen belediye vergi, resim, harç ve katılma payları.

  b)Genel bütçe vergi gelirlerinden ayrılan pay.

  c)Genel ve özel bütçeli idarelerden yapılacak ödemeler.

  d)Taşınır ve taşınmaz malların kira, satış ve başka suretle değerlendirilmesindenelde edilecek gelirler.

  e)Belediye meclisi tarafından belirlenecek tarifelere göre tahsil edilecek hizmetkarşılığı ücretler.

  f)Faiz ve ceza gelirleri.

  g)Bağışlar.

  h)Her türlü girişim, iştirak ve faaliyetler karşılığı sağlanacak gelirler.

  i)Diğer gelirler.

  Büyükşehirbelediyelerinde büyükşehir sınırları ve mücavir alanları içinde belediyelerincetahsil edilen emlak vergisi tutarının tamamı ilgili ilçe ve ilk kademebelediyeleri tarafından alınır. Bunlardan büyükşehir belediyesine veya özelidareye ayrıca pay kesilmez.

  Belediyeningiderleri

  Madde60- Belediyenin giderleri şunlardır:

  a)Belediye binaları, tesisleri ile araç ve malzemelerinin temini, yapımı, bakımıve onarımı için yapılan giderler.

  b)Belediyenin personeline ve seçilmiş organlarının üyelerine ödenen maaş, ücret,ödenek, huzur hakkı, yolluklar, hizmete ilişkin eğitim harcamaları ile diğergiderler.

  c)Her türlü alt yapı, yapım, onarım ve bakım giderleri.

  d)Vergi, resim, harç, katılma payı, hizmet karşılığı alınacak ücretler ve diğergelirlerin takip ve tahsili için yapılacak giderler.

  e)Belediye zabıta ve itfaiye hizmetleri ile diğer görev ve hizmetlerinyürütülmesi için yapılacak giderler.

  f) Belediyenin kuruluşuna katıldığı şirket,kuruluş ve katıldığı birliklerle ilgili ortaklık payı ve üyelik aidatıgiderleri.

  g)Mezarlıkların tesisi, korunması ve bakımına ilişkin giderler.

  h)Faiz, borçlanmaya ilişkin diğer ödemeler ile sigorta giderleri.

 


9490-2

 

i) Dar gelirli, yoksul, muhtaç vekimsesizler ile engellilere yapılacak sosyal hizmet ve yardımlar.(1)

  j)Dava takip ve icra giderleri.

  k)Temsil, tören, ağırlama ve tanıtım giderleri.

  l)Avukatlık, danışmanlık ve denetim hizmetleri karşılığı yapılacak ödemeler.

  m)Yurt içi ve yurt dışı kamu ve özel kesim ile sivil toplum örgütleriyle birlikteyapılan ortak hizmetler ve proje giderleri.

  n)Sosyo-kültürel, sanatsal ve bilimsel etkinlikler için yapılan giderler.

  o)Belediye hizmetleriyle ilgili olarak yapılan kamuoyu yoklaması ve araştırmasıgiderleri.

  p)Kanunla verilen görevler ve hizmetlerin yürütülmesi için yapılan diğergiderler.

  r)Şartlı bağışlarla ilgili yapılacak harcamalar.

  s)İmar düzenleme giderleri.

  t)Her türlü proje giderleri.

 

İKİNCİ BÖLÜM

Belediye Bütçesi

 

  Belediyebütçesi

  Madde61- Belediyenin stratejik plânına ve performans programına uygun olarakhazırlanan bütçe, belediyenin malî yıl ve izleyen iki yıl içindeki gelir vegider tahminlerini gösterir, gelirlerin toplanmasına ve harcamalarınyapılmasına izin verir.

  Bütçeyeayrıntılı harcama programları ile finansman programları eklenir.

  Bütçeyılı Devlet malî yılı ile aynıdır.

  Bütçedışı harcama yapılamaz.

  Belediyebaşkanı ve harcama yetkisi verilen diğer görevliler, bütçe ödeneklerininverimli, tutumlu ve yerinde harcanmasından sorumludur.

Bütçeninhazırlanması ve kabulü

  Madde62- Belediye başkanı tarafından hazırlanan bütçe tasarısı eylül ayınınbirinci gününden önce encümene sunulur ve İçişleri Bakanlığına gönderilir.İçişleri Bakanlığı belediye bütçe tahminlerini konsolide eder ve 5018 sayılıKamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu uyarınca merkezi yönetim bütçe tasarısınaeklenmek üzere eylül ayı sonuna kadar Maliye Bakanlığına bildirir. Encümen,bütçeyi inceleyerek görüşüyle birlikte kasım ayının birinci gününden öncebelediye meclisine sunar. 

 

––––––––––––

(1) 25/4/2013 tarihli ve 6462sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu bentte yer alan “özürlülere” ibaresi“engellilere” şeklinde değiştirilmiştir.


9491

 

              Meclisbütçe tasarısını yılbaşından önce, aynen veya değiştirerek kabul eder. Ancak,meclis bütçe denkliğini bozacak biçimde gider artırıcı ve gelir azaltıcıdeğişiklikler yapamaz. Kabul edilen bütçe, malî yılbaşından itibaren yürürlüğegirer.

  Harcamayetkilisi

  Madde63- Belediye bütçesiyle ödenek tahsis edilen her bir harcama biriminin enüst yöneticisi harcama yetkilisidir.

  Kesinhesap

  Madde64- Her yıl bütçesinin kesinhesabı, belediye başkanı tarafından hesapdöneminin bitiminden sonra nisan ayı içinde encümene sunulur. Kesinhesap,belediye meclisinin mayıs ayı toplantısında görüşülerek karara bağlanır.

  Kesinhesabıngörüşülmesi ve kesinleşmesinde, bütçeye ilişkin hükümler uygulanır.

  Bütçesistemi

  Madde65- Belediye bütçesi ile muhasebe işlemlerine ilişkin esas ve usûllerMaliye Bakanlığının görüşü alınarak İçişleri Bakanlığı tarafından çıkarılacakyönetmelikle düzenlenir.

  Geçmişyıl bütçesinin devamı

  Madde66- Herhangi bir nedenle yeni yıl bütçesi kesinleşmemiş ise yeni bütçeninkesinleşmesine kadar geçen yıl bütçesi uygulanır.

  Bütçeninkabulüne kadar yapılan işlemler yeni yıl bütçesine göre yapılmış sayılır.

  Gelecekyıllara yaygın hizmet yüklenmeleri

  Madde67- Belediyede belediye meclisinin, belediyeye bağlı kuruluşlarda yetkiliorganın kararı ile park, bahçe, sera, refüj, kaldırım ve havuz bakımı vetamiri; araç kiralama, kontrollük, temizlik, güvenlik ve yemek hizmetleri;makine-teçhizat bakım ve onarım işleri; bilgisayar sistem ve santralleri ileelektronik bilgi erişim hizmetleri; sağlıkla ilgili destek hizmetleri; fuar,panayır ve sergi hizmetleri; baraj, arıtma ve katı atık tesislerine ilişkinhizmetler; kanal bakım ve temizleme, alt yapı ve asfalt yapım ve onarımı,trafik sinyalizasyon ve aydınlatma bakımı, sayaç okuma ve sayaç sökme-takmaişleri ile ilgili hizmetler; toplu ulaşım ve taşıma hizmetleri; sosyaltesislerin işletilmesi ile ilgili işler, süresi ilk mahallî idareler genelseçimlerini izleyen altıncı ayın sonunu geçmemek üzere ihale yoluyla üçüncüşahıslara gördürülebilir.

 

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Borçlanma ve İktisadî Girişimler

 

  Borçlanma

  Madde68- Belediye, görev ve hizmetlerinin gerektirdiği giderleri karşılamakamacıyla aşağıda belirtilen usûl ve esaslara göre borçlanma yapabilir ve tahvilihraç edebilir:

  a)Dış borçlanma, 4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin DüzenlenmesiHakkında Kanun hükümleri çerçevesinde sadece belediyenin yatırım programındayer alan projelerinin finansmanı amacıyla yapılabilir.

 


9492

 

b) İller Bankasından yatırım kredisi venakit kredi kullanan belediye, ödeme plânını bu bankaya sunmak zorundadır.İller Bankası hazırlanan geri ödeme plânını yeterli görmediği belediyenin krediisteklerini reddeder.

  c) Tahvilihracı, yatırım programında yer alan projelerin finansmanı için ilgili mevzuathükümleri uyarınca yapılır.

  d)Belediye ve bağlı kuruluşları ile bunların sermayesinin yüzde ellisindenfazlasına sahip oldukları şirketlerin, faiz dâhil iç ve dış borç stok tutarı,en son kesinleşmiş bütçe gelirleri toplamının 213 sayılı Vergi Usul Kanununagöre belirlenecek yeniden değerleme oranıyla artırılan miktarını aşamaz. Bumiktar büyükşehir belediyeleri için bir buçuk kat olarak uygulanır.

  e)Belediye ve bağlı kuruluşları ile bunların sermayesinin yüzde ellisindenfazlasına sahip oldukları şirketler, en son kesinleşmiş bütçe gelirlerinin, 213sayılı Vergi Usul Kanununa göre belirlenecek yeniden değerleme oranıylaartırılan miktarının yılı içinde toplam yüzde onunu geçmeyen iç borçlanmayıbelediye meclisinin kararı; yüzde onunu geçen iç borçlanma için ise meclis üyetam sayısının salt çoğunluğunun kararı ve İçişleri Bakanlığının onayı ileyapabilir.

  f)Belediyelerin ileri teknoloji ve büyük tutarda maddî kaynak gerektiren alt yapıyatırımlarında Devlet Plânlama Teşkilatı Müsteşarlığının teklifi üzerineBakanlar Kurulunca kabul edilen projeleri için yapılacak borçlanmalar (d)bendindeki miktarın hesaplanmasında dikkate alınmaz. Dış kaynak gerektirenprojelerde Hazine Müsteşarlığının görüşü alınır.

  Yukarıdabelirtilen usûl ve esaslara aykırı olarak borçlanan belediye yetkililerihakkında, fiilleri daha ağır bir cezayı gerektirmeyen durumlarda 5237 sayılıTürk Ceza Kanununun görevi kötüye kullanmaya ilişkin hükümleri uygulanır.

  Belediye,varlık ve yükümlülüklerinin ayrıntılı bir şekilde yer aldığı malî tablolarınıüçer aylık dönemler hâlinde İçişleri Bakanlığına, Maliye Bakanlığına, DevletPlânlama Teşkilatı Müsteşarlığına ve Hazine Müsteşarlığına gönderir.

  Arsave konut üretimi

  Madde69- Belediye; düzenli kentleşmeyi sağlamak, beldenin konut, sanayi veticaret alanı ihtiyacını karşılamak amacıyla belediye ve mücavir alan sınırlarıiçinde, özel kanunlarına göre korunması gerekli yerler ile tarım arazilerihariç imarlı ve alt yapılı arsalar üretmek; konut, toplu konut yapmak, satmak,kiralamak ve bu amaçlarla arazi satın almak, kamulaştırma yapmak, bu arsalarıtrampa etmek, bu konuda ilgili diğer kamu kurum ve kuruluşları ve bankalarla işbirliği yapmak ve gerektiğinde onlarla ortak projeler gerçekleştirmek yetkisinesahiptir.

  Belediye,bu amaçla bütçesinden gerekli parayı ayırmak suretiyle işletme tesis edebilir.

Arsalar hariç üretilen konut veişyerlerinin satışı 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümlerine tâbi değildir.O belediye ve mücavir alan sınırları içinde kendisine, eşine veya onsekizyaşından küçük çocuklarına ait konutu olmayan dar gelirli kişiler ile afetemaruz kalanlara, sanayi bölgelerinden nakledileceklere ve üyelerinin tamamı budurumda olan kooperatiflere, bedeli 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu hükümlerinegöre oluşturulan takdir komisyonu tarafından belirlenecek tutardan aşağıolmamak üzere arsa tahsisi yapılabilir. Durumları 775 sayılı GecekonduKanununun 25 inci maddesine uyan kimselere de bu maddeye göre arsa ve konutsağlanabilir. Bu fıkranın uygulama esasları, İçişleri Bakanlığı ile Bayındırlıkve İskân Bakanlığı tarafından müştereken hazırlanacak çerçeve yönetmeliğe uygunolarak belediye meclisleri tarafından çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir.


9493

 

              Şirket kurulması

  Madde70- Belediye kendisine verilen görev ve hizmet alanlarında, ilgilimevzuatta belirtilen usûllere göre şirket kurabilir.

  İşletmetesisi

  Madde71- Belediye, özel gelir ve gideri bulunan hizmetlerini İçişleri Bakanlığınınizniyle bütçe içinde işletme kurarak yapabilir.

  Borçve alacakların takas ve mahsubu

  Madde72- (Mülga: 24/7/2008-5793/47 md.)

 

ALTINCI KISIM

Çeşitli ve Son Hükümler

 

BİRİNCİ BÖLÜM

Çeşitli Hükümler

 

  Kentseldönüşüm ve gelişim alanı(1)

  Madde73- (Değişik: 17/6/2010-5998/1 md.)

  Belediye,belediye meclisi kararıyla; konut alanları, sanayi alanları, ticaret alanları,teknoloji parkları, kamu hizmeti alanları, rekreasyon alanları ve her türlüsosyal donatı alanları oluşturmak, eskiyen kent kısımlarını yeniden inşa verestore etmek, kentin tarihi ve kültürel dokusunu korumak veya deprem riskinekarşı tedbirler almak amacıyla kentsel dönüşüm ve gelişim projeleriuygulayabilir. Bir alanın kentsel dönüşüm ve gelişim alanı olarak ilanedilebilmesi için yukarıda sayılan hususlardan birinin veya bir kaçınıngerçekleşmesi ve bu alanın belediye veya mücavir alan sınırları içerisindebulunması şarttır. Ancak, kamunun mülkiyetinde veya kullanımında olan yerlerdekentsel dönüşüm ve gelişim proje alanı ilan edilebilmesi ve uygulama yapılabilmesiiçin ilgili belediyenin talebi ve Çevre ve Şehircilik Bakanlığının teklifiüzerine Bakanlar Kurulunca bu yönde karar alınması şarttır.(1)  

  Kentseldönüşüm ve gelişim proje alanı olarak ilan edilecek alanın; üzerinde yapı olanveya olmayan imarlı veya imarsız alanlar olması, yapı yükseklik ve yoğunluğununbelirlenmesi, alanın büyüklüğünün en az 5 en çok 500 hektar arasında olması,etaplar halinde yapılabilmesi hususlarının takdiri münhasıran belediyemeclisinin yetkisindedir. Toplamı 5 hektardan az olmamak kaydı ile proje alanıile ilişkili birden fazla yer tek bir dönüşüm alanı olarak belirlenebilir.

 

––––––––––––

(1) 16/5/2012 tarihli ve 6306sayılı Kanunun 17 nci maddesiyle, bu maddenin birinci fıkrasının üçüncücümlesinde yer alan “yapılabilmesi Bakanlar Kurulu kararına bağlıdır.” ibaresi“yapılabilmesi için ilgili belediyenin talebi ve Çevre ve ŞehircilikBakanlığının teklifi üzerine Bakanlar Kurulunca bu yönde karar alınmasışarttır.” şeklinde değiştirilmiştir.


9494

 

  Büyükşehirbelediye ve mücavir alan sınırları içinde kentsel dönüşüm ve gelişim projesialanı ilan etmeye büyükşehir belediyeleri yetkilidir. Büyükşehir belediyemeclisince uygun görülmesi halinde ilçe belediyeleri kendi sınırları içindekentsel dönüşüm ve gelişim projeleri uygulayabilir.

  Büyükşehirbelediyeleri tarafından yapılacak kentsel dönüşüm ve gelişim projelerineilişkin her ölçekteki imar planı, parselasyon planı, bina inşaat ruhsatı, yapıkullanma izni ve benzeri tüm imar işlemleri ve 3/5/1985 tarihli ve 3194 sayılıİmar Kanununda belediyelere verilen yetkileri kullanmaya büyükşehirbelediyeleri yetkilidir.

  Kentseldönüşüm ve gelişim proje alanlarında bulunan yapıların boşaltılması, yıkımı vekamulaştırılmasında anlaşma yolu esastır. Kentsel dönüşüm ve gelişim projesikapsamında bulunan gayrimenkul sahipleri ve belediye tarafından açılacakdavalar, mahkemelerde öncelikle görüşülür ve karara bağlanır.

  Kentseldönüşüm ve gelişim alanları içinde yer alan eğitim ve sağlık alanları hariçkamuya ait gayrimenkuller harca esas değer üzerinden belediyelere devredilir.Kentsel dönüşüm ve gelişim proje alanlarında yıkılarak yeniden yapılacakmünferit yapılarda ilgili vergi, resim ve harçların dörtte biri alınır.

  Kentseldönüşüm ve gelişim proje alanlarındaki gayrimenkul sahipleri ve 24/2/1984tarihli ve 2981 sayılı İmar ve Gecekondu Mevzuatına Aykırı Yapılara UygulanacakBazı İşlemler ve 6785 Sayılı İmar Kanununun Bir Maddesinin DeğiştirilmesiHakkında Kanuna istinaden, hak sahibi olmuş kimselerle anlaşmaları halindekentsel dönüşüm ve gelişim proje alanında hakları verilir. (Ek cümle: 10/9/2014-6552/122 md.) Anlaşma sonucu belediyemülkiyetine geçen gayrimenkuller haczedilemez. 2981 sayılı Kanun kapsamınagirmeyen gecekondu sahiplerine enkaz ve ağaç bedelleri verilir veya belediyeimkanları ölçüsünde kentsel dönüşüm ve gelişim proje alanı dışında arsa veyakonut satışı yapılabilir. Bu kapsamda bulunanlara Toplu Konut İdaresiBaşkanlığı ile işbirliği yapılmak suretiyle konut satışı da yapılabilir. Enkazve ağaç bedelleri arsa veya konut bedellerinden mahsup edilir.

  Kentseldönüşüm ve gelişim alanı ilan edilen yerlerde belediyelere ait gayrimenkullerile belediyelerin anlaşma sağladığı veya kamulaştırdıkları gayrimenkullerüzerindeki inşaatların tamamı belediyeler tarafından yapılır veya yaptırılır.Belediye ile anlaşma yapmayan veya belediyece kamulaştırılmasına gerekduyulmayan gayrimenkul sahiplerinden proje alanında kendilerine 3194 sayılıKanunun 18 inci maddesine göre ayrı ada ve parselde imar hakkı verilmemişolanlar kamulaştırmasız el atma davası açabilir.

  Kentseldönüşüm ve gelişim proje alanlarında yapılacak alt yapı ve rekreasyonharcamaları, proje ortak gideri sayılır. Belediyelere ait inşaatların projeortak giderleri belediyeler tarafından karşılanır. Kendilerine ayrı ada veyaparsel tahsis edilen gayrimenkul sahipleri ile kamulaştırma dışı kalangayrimenkul sahipleri, sahip oldukları inşaatın toplam metrekaresi oranındaproje ortak giderlerine katılmak zorundadır. Proje ortak gideri ödenmeden inşaatruhsatı, yapılan binalara yapı kullanma izni verilemez; su, doğalgaz veelektrik bağlanamaz.

   


9494-1

 

  Dönüşümalanı sınırı kesinleştiği tarihte, bu sınırlar içindeki gayrimenkullerin tapukütüğünün beyanlar hanesine kaydedilmek üzere tapu sicil müdürlüğüne,paftasında gösterilmek üzere kadastro müdürlüğüne bildirilir. Söz konusugayrimenkullerin kaydında meydana gelen değişiklikler belediyeye bildirilir.

Kentsel dönüşüm ve gelişim alanı ilanedilen yerlerde; ifraz, tevhit, sınırlı ayni hak tesisi ve terkini, cinsdeğişikliği ve yapı ruhsatı verilmesine ilişkin işlemler belediyenin izni ileyapılır. (İptal ikinci, üçüncü, dördüncücümleler: Anayasa Mahkemesinin18/10/2012 tarihli ve E.: 2010/82, K.:2012/159 sayılı Kararı ile)  (…)(1)

  Belediye,kentsel dönüşüm ve gelişim projelerini gerçekleştirmek amacıyla; imaruygulaması yapmaya, imar uygulaması yapılan alanlardaki taşınmazlarındeğerlerini tespit etmeye ve bu değer üzerinden hak sahiplerine dağıtım yapmayaveya hasılat paylaşımını esas alan uygulamalar yapmaya yetkilidir.

  Kentseldönüşüm ve gelişim projelerinin uygulanması sırasında, tapu kayıtlarındamülkiyet hanesi açık olan veya ayni hakları davalı olan taşınmazlar doğrudankamulaştırılarak bedelleri mahkemece tayin edilen bankaya belli olacak haksahipleri adına bloke edilir. Belediye kentsel dönüşüm ve gelişim projelerininuygulama alanında bulunan taşınmazların kamulaştırılması sırasında verasetilamı çıkarmaya veya tapudaki kayıt malikine göre işlem yapmaya yetkilidir.

  (Ek fıkra: 16/5/2012-6306/17 md.) Büyükşehirlerdebüyükşehir belediye meclisinin, il ve ilçelerde belediye meclislerinin saltçoğunluk ile alacağı karar ile masrafların tamamı veya bir kısmı belediyebütçesinden karşılanmak kaydıyla kentin uygun görülen alanlarında bina cephelerindedeğişiklik ve yenileme ile özel aydınlatma ve çevre tanzimi çalışmalarıyapılabilir. Cephe değişikliği yapılacak binalarda telif hakkı sahibi projemüelliflerine talep etmeleri hâlinde, değiştirilecek cephe veya cephelerinbeher metrekaresi için bir günlük net asgari ücret tutarını geçmemek üzeretelif hakkı ödenir. Büyükşehir belediye meclisince uygun görülmesi hâlinde,büyükşehir belediyesi içindeki ilçe belediyeleri kendi sınırları içinde bufıkrada belirtilen iş ve işlemleri yapabilir.

(Ekfıkra: 16/5/2012-6306/17 md.) Bina cephelerinde değişiklik ve yenileme ileözel aydınlatma ve çevre tanzimi çalışmaları için yapılması gereken iş, işlemve yetkilendirmeler, kat maliklerinin arsa payı çoğunluğu ile vereceklerikarara göre yapılır.

(Ekfıkra: 16/5/2012-6306/17 md.) Büyükşehir belediyelerince, kentsel dönüşümve gelişim alanı ilan edilen alanlar ile 5366 sayılı Kanuna göre yenileme alanıilan edilen alanlarda veya bu Kanunun 75 inci maddesine göre kamu kurum vekuruluşları ile protokol yapmaları hâlinde, büyükşehir belediye meclisi kararıile, yıkılan ibadethane ve yurtların yerine veya ihtiyaç duyulan yerlerdeibadethane ve yurt inşa edilebilir.

  Kentseldönüşüm ve gelişim projesi kapsamındaki işler, kamu idareleriyle 75 inci maddeçerçevesinde ortak hizmet projeleri aracılığıyla gerçekleştirilebilir.

 

––––––––––––

(1) Sözkonusu İptal Kararı23/7/2013 tarihli ve 28716 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.


9494-2

 

  Bu Kanunun konusu ile ilgili hususlardaBaşbakanlık Toplu Konut İdaresine 2985 sayılı Kanun ve diğer kanunlarla verilenyetkiler saklıdır.

Yurtdışı ilişkileri

  Madde74- Belediye, belediye meclisinin kararına bağlı olarak görev alanıylailgili konularda faaliyet gösteren uluslararası teşekkül ve organizasyonlara,kurucu üye veya üye olabilir.

  Belediyebu teşekkül, organizasyon ve yabancı mahallî idarelerle ortak faaliyet vehizmet projeleri gerçekleştirebilir veya kardeş kent ilişkisi kurabilir.

  Birincive ikinci fıkra gereğince yapılacak faaliyetlerin, dış politikaya ve uluslararasıanlaşmalara uygun olarak yürütülmesi ve önceden İçişleri Bakanlığının iznininalınması zorunludur.

  Diğerkuruluşlarla ilişkiler

  Madde75- Belediye, belediye meclisinin kararı üzerine yapacağı anlaşmaya uygunolarak görev ve sorumluluk alanlarına giren konularda;

  a)Mahallî idareler ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarına ait yapım, bakım, onarımve taşıma işlerini bedelli veya bedelsiz üstlenebilir veya bu kuruluşlar ileortak hizmet projeleri gerçekleştirebilir ve bu amaçla gerekli kaynakaktarımında bulunabilir. Bu takdirde iş, işin yapımını üstlenen kuruluşun tâbiolduğu mevzuat hükümlerine göre sonuçlandırılır.

  b)Mahallî idareler ile merkezî idareye ait aslî görev ve hizmetlerin yerinegetirilmesi amacıyla gerekli aynî ihtiyaçları karşılayabilir, geçici olarakaraç ve personel temin edebilir.

  c) (Değişik: 12/11/2012-6360/19 md.) Kamukurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, kamu yararına çalışan dernekler,Bakanlar Kurulunca vergi muafiyeti tanınmış vakıflar ve 7/6/2005 tarihli ve5362 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşları Kanunu kapsamına girenmeslek odaları ile ortak hizmet projeleri gerçekleştirebilir. Diğer dernek vevakıflar ile gerçekleştirilecek ortak hizmet projeleri için mahallin en büyükmülki idare amirinin izninin alınması gerekir.

  d)Kendilerine ait taşınmazları, aslî görev ve hizmetlerinde kullanılmak üzerebedelli veya bedelsiz olarak mahallî idareler ile diğer kamu kurum vekuruluşlarına devredebilir veya süresi yirmibeş yılı geçmemek üzere tahsisedebilir. Bu taşınmazlar aynı kuruluşlara kiraya da verilebilir. Butaşınmazların, tahsis amacı dışında kullanılması hâlinde, tahsis işlemi iptaledilir. Tahsis süresi sonunda, aynı esaslara göre yeniden tahsis mümkündür.

  Kamukurum ve kuruluşlarına belediyeler, bağlı kuruluşları ve belediye şirketlerincedevir veya tahsis edilen taşınmazlar, kamu konutu ve sosyal tesis olarakkullanılamaz.

  (Ek fıkra: 12/11/2012-6360/19 md.) 5018sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununun 29 uncu maddesinin birincifıkrasının ikinci cümlesi ile 5253 sayılı Dernekler Kanununun 10 uncu maddesi;belediyeler, il özel idareleri, bağlı kuruluşları ve bunların üyesi olduklarıbirlikler ile ortağı oldukları Sayıştay denetimine tabi şirketler içinuygulanmaz.


9495

 

(Ekfıkra: 31/10/2016-KHK-678/11 md.) Afet, kitlesel göç ve teröre maruz kalanyerleşim birimlerinin belediyeleri ile bu Kanunun 45 inci maddesinin ikincifıkrası gereğince belediye başkanı veya başkan vekili görevlendirilenbelediyelerde, vali veya belediye başkanı, aksayan belediye hizmetinin başkabir belediye tarafından yerine getirilmesini talep edebilir. Yardım istenilenbelediye, meclis kararına gerek olmaksızın İçişleri Bakanının izniyle bu talebiyerine getirebilir.

  Kentkonseyi

  Madde76- Kent konseyi, kent yaşamında; kent vizyonunun ve hemşehrilik bilinciningeliştirilmesi, kentin hak ve hukukunun korunması, sürdürülebilir kalkınma,çevreye duyarlılık, sosyal yardımlaşma ve dayanışma, saydamlık, hesap sorma vehesap verme, katılım ve yerinden yönetim ilkelerini hayata geçirmeye çalışır.

  Belediyelerkamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının, sendikaların, noterlerin,varsa üniversitelerin, ilgili sivil toplum örgütlerinin, siyasî partilerin,kamu kurum ve kuruluşlarının ve mahalle muhtarlarının temsilcileri ile diğerilgililerin katılımıyla oluşan kent konseyinin faaliyetlerinin etkili veverimli yürütülmesi konusunda yardım ve destek sağlar.

  Kentkonseyinde oluşturulan görüşler belediye meclisinin ilk toplantısında gündemealınarak değerlendirilir. Kent konseyinin çalışma usûl ve esasları İçişleriBakanlığınca hazırlanacak yönetmelikle belirlenir.

  Belediyehizmetlerine gönüllü katılım(1)

  Madde77- Belediye; sağlık, eğitim, spor, çevre, sosyal hizmet ve yardım,kütüphane, park, trafik ve kültür hizmetleriyle yaşlılara, kadın ve çocuklara, engellilere,yoksul ve düşkünlere yönelik hizmetlerin yapılmasında beldede dayanışma vekatılımı sağlamak, hizmetlerde etkinlik, tasarruf ve verimliliği artırmakamacıyla gönüllü kişilerin katılımına yönelik programlar uygular.

  Gönüllülerinnitelikleri ve çalıştırılmalarına ilişkin usûl ve esaslar İçişleri Bakanlığıtarafından çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.

  Yazışma

  Madde78- Belediye, kamu kurum ve kuruluşlarıyla doğrudan yazışabilir.

  Belediyetasarrufundaki yerler

  Madde79- Diğer kanunlarla getirilen hükümler saklı kalmak üzere, mezarlıklar ilebelediye sınırları içinde bulunan ve sahipsiz arazi niteliğinde olan seyrangâh,harman yeri, koruluk, dinlenme yerleri, meydanlar, bataklık, çöp dökümsahaları, yıkılmış kale ve kulelerin arsaları ve enkazı ve benzeri yerlerbelediyenin tasarrufundadır.

  Belediyetarafından deniz, akarsu ve gölden doldurma suretiyle kazanılan alanlar, KıyıKanunu ve ilgili mevzuata uygun olarak kullanılmak şartıyla Maliye Bakanlığıtarafından belediyelerin, büyükşehirlerde büyükşehir belediyelerinintasarrufuna bırakılır.

           

––––––––––––

(1) 25/4/2013 tarihli ve 6462sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu maddenin birinci fıkrasında yer alan“özürlülere” ibaresi “engellilere” şeklinde değiştirilmiştir.


9496

 

Şehirlerarasıözel otobüs terminali işletmesi ve akaryakıt istasyonları

  Madde 80- Belediye sınırları ve mücaviralanları içinde, kara yolu ile yolcu taşıma hakkına sahip gerçek ve tüzelkişilerin şehirlerarası otobüs terminali kurmalarına ve işletmeleri ile hertürlü akaryakıt ile sıvılaştırılmış petrol gazı (LPG) ve sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) istasyonlarına nazım imar ve uygulama imar plânına uygun olmakkaydıyla belediye tarafından izin verilebilir. Akaryakıt istasyonlarına izinverilmesi için nazım imar plânında akaryakıt istasyonu olarak gösterilmesişarttır. Bu istasyonlara çalışma ruhsatı büyükşehirlerde büyükşehir belediyesitarafından verilir.

  Adverme, tanıtıcı amblem ve flama kullanımı

  Madde81- Cadde, sokak, meydan, park, tesis ve benzerlerine ad verilmesi vebeldeyi tanıtıcı amblem, flama ve benzerlerinin tespitine ilişkin kararlarda;belediye meclisinin üye tam sayısının salt çoğunluğu, bunların değiştirilmesineilişkin kararlarda ise meclis üye tam sayısının üçte iki çoğunluğunun kararı aranır.Bu kararlar mülkî idare amirinin onayı ile yürürlüğe girer.

  Avukatlıkücretinin dağıtımı

  Madde82- Belediye lehine sonuçlanan dava ve icra takipleri nedeniyle hükmebağlanarak karşı taraftan tahsil olunan vekâlet ücretlerinin; avukatlara (49uncu maddeye göre çalıştırılanlar dâhil) ve hukuk servisinde fiilen görev yapanmemurlara dağıtımı hakkında 1389 sayılı Devlet Davalarını İntaç Eden Avukat veSaireye Verilecek Ücreti Vekâlet Hakkında Kanun hükümleri kıyas yolu ileuygulanır.

  Yenidendeğerleme oranının uygulanması

  Madde83- Bu Kanunun 15, 18 ve 34 üncü maddelerinde belirtilen parasal miktarlar,her yıl 213 sayılı Vergi Usul Kanununa göre belirlenecek yeniden değerlemeoranına göre artırılır. 

Uygulanmayacakhükümler(1)

  Madde84- Bu Kanunla, belediyenin sorumlu ve yetkili kılındığı görev vehizmetlerle sınırlı olarak; 24.4.1930 tarihli ve 1593 sayılı Umumî HıfzıssıhhaKanunu, 4.7.1934 tarihli ve 2559 sayılı Polis Vazife ve Selâhiyet Kanunu,10.6.1949 tarihli ve 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu, 12.9.1960 tarihli ve 80sayılı 1580 Sayılı Belediye Kanununun 15 inci Maddesinin 58 inci BendineTevfikan Belediyelerce Kurulan Toptancı Hal’lerinin Sureti İdaresi HakkındaKanun, 2.7.1964 tarihli ve 492 sayılı Harçlar Kanunu, 13.10.1983 tarihli ve2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, 3.5.1985 tarihli ve 3194 sayılı İmarKanunu, 14.6.1989 tarihli ve 3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma RuhsatlarınaDair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun, (…)(1),10.7.2003 tarihli ve 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu, 1.5.2003 tarihli ve4856 sayılı Çevre ve Orman Bakanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun ile14.7.1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununda bu Kanun hükümlerineaykırılık bulunması durumunda bu Kanun hükümleri uygulanır.

 

––––––––––––

(1) 11/6/2010 tarihli ve 5996sayılı Kanunun 47 nci maddesiyle, bu maddede yer alan “27.05.2004tarihli ve 5179 sayılı Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair KanunHükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkındaki Kanun” ibaresi maddemetninden çıkarılmıştır.


9497

 

İKİNCİ BÖLÜM

Değiştirilen, Eklenen ve Yürürlükten

Kaldırılan Hükümler

 

  Madde85- a) (8.6.1949 tarihli ve 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti EmekliSandığı Kanunu ile ilgili olup yerine işlenmiştir.)

  b) (5.1.1961 tarihli ve 237 sayılı TaşıtKanunu ile ilgili olup yerine işlenmiştir.)

  c)18.1.1984 tarihli ve 2972 sayılı Mahalli İdareler ile Mahalle Muhtarlıkları veİhtiyar Heyetleri Seçimi Hakkında Kanunun 29 uncu maddesinin birinci fıkrasınınmülga (d) bendi, “d) Belediye kurulması,” şeklinde yeniden düzenlenmiştir.

  d)10.7.2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanununun 7 ncimaddesinin birinci fıkrasının (i) bendindeki “ağaçlandırma yapmak;” ibaresindensonra gelmek üzere “gayrisıhhî işyerlerini, eğlence yerlerini, halk sağlığınave çevreye etkisi olan diğer işyerlerini kentin belirli yerlerinde toplamak;inşaat malzemeleri, hurda depolama alanları ve satış yerlerini,” ibaresi, aynımaddenin üçüncü fıkrasının (d) bendindeki “belirtilen hizmetlerden” ibaresindensonra gelmek üzere “775 sayılı Gecekondu Kanununda belediyelere verilenyetkileri kullanmak,” ibaresi eklenmiş; 13 üncü maddesinin birinci fıkrasınınsonuna “Meclis kendi belirleyeceği bir ay tatil yapabilir.” Cümlesi ile 22 ncimaddesinin üçüncü  fıkrasındaki“Büyükşehir  belediyesi”  ibaresinden  sonra  gelmek  üzere “1.hukuk  müşaviri  ve” ibaresi eklenmiş; 13 üncü maddesinin birinci fıkrasında  geçen “Kasım ayı toplantısı dönem başıtoplantısıdır.” Cümlesi ile 14 üncü maddesinin üçüncü fıkrasındaki “on güniçinde” ibaresi ve 15 inci maddesinin birinci fıkrasında geçen “her dönem başıtoplantısında,” ile 16 ncı maddesinin birinci fıkrasında geçen “her yılın ilkolağan toplantısında” ibareleri madde metinlerinden çıkarılmıştır.

e) 22.2.2005 tarihli ve 5302 sayılı İlÖzel İdaresi Kanununun 6 ncı maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine,“erozyonun önlenmesi,” ibaresinden sonra gelmek üzere “kültür, sanat, turizm,”ibaresi eklenmiş; (b) bendinde yer alan “kültür, turizm, gençlik ve spor” ibaresimadde metninden çıkarılmış ve aynı maddeye birinci fıkrasından sonra gelmeküzere aşağıdaki fıkra eklenmiş; 12 nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan“Kasım ayı toplantısı dönem başı toplantısıdır.” Cümlesi ile 15 inci maddesininüçüncü fıkrasında yer alan “on gün içinde” ibaresi madde metninden çıkarılmış;16 ncı maddesinin birinci fıkrasının birinci cümlesi “İl genel meclisi, bir yılgörev yapmak üzere üyeleri arasından en az üç, en fazla beş kişiden oluşanihtisas komisyonları kurabilir.” Şeklinde değiştirilmiş; 24 üncü maddesininbirinci fıkrasına “Meclis” ibaresinden sonra gelmek üzere “ve komisyon” ibaresieklenmiş ve aynı fıkradaki “2600” ibaresi “6000” olarak değiştirilmiş; 36 ncımaddesinin üçüncü ve  dördüncü fıkralarımadde metninden çıkarılmış ve “il özel idarelerinde sözleşmeli personel ilekısmi zamanlı sözleşmeli personel çalıştırılması hususunda Belediye Kanununun49 uncu maddesi hükümleri uygulanır.” Cümlesi aynı maddeye üçüncü fıkra olarakeklenmiştir.


9498

 

  Merkeziidare tarafından yürütülen görev ve hizmetlere ait yatırımlardan ilgilibakanlıkça uygun görülenler, il özel idareleri eliyle de gerçekleştirilebilir.Bu yatırımlara ait ödenekler, ilgili kuruluş tarafından o il özel idaresibütçesine aktarılır. İl özel idaresi bu yatırımların yüzde yirmibeşine kadarolan kısmı için kendi bütçesinden harcama yapabilir. Merkezi idare, ayrıca,desteklemek ve geliştirmek istediği hizmetleri proje bazında gereklikaynaklarını ilgili il özel idaresine aktarmak suretiyle onlarla işbirliğiiçinde yürütebilir. Bu kaynak ve ödenekler özel idare bütçesi ileilişkilendirilmez ve başka amaçla kullanılamaz.

  f)7.12.2004 tarihli ve 5272 sayılı Belediye Kanunu yürürlükten kaldırılmıştır.

  g)29.7.1970 tarihli ve 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanununun 38 inci maddesiyürürlükten kaldırılmıştır.

  h)12.4.2000 tarihli ve 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanununun 4 üncümaddesinin altıncı fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

  Yürürlüğegiren mevzii imar plânına göre arazi kullanımı, yapı ve tesislerininprojelendirilmesi, inşası ve kullanımıyla ilgili ruhsat ve izinler ile işyeriaçma ve çalışma ruhsatları OSB tarafından verilir ve denetlenir. İşyeri açma veçalışma ruhsatının verilmesi sırasında işyeri açma ve çalışma ruhsatına ilişkinharçlar, OSB tarafından tahsil edilerek ilgili belediye veya il özel idaresihesabına yatırılır.

 

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Geçici ve Son Hükümler

 

Asansör yıllık kontrol faaliyetlerine ilişkin sorumluluk

EkMadde 1- (Ek: 4/4/2015-6645/85 md.)

Bu Kanunun 15 inci maddesinin birincifıkrasının (s) bendinde düzenlenen yetkinin usulüne uygun kullanılmaması sonucuoluşacak yaralanma ve ölüm olaylarından dolayı, ilgili belediye yetkilileri5237 sayılı Türk Ceza Kanunu hükümlerine göre sorumludur.

EkMadde 2- (Ek: 28/11/2017-7061/86 md.)(1)

Kamu kurum ve kuruluşlarına uygulanan suve atık su tarife ücreti tüketim miktarına bakılmaksızın sabit tarife ücretiolarak belirlenir ve konutlar için belirlenen en düşük su ve atık su tarifeücretinin yüzde 50 fazlasını geçemez. Belediyeler temiz şebeke suyu hizmetivermediği yerleşim yerlerindeki kamu kurumlarından herhangi bir ad altındaücret talep edemez. Kamuya ait eğitim kurumları, yurtlar, okul pansiyonları vehastanelerden abonelik, açma kapama, bağlantı, teminat, güvence bedeli, katılmapayı ve benzeri ad altında herhangi bir ücret talep edilemez.

  Geçici Madde 1- Bu Kanunun yayımıtarihinde personel giderlerine ilişkin olarak 49 uncu maddede belirtilenoranları aşmış olan belediyelerde bu oranların altına inilinceye kadar, boşkadro ve pozisyon bulunması ve bütçe imkânlarının yeterli olması kaydıyla1.1.2005 tarihinde mevcut memur ve sözleşmeli personel sayısının yüzde onunugeçmemek üzere İçişleri Bakanlığınca zorunlu hâllere münhasır olacak şekildeverilecek izin dışında ilâve personel istihdam edilemez. Geçici iş pozisyonlarıiçin önceki yıldan fazla olacak şekilde vize yapılamaz.

 

––––––––––––

(1) 28/11/2017tarihli ve 7061 sayılı Kanunun 86 ncı maddesi ile eklenen bu madde, aynıKanunun 123 üncü maddesi uyarınca 1/1/2018 tarihinde yürülüğe girecektir.


9499

 

  GeçiciMadde 2- Norm kadro uygulamasına geçilinceye kadar belediyenin, bağlıkuruluşlarının ve mahallî idare birliklerinin memur kadrolarının ihdas veiptalleri ile boş kadro değişiklikleri, İçişleri Bakanlığının teklifi, MaliyeBakanlığı ve Devlet Personel Başkanlığının uygun görüşü üzerine Bakanlar Kurulukararı ile yapılır. Norm kadro uygulamasına geçilinceye kadar, Bakanlar Kurulutarafından ihdas edilmiş mevcut kadrolar 49 uncu maddenin üçüncü fıkrasınınuygulanması açısından norm kadro kabul edilir.

   Sürekli işçi kadroları ile iş pozisyonları isenorm kadro uygulamasına geçilinceye kadar İçişleri Bakanlığının vizesinetâbidir. İçişleri Bakanlığı vize yetkisini valiliklere devredebilir.

  GeçiciMadde 3- Bu Kanunun yayımlandığı tarihte 2000 yılı genel nüfus sayımınagöre nüfusu 2.000’in altına düşen belediyelerin tüzel kişiliklerininkaldırılarak köye dönüştürme işlemi, bu Kanunun 8 inci maddesi uygulamasındanfaydalanmak isteyen belediyeler için 31.12.2006 tarihine kadar uygulanmaz.Tüzel kişiliğin kaldırılmasında, birleşme veya katılma sonrasında 2000 yılıgenel nüfus sayımı sonucuna göre oluşan toplam nüfus esas alınır.

  5272sayılı Belediye Kanununun geçici 4 üncü maddesine göre yapılan işlemler bumaddeye göre yapılmış sayılır.

  GeçiciMadde 4- 41 inci maddede öngörülen stratejik plân, Kanunun yürürlüğegirmesinden itibaren bir yıl içinde hazırlanır.

  GeciciMadde 5- Belediyeler ve bağlı kuruluşları ile sermayesinin yüzde ellisindenfazlası belediyelere ait şirketlerin, 31.12.2004 tarihi itibariyle kamu kurumve kuruluşlarından olan kamu ve özel hukuka tâbi alacakları, bunların diğerkamu kurum ve kuruluşlarına olan borçlarına karşılık olmak üzere 31.12.2005tarihine kadar takas ve mahsup edilir. Bakanlar Kurulu bu süreyi altı aya kadaruzatmaya yetkilidir. Bu madde kapsamındaki alacak ve borç ifadesi bu alacak veborçlara ilişkin fer’ileri ve cezaları da kapsar.

  Yukarıdakifıkra kapsamında yer alan kuruluşların takas ve mahsup işlemine konu olan veyaolmayan borçları, genel bütçe vergi gelirlerinden her ay ayrılacak paylarınınyüzde kırkını geçmemek üzere kesinti yapılarak tahsil edilir.

  Bumaddeye göre yapılacak takas, mahsup ve kesinti işlemleri yılı bütçe kanunlarıile ilişkilendirilmeksizin ilgili kuruluş ile uzlaşma komisyonu tarafındanbelirlenir; Hazine Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakanın önerisi üzerineBakanlar Kurulu tarafından karara bağlanır. (Ek ibare: 26/12/2006-5568/8 md.) 30/6/2006 tarihi itibarı ileUzlaşma Komisyonu ile takas, mahsup ve kesinti yapılmasına ilişkin kararlarıimzalayan ancak Bakanlar Kurulu tarafından söz konusu kararları henüzonaylanmayan ilgili kuruluşların işlemleri 28 Şubat 2007  tarihine kadarkarara bağlanır. Bakanlar Kurulu, ilgili kuruluşların borç ödeme kapasitelerinide dikkate alarak ödenecek tutarları taksitlendirmeye, taksitlendirilen kısmaKanunun yayımını izleyen günden itibaren zam ve faiz uygulatmamaya, buborçların fer’i ve cezalarını geçmemek üzere indirim yapmaya yetkilidir.

  (Ek fıkra: 26/12/2006-5568/8 md.) Bumadde uyarınca takas, mahsup ve kesinti işlemine tâbi tutulan borç ve alacaklariçin ilgili kanunlarda öngörülen zamanaşımı süreleri işlemez.

  İlgilikuruluşun uzlaşma ve hacizlerin kaldırılmasına dair başvurusunun uzlaşmakomisyonunca kabul edilmesini müteakip 31.12.2004 tarihinden önceki borçlariçin tatbik edilen hacizler kaldırılır.


9500

 

  Uzlaşmakomisyonu Hazine Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakan tarafındangörevlendirilecek bir başkan ile İçişleri Bakanlığı, Maliye Bakanlığı, DevletPlânlama Teşkilatı Müsteşarlığı, Hazine Müsteşarlığı, Sayıştay Başkanlığı,Sosyal Sigortalar Kurumu Başkanlığı ve İller Bankası Genel Müdürlüğünden birertemsilciden oluşur.

  Geçici Madde 6- (Ek: 26/12/2006-5568/9 md.; Mülga: 28/1/2010-5951/13 md.)

GeçiciMadde 7- (Ek: 31/5/2012-6321/5 md.)

Bu Kanunun 52 nci maddesine göre çıkarılanYönetmelik çerçevesinde “İtfaiye Eri” kadro unvanına atanmak üzere açılmış olansınav sonucunda başarılı oldukları ilan edildiği halde herhangi bir sebepleatamaları yapılmamış olanlar, bu işlemler sebebiyle dava açmış olmaları halindedavadan vazgeçmeleri, açmış oldukları dava lehlerine sonuçlananlar ise mahkemetarafından karara bağlanmış tazminat veya geriye dönük maaş haklarından yazılıolarak feragat etmeleri kaydıyla, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihtenitibaren 30 gün içinde atama işlemleri tamamlanarak göreve başlatılır.

  Geçici Madde 8- (Ek: 10/9/2014-6552/123 md.; İptal: Anayasa Mahkemesinin 17/6/2015tarihli ve E.: 2014/194, K.: 2015/55 sayılı Kararı ile.)

Geçici Madde 9- (Ek: 15/8/2016-KHK-674/40 md.; Aynen Kabul: 10/11/2016-6758/36md.)  

Bumaddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce terör veya terör örgütlerine yardım veyataklık suçları kapsamında haklarında yürütülen soruşturma veya kovuşturmanedeniyle görevden uzaklaştırılan belediye başkanı, başkan vekili ve meclisüyelerinin yerine 45 inci maddenin birinci fıkrasının (b) bendine göre işlemyapılmış olsa bile onbeş gün içerisinde 46 ncı maddedeki yetkili makamlarca 45inci maddenin ikinci fıkrasında belirtilen usule göre görevlendirme yapılır.

  Yürürlük

  Madde86- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

  Yürütme

  Madde 87- Bu Kanun hükümlerini BakanlarKurulu yürütür.

 

t

 

3/7/2005TARİHLİ VE 5393 SAYILI KANUNA İŞLENEMEYEN HÜKÜMLER

 

(1)17/6/2010 tarihli ve 5998 sayılı Kanunun Geçici Maddesi:

     Geçici Madde 1- (İptal:  Anayasa  Mahkemesinin  18/10/2012  tarihli  ve  E.:2010/82,   K.: 2012/159  sayılı  Kararı ile.)(1)

 

––––––––––––

(1) Sözkonusu İptal Kararı 23/7/2013tarihli ve 28716 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.

 

         

MEVZUAT BÖLÜMÜNÜN KURALLARI:
Burada yer alan içerik sadece siz ziyaretçilerimize Yerel Yönetimler ile ilgili tüm mevzuata toplu olarak erişim sağlamak amacıyla derlenmiştir. Mevzuat bölümü güncel tutulmaya çalışılmaktadır. Ancak hukuki sorunların önemini dikkate alarak lütfen ayrıntılı ve güncel tüze için mevzuat.basbakanlik.gov.tr, www.yargitay.gov.tr veya www.danistay.gov.tr adreslerini ziyaret ediniz.

YAYINLAR Kitaplar

BELEDİYELERİN SINIRLARI

TÜRKİYE`DE ULUSAL VE YEREL PLANLAMA İLİŞKİLERİ: MERSİN İLİ ÖRNEĞİ

YEREL YÖNETİMLER İÇİN MAL ALIMI İHALELERİ KILAVUZU

Tüm Yayınlar
TODAİE (Türkiye ve Orta Doğu Amme İdaresi Enstitüsü) Yerel Yönetimler Merkezi
85. Cadde Yücetepe 06100, ÇANKAYA / ANKARA
"YerelNET - Yerel Yönetimler Portalı" Türkiye ve Ortadoğu Amme İdaresi Enstitüsü (TODAİE) Yerel Yönetimler Merkezi'ne aittir. YerelNET'in içeriğini oluşturan bilgiler, uzmanların katkılarıyla hazırlanmıştır. Uzmanlar tarafından hazırlanan içeriğin hukuki sorumluluğu tümüyle yazarlarına aittir. İlgili içeriğe istinaden idari ve mali sorumluluk gerektiren iş ve işlemlerin yapılması idarelerin kendi sorumluluğu altındadır. YerelNET'de yayımlanan veritabanının içerikleri, ilgili Kamu Kurumları tarafından sağlanmış ve Merkez tarafından güncelleştirilmiştir / güncelleştirilmektedir. Tüm Veritabanları 5.000'e yakın içerik sağlayıcı kullanıcımız tarafından güncel tutulmaktadır. İçerik sağlayıcı kullanıcılar tarafından (Belediye, İl Özel İdare, İlçe ve Birlik) girilen her türlü bilginin hukuki ve cezai sorumluk kendilerine ait olup TODAİE'ye sorumluluk hiçbir şekilde atfedilemez. Yoğun bir emek ve uzmanlık ürünü olan YerelNET'teki tüm bilgi ve materyal, ilgili yasaların koruması altındadır. YerelNET'e ait her türlü yazılım kodu, veritabanı içeriği ve görsel materyal kesinlikle kopyalanamaz, çoğaltılamaz, yeniden yayınlanamaz ve başka bir bilgisayara yüklenemez. TODAİE Yerel Yönetimler Merkezi, YerelNET içeriğinin kullanımı ile ilgili fikri ya da başka haklarını çiğneyen veya uygulanabilir diğer yasalara aykırı kullanım durumlarına karşı hukuki yollara başvurma hakkını saklı tutar. Yalnızca, ticari olmayan amaçlar için kaynak gösterilerek kullanılabilir. Bu tip kullanımımlarda bilgilerin güvenilirliği ve doğruluğu kaynak gösterilmesine karşın YerelNET'in yükümlülüğünde değildir. TODAİE - Yerel Yönetimler Merkezi her türlü sorumluluğu reddeder.

YerelNET - Yerel Yönetimler Portalı

Türkiye ve Orta Doğu Amme İdaresi Enstitüsü'nün bir hizmetidir.