Gaziantep Kalesi, Türkiye sınırları içerisinde ayakta kalan güzide kalelerimizdendir. Güzelliği ile gözleri dolduruyor. Kale, Allaben deresinin güneyinde bir tepe üzerine kurulmuştur. Kalenin kim ya da kim tarafından yapıldığı tam olarak bilinmemektedir. Kalenin altı bin yıldan beri günümüze kadar gelene geçmişe sahip olduğu bilinir. Arkeolojik kazıların sonucu neticesinde kalenin, tepeye ilk gözetleme kulesi olarak kurulduğu bulguları ortaya çıkmıştır. Bu kale şehrin göbeğinde, merkezde bulunur. Milattan sonraki yıllarda kalenin çevresinde ‘’Theban’’ diye bir yerleşim yerinin olduğu bilinir. Milattan sonraki 400’lü yıllarda Roma dönemlerinde kaleye gözetleme kulesi yapılarak çevresindeki kentin korunmaya çalışıldığı bilinir. Gaziantep Kalesinin daha sonraki zamanlarda ihtiyaç duyulmasıyla genişletilerek büyütüldüğü ve bu halini aldığı ortaya çıkarılmıştır.

Gaziantep Kalesi

Gaziantep Kalesinin Tarihi ve Yapılışı

Gaziantep Kalesinin yapılışı, milattan sonra 200’lü yıllara kadar dayanmaktadır. Kalede ilk olarak Romalı halkın bulunduğu bilinir. Bugün ki hali alabilmesi ise Bizanslı imparator olan ‘’lustinianos’’ tarafından milattan sonra altı yüzlü tarihlerde yaptırılmıştır. Kale yapılışı, neticesinde yine altı yüzlü dönemlerinde bakım ve onarımdan geçirilerek, güvenliğin sağlanabilmesi için birbirine bağlı on iki kule yapılarak güneyden doğuya kadar genişletilmiştir. Kalenin yapımı kemerli ve tonozlu şekillerden oluşmaktadır.

Gaziantep Kalesi yapılışında son haliyle dairesel bir görünüme sahiptir. Evliya Çelebi, seyahatname adlı kitabında, kaleden bahsederken, kalenin otuz altı burcuna değinmiştir. Günümüzde ise burçlardan yalnızca on iki tanesi gelebilmiştir. Diğer burçlar kalenin dışında kaldıkları için zamanla tahrife uğrayarak yok olmuştur. Kalenin çevresinde hendek bulunduğu için, kaleye geçiş hendek üzerine kurulan köprü ile sağlanmaktadır. Kalenin köprüsü geçildiği zaman henüz kaleden içeri girilmeden önce sol tarafta, halk tarafından, İmam Gazali’nin makamı diye bilinen bir adet burç olduğu söylenir.

Bizanslılardan sonraki yıllarda, Memluklar, Osmanlılar ve Dulkadiroğulları, kalede ihtiyaçlarına göre onararak kendi kitabelerini koymuşlardır. Gaziantep Kalesi, Osmanlı İmparatorluğu dönemlerinde, Kanuni Sultan Süleyman’la yeniden 1557 tarihinde yapıldığı anlaşılmaktadır. Kalenin içine girildiği zaman sol taraftan kalenin üstüne ulaşabilirsiniz. Kalenin içlerine doğru giden yolda ise, dehliz, kale odaları ve galeri bulunur. Kalede su ihtiyaçlarının giderilmesi için ana kütlede su kaynağı olduğu bilinir.