Belediyelerin atıksu bedeli tarifesi belirleme yetkisi bulunduğu hakkında.

 

T.C. 

D A N I Ş T A Y 

Sekizinci Daire 

Esas No : 2008/10878 

Karar No : 2012/8229 

Temyiz İsteminde Bulunan : İskenderun Belediye Başkanlığı 
 Vekilleri : Av. … - Av. … 
 Karşı Taraf : … 
 Vekili : Av. … 
 İstemin Özeti : Hatay İdare Mahkemesinin 17/06/2008 gün ve 
E:2007/653, K:2008/784 sayılı kararının; hukuka aykırı olduğu öne 
sürülerek, 2577 sayılı Yasanın 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek 
bozulması istemidir. 
 Savunmanın Özeti : Savunma verilmemiştir. 
 Danıştay Tetkik Hâkimi : Ozan Muzaffer KÖSTÜ 
 Düşüncesi : İstemin reddi gerektiği düşünülmektedir. 
 
TÜRK MİLLETİ ADINA 
 Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince gereği görüşüldü: 
 Uyuşmazlık; İskenderun Belediye Meclisinin 16.10.2006 günlü 
kararının ücretler tarifesinde yer alan tüketilen su miktarına göre ayrıca 
"kanal kullanım" ücreti alınmasına ilişkin bölümün iptali isteminden 
doğmuştur. 
 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu`na 15.07.1993 günlü Resmi 
Gazetede yayımlanan 3914 sayılı Kanun`la eklenen ve "Çevre Temizlik 
Vergisi" başlığını taşıyan mükerrer 44. maddesinde; "belediye sınırları ve 
mücavir alanlar içinde bulunan ve belediyelerin katı atık toplama ile 
kanalizasyon hizmetlerinden yararlanan konut, işyeri ve diğer şekillerde 
kullanılan binaların çevre temizlik vergisine tabi olduğu, çevre temizlik 
vergisinin katı atıklar için maddedeki tarifeye göre hesaplanacağı, 
belediyelerin, atıksu ile ilgili olarak da, katı atıklarla ilgili tarifede yer alan 
bina gruplarını topluca veya ayrı ayrı dikkate almak suretiyle su tüketim 
bedelini aşmamak üzere meclislerince belirlenecek miktarda çevre temizlik 
vergisi alacakları, atıksu ile ilgili çevre temizlik vergisinin su tüketim bedeli 
ile birlikte tarh ve tahakkuk etmiş sayılacağı ve bu bedel ile birlikte tahsil 
edileceği, su ve kanalizasyon hizmetleri ayrı bir kanunla düzenlenmiş 
bulunan belediyelerde ise atıksu bedellerinin tahsiline ilişkin uygulamanın 
kendi kanunlarındaki hükme bağlı olduğu kuralına yer verilmiştir. 
 Bu madde hükmü ile kanalizasyon hizmetlerinden yararlananlardan 
alınan atıksu bedeli (atık suyun uzaklaştırılması karşılığında alınan atık su 
uzaklaştırma bedeli) 01.01.1994 tarihinden itibaren çevre temizlik vergisi 
kapsamına alınarak vergi olarak nitelendirilmiş iken, aynı Kanunun, 5035 
sayılı Kanunun 41. maddesiyle 01.01.2004 tarihinde yürürlüğe giren değişik 
mükerrer 44. maddesinde; "Belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde 
bulunan ve belediyelerin çevre temizlik hizmetlerinden yararlanan konut, 
iş yeri ve diğer şekillerde kullanılan binaların çevre temizlik vergisine tabi 
olduğu, konutlara ait çevre temizlik vergisinin, su tüketim miktarı esas 
alınmak suretiyle metreküp başına 10,00 TL olarak hesaplanacağı, işyerleri 
ve diğer şekillerde kullanılan binalara ait verginin belirtilen tarifeye göre 
alınacağı, belediye çevre temizlik hizmetinden yararlanan, ancak su 
ihtiyacını belediyece tesis edilmiş su şebekesi haricinden karşılayan 
konutlara ilişkin çevre temizlik vergisinin, tarifenin yedinci grubunun 
belediye meclisince belirlenecek derecesi üzerinden hesaplanacağı, su 
tüketim miktarı esas alınmak suretiyle hesaplanan çevre temizlik 
vergisinin, su faturasında ayrıca gösterilmek suretiyle tahakkuk etmiş 
sayılacağı, bu suretle tahakkuk eden verginin su tüketim bedeli ile birlikte 
belediyelerce tahsil edileceği, su ve kanalizasyon hizmetleri ayrı bir 
kanunla düzenlenmiş bulunan büyükşehir belediye sınırları ve mücavir 
alanlardaki çevre temizlik vergisinin ise 2560 sayılı Kanun hükümlerine 
göre kurulan su ve kanalizasyon idarelerince tahsil edileceği " hükmü yer 
almıştır. 
 Öte yandan 5393 sayılı Belediye Kanun`un 15.maddesinin (d) 
fıkrasında; özel kanunları gereğince belediyeye ait vergi, resim, harç, katkı ve katılma paylarının tarh, tahakkuk ve tahsilini yapmak; vergi, resim ve 
harç dışındaki özel hukuk hükümlerine göre tahsili gereken doğal gaz, su, 
atık su ve hizmet karşılığı alacakların tahsilini yapmak veya yaptırmak, (e) 
fıkrasında da; müktesep haklar saklı kalmak üzere; içme, kullanma ve 
endüstri suyu sağlamak; atık su ve yağmur suyunun uzaklaştırılmasını 
sağlamak; bunlar için gerekli tesisleri kurmak, kurdurmak, işletmek ve 
işlettirmek; kaynak sularını işletmek veya işlettirmek, belediyelerin yetki ve 
imtiyazları arasında sayılmıştır. 
 Dava dosyasının incelenmesinden, İskenderun Belediye Meclisinin 
16.10.2006 gün ve 76 sayılı kararı ile su abonelerinden alınacak kanal 
kullanım ücretleri belirlenerek, bu bedelin su faturalarına yansıtılarak tahsil 
edilmesi üzerine davacı tarafından 2464 sayılı Kanun`un 5035 sayılı 
Kanun`un 41. maddesiyle değişik 44. maddesi ile yapılan düzenleme ile 
01.01.2004 tarihinden itibaren kanal kullanım ücreti tahsil edilmesinin 
hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek meclis kararının ilgili kısmının iptali 
istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır. 
 İdare mahkemesince; 2464 sayılı Kanunun mükerrer 44. 
maddesinde 5035 sayılı Yasa`nın 41. maddesi ile yapılan değişiklik ile su ve 
kanalizasyon hizmetleri ayrı bir kanunla düzenlenmiş bulunan büyükşehir 
belediye sınırları ve mücavir alanlarındaki çevre temizlik vergisinin de 2560 
sayılı Kanun hükümlerine göre kurulan su ve kanalizasyon idarelerince 
tahsil edileceği hususunun düzenlenmesi karşısında, büyükşehir belediyesi 
vasfında olmayan davalı idare tarafından 01.01.2004 tarihi itibarıyla ayrıca 
kanal kullanım ücreti adı altında bir ücret alınmasına ilişkin işlemde bu 
yönüyle hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu Belediye 
Meclis Kararının kanal kullanım ücretine ilişkin kısmının iptaline karar 
verilmiştir. 
 Ancak; 2464 sayılı Kanun`un mükerrer 44.maddesinde; 2004 yılında 
yapılan değişiklik ile çevre temizlik vergisinin tarifesi ile tarh ve tahakkuku 
yeniden belirlenerek su ve kanalizasyon hizmetleri ayrı bir kanunla 
düzenlenmiş bulunan büyükşehir belediye sınırları ve mücavir alanlarındaki 
çevre temizlik vergisinin de 2560 sayılı Kanun hükümlerine göre kurulan su 
ve kanalizasyon idarelerince tahsil edileceği düzenlemesi getirilmiştir. Bu 
düzenleme büyükşehir belediyesi statüsünde bulunan yerlerde atık su 
bedelinin 2560 sayılı Kanun hükümlerine göre kurulan su ve kanalizasyon 
idarelerince tahsil edilmesine ilişkin olup büyükşehir belediyesi statüsünde bulunmayan belediyelerin atık su bedeli tahsil etmesini engelleyici nitelikte 
değildir. 
 Zira; yukarıda yer verilen 5393 sayılı Belediye Kanun`un 15 
maddesinin (d) ve (e) bentlerinde belediyelere atık suyu uzaklaştırma 
görevinin verilerek bu hizmetin karşılığı olarak atık su bedeli tahsil 
edebilecekleri de açıkça düzenlenmiştir. 
 Bu durumda; davalı İskenderun Belediyesinin büyükşehir belediyesi 
vasfında olmadığından bahisle atık su bedeli tarifesi belirleyemeyeceği 
yönünde tesis edilen idare mahkemesi kararında hukuki isabet 
görülmemiştir. 
 Açıklanan nedenlerle; Hatay İdare Mahkemesi kararının 
bozulmasına, dosyanın yeniden bir karar verilmek üzere adı geçen 
Mahkemeye gönderilmesine, bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 (onbeş) 
gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 31/10/2012 
tarihinde oybirliğiyle karar verildi. 

YAYINLAR Kitaplar

BELEDİYELERİN SINIRLARI

TÜRKİYE`DE ULUSAL VE YEREL PLANLAMA İLİŞKİLERİ: MERSİN İLİ ÖRNEĞİ

YEREL YÖNETİMLER İÇİN MAL ALIMI İHALELERİ KILAVUZU

Tüm Yayınlar
TODAİE (Türkiye ve Orta Doğu Amme İdaresi Enstitüsü) Yerel Yönetimler Merkezi
85. Cadde Yücetepe 06100, ÇANKAYA / ANKARA
"YerelNET - Yerel Yönetimler Portalı" Türkiye ve Ortadoğu Amme İdaresi Enstitüsü (TODAİE) Yerel Yönetimler Merkezi'ne aittir. YerelNET'in içeriğini oluşturan bilgiler, uzmanların katkılarıyla hazırlanmıştır. Uzmanlar tarafından hazırlanan içeriğin hukuki sorumluluğu tümüyle yazarlarına aittir. İlgili içeriğe istinaden idari ve mali sorumluluk gerektiren iş ve işlemlerin yapılması idarelerin kendi sorumluluğu altındadır. YerelNET'de yayımlanan veritabanının içerikleri, ilgili Kamu Kurumları tarafından sağlanmış ve Merkez tarafından güncelleştirilmiştir / güncelleştirilmektedir. Tüm Veritabanları 5.000'e yakın içerik sağlayıcı kullanıcımız tarafından güncel tutulmaktadır. İçerik sağlayıcı kullanıcılar tarafından (Belediye, İl Özel İdare, İlçe ve Birlik) girilen her türlü bilginin hukuki ve cezai sorumluk kendilerine ait olup TODAİE'ye sorumluluk hiçbir şekilde atfedilemez. Yoğun bir emek ve uzmanlık ürünü olan YerelNET'teki tüm bilgi ve materyal, ilgili yasaların koruması altındadır. YerelNET'e ait her türlü yazılım kodu, veritabanı içeriği ve görsel materyal kesinlikle kopyalanamaz, çoğaltılamaz, yeniden yayınlanamaz ve başka bir bilgisayara yüklenemez. TODAİE Yerel Yönetimler Merkezi, YerelNET içeriğinin kullanımı ile ilgili fikri ya da başka haklarını çiğneyen veya uygulanabilir diğer yasalara aykırı kullanım durumlarına karşı hukuki yollara başvurma hakkını saklı tutar. Yalnızca, ticari olmayan amaçlar için kaynak gösterilerek kullanılabilir. Bu tip kullanımımlarda bilgilerin güvenilirliği ve doğruluğu kaynak gösterilmesine karşın YerelNET'in yükümlülüğünde değildir. TODAİE - Yerel Yönetimler Merkezi her türlü sorumluluğu reddeder.

YerelNET - Yerel Yönetimler Portalı

Türkiye ve Orta Doğu Amme İdaresi Enstitüsü'nün bir hizmetidir.